အဓိပၸါယ္ေဖာ္ႃပရန္ခက္ခဲေသာ ကဗ်ာ

ေၾကး သြန္း အိပ္ မက္

2011-12-30T20:51:00.000-08:00

က်ေနာ့္အတြက္

ငွက္ေတြရဲ ့လမ္းက

ခရမ္းႏုေရာင္။

အိပ္တန္းျပန္

ငွက္ကေလးတို ့ေရ

ဒီ ျမစ္ကမ္းမွာ

ငါ ့အလြမ္းတို ့

မိွဳင္းမွဳိင္းေ၀။

သယ္သြားပါေတာ့

ငါတို ့ရဲ ့

အိပ္မက္ေတြကိုေလ

ေဟာဟိုက

ညေနဆီ။

စည္တယ္ေလ

ရီေ၀ရီေ၀

မစၥစၥပီ ေရ

ငါ ့စိတ္ေတြ

အိမ္ျပန္ကုန္ၿပီ။

ဆည္းဆာအရိပ္မွာ

တိတ္တိတ္ကေလး

ငါ ျပန္လာခဲ့တာပါ။

ႀကိဳးၾကာငွက္ေတြရဲ ့

အေတာင္ပံမွာ

ငါ ့ကိုယ္ငါ

အပ္ႏွံလိုက္ပါရဲ ့။

မနက္ျဖန္ေတာ့

ၿခံစည္းရိုးေလးမွာ

ငါ ့အလံကို

ငါျပန္ေတြ ့တန္ေကာင္းပါရဲ ့။

ေလထန္ေနတုန္းပဲလား

ေရဆန္ကို

ျဖတ္ေနတုန္းပဲလား

ဧရာ၀တီ။

သီခ်င္းသံေတြ

ၾကားတယ္

ပန္းမ်ားဘယ္ေတာ့ပြင့္မလဲ။

ေႏြဦးကေကာ

ေဟာဟို ရထားနဲ ့

ပါလာမွာလား။

ဒီ ရထား

ဖီလာဒဲဖီးယား ကေန

ၿခံအမွတ္(၅၄)ကို

သြားမွာလား။

ၿခံအမွတ္(၅၄)မွာ

“ပါ၀ါ ၅၄“ ေစာင့္ေနတယ္။

မေန ့တေန ့က

ေလးျဖဴနဲ ့ေတြ ့တယ္

၅၄ မွာေပါ ့။

၅၄ ဟာ

တရားတဲ့ေတး

ဆိုေတာ့မယ္။

၅၄ မွာ

ျမားနဲ ့ေလး

မလိုေတာ့ဘူးလား။

မုဆိုးရာသီ

ကုန္ခဲ့ၿပီလား

၅၄ ရယ္။

ေရခဲေလ

တဟူးဟူးၾကား

ဖို ့တ္၀ိန္းၿမိဳ ့နားက

“၀ါတာလူး“ဘူတာကေလးမွာ

က်ေနာ္ လြမ္းတယ္။

ခ်ိဳတူးေဇာ္က

၀ါရွင္တန္ရထားေပၚ

တက္သြားတယ္။

က်ေနာ္တို ့က

ကိုယ့္အိပ္မက္ဆီ

ကိုယ္ျပန္ခဲ့ၾကတယ္။

ဘ၀က

အသိကိုျပဌာန္း

အိပ္မက္ကို

ေၾကးသြန္းထားတယ္။

လြမ္းတယ္

၃၃ လမ္း

အႏုပညာပုန္ကန္မွဳေတြ

က်ေနာ္ လြမ္းတယ္။

ခ်စ္သူေရ

ငါတို ့ဟာ

ဒဂုန္တာရာရဲ ့

ကုတ္အက်ၤ ီက

ဆင္းသက္လာခဲ့ၾကတာပါ။

လြမ္းတယ္

သာမိုင္းခမ္း က်ဴဗစ္ဇင္ကို

က်ေနာ္ လြမ္းတယ္။

မစၥစၥပီ ေရ

ေတြ ့လား

ဒီမွာ

ငါ ့ရင္အုံအျပည့္

ငါ ့ယုံၾကည္ခ်က္ေတြ။

ႏွင္းမုန္တိုင္းထဲ

ငန္းရိုင္းေတြ

ပ်ံသန္းခဲ့ၾက။

လေရာင္ထဲ

ျမင္းရိုင္းေတြ

ခုန္ေပါက္ခဲ့ၾက။

ေတာရိုင္းေတာင္ရိုင္းမွာ

ငါတို ့လည္း

ေက်ာခိုင္းခဲ့

အမုန္းတရားကို။

သူတို ့လည္း

ေက်ာခိုင္းရဲ ့

အမွန္တရားကို။

ႏွင္းထူထူမွာ

ဘယ္အျဖဴေရာင္က

ျဖဴၿပီး

ဘယ္အျဖဴေရာင္က

မျဖဴဘူးလဲ။

လြမ္းတယ္

ေညာင္ညိဳပင္လမ္းလြဲမွာ

ဘယ္သူေတြ

၀မ္းနည္းက်န္ရစ္လဲ။

စစ္ပြဲတခါ ရွဳံးရင္

အႏွစ္ သုံးဆယ္ၾကာတယ္။

မစၥစၥပီ ေရ

ငါက

ေသမင္းလက္က

ထြက္ေျပးလာခဲ့သူပါ။

ငါတို ့

မလြတ္ေျမာက္ေသးဘူး

မစၥစၥပီ။

ဒီ ညေနမွာ

ငါ ့စိတ္က

မေျပာမဆိုနဲ ့

စစ္ထြက္သြားျပန္ၿပီ။

ငါ ့စိတ္ကို

ငါမႏိုင္ေတာ့ဘူး

စိတ္ခိုင္ခိုင္ထား

ဧရာ၀တီ။

အိပ္မက္က

အခန္းဆက္

ေရွ ့ည ဆက္မက္ပါ။

ရထားမလာခင္

ငါ ့ဓားကို

ဓားအိမ္ထဲမွာ

သမိုင္းသင္မယ္။

နရသိန္တံခါးေတြ

တို ့သြားဖြင့္မယ္။

သတင္းေကာင္း ပါးပိမ့္

ႏွလုံးသားမ်ား ၾကားခ်ိမ့္။

ၿခံအမွတ္(၅၄)မွာ

“ပါ၀ါ ၅၄“ ေစာင့္ေနတယ္။

ခ်ိဳတူးေဇာ္က

၀ါရွင္တန္ရထားေပၚ

တက္သြားတယ္။

က်ေနာ့္အတြက္

ငွက္ေတြရဲ ့လမ္းက

ခရမ္းႏုေရာင္။

အိပ္မက္က

အခန္းဆက္

ေရွ ့ည ဆက္မက္ပါ။ ။

(၂၀၁၂ သို ့တမ္းခ်င္း)

ေအာင္ေ၀း

ေခတၱ-မစ္ရွီဂန္

၁၂-၂၇-၁၁။

ဒီဇင္ဘာ ၂၉၊ ၂၀၁၁ မိုုးမခမီဒီယာမွ ကူးယူ တဆင့္ေဖာ္ျပျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ေျမေခြး ေစ်း၀ယ္ထြက္ျခင္း

2011-12-14T03:36:00.000-08:00

(၁)
ျမိဳ႕ျပယဥ္ေက်းမႈရဲ႕အသက္ဟာ ေရာင္း၀ယ္ေဖာက္ကားျခင္းလို႕ဆိုရင္ ဘယ္သူကမွ် ျငင္းခံုၾကမယ္ မဟုတ္ဘူးလို႕ ကၽြန္ေတာ္ ထင္ပါ တယ္။ ျမိဳ႕ဆိုတာကလည္း ေစ်းကိုဗဟိုျပဳျပီး လူေနအိမ္ေျခေတြ ပြားမ်ား စည္ပင္ လာတဲ့ "Evolution"ျဖစ္စဥ္ပါ ။“ဒါျမိဳ႕၊ ဒါရြာ”ဆိုတဲ့ အ မိန္႕ျပန္တမ္းေတြကိုလည္း နာခံၾကတတ္တာ မဟုတ္ပါဘူး။ ေစ်းကြက္ စီးပြားေရးတစ္ေခတ္မွာ ဒီအခ်က္ဟာ တစ္ျဖည္းျဖည္း သိသာ ထင္ရွားစျပဳလာပါၿပီ။ ၿမိဳ႕တစ္ၿမိဳ႕ ဘယ္ေလာက္စည္ပင္ဖြံ႕ၿဖိဳးသလဲဆိုတာ ေစ်းအတြင္းေရာင္း၀ယ္ၾကတဲ့ ၀ယ္လိုအားနဲ႕ပဲ အၾကမ္းဖ်ဥ္း တိုင္း တာရရွိမယ္ ထင္ပါတယ္။ ေစ်း(သို႕မဟုတ္) လူမႈႏိုင္ငံေရးတစ္ေခတ္ရဲ႕ ျပဒါးတိုင္။

ကမၻာ့သမိုင္းမွာ စီမံကိန္းစီးပြားေရးစနစ္ဆိုျပီး ေစ်းကြက္ကိုသင္းကြပ္ခဲ့ၾကတဲ့ ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ အမ်ားအျပားလည္း ေပၚထြန္းလာ ဖူးရဲ႕။ ဒီစမ္းသပ္ကာလအတြင္းမွာပဲ ဧကအုပ္ခ်ဳပ္ေရးသရဖူေတြ တစ္ခုျပီးတစ္ခု လြင့္စဥ္ကုန္ၾက။ ဆိုဗီယက္အင္ပါရာအေဟာင္းနဲ႕ တ ျခား ၾကယ္ရံ ႏိုင္ငံေတြဟာ ထင္ရွားလွတဲ့ သာဓကေတြ ပါဘဲ။ ဧက၀ါဒစြဲ ျပင္းျပလွတဲ့၊ လက္ခ်ိဳးလို႕ေတာင္ေရတြက္ႏိုင္ေလာက္ေတာ့တဲ့ ႏိုင္ငံေတြေတာင္ က်ယ္က်ယ္ ေလာင္ေလာင္ ေအာ္ေနၾကျပန္ျပီ။ “ဆိုရွယ္လစ္ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္”တဲ့။ ဥပမာေဆာင္ရရင္ေတာ့ တ ရုတ္၊ ဗီယက္နမ္နဲ႕ က်ဴးဘား။

ယေန႕ေခတ္ ႏိုင္ငံေရးေဗဒေ၀ါဟာရ infrastructure [မတ္၀ါဒီေတြကေတာ့ Economic base လို႕ ပညတ္ရဲ႕] ဆိုတဲ့ ေအာက္ေျခအ ေဆာက္အအံုနဲ႕ ဧကစနစ္တို႕ရဲ႕ ထိပ္တိုက္ေဆာင့္မႈဟာ ၾကာသပေတးျဂိဳဟ္နဲ႕ ရွဴးမိတ္ကာ လီဗီ-၉ ၾကယ္တံခြန္တို႕ရဲ႕ စီးခ်င္းထိုးပြဲလိုပဲ ၾကည့္ေကာင္းလွတဲ႕ ပြဲတစ္ပြဲျဖစ္ပါတယ္။ ေဘာဂေဗဒ ေပတံေဟာင္းေတြ၊ သီ၀ရီအေဟာင္းေတြကို စြန္႕ပစ္လိုက္ရမွာလား။ ဖာေထး ေကာ္ ကပ္ သံုးလို႕ရဦးမွာလား။ အနာဂတ္သမိုင္း တစ္ေကြ႕မွာ အေျဖရွာေတြ႕ၾကမွာပါ။ ဒါဆိုရင္ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္ ကိုယ္တိုင္က ေရာ ျပီးျပည့္စံုေသာ အမွန္တရားလား။ ဘယ္သူေတြကမွ် အာမမခံရဲပါဘူး ထင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္ကို ဖ်က္ သိမ္းပစ္ လို႕ မရဘူးဆိုတာေတာ့ အားလံုးလက္ေတြ႕က်က် သိရွိကုန္ၾကပါျပီ။ေစ်းကြက္ကို ဘယ္အတိုင္းအတာအထိ ယဥ္ပါးေအာင္ လုပ္ ေဆာင္သင့္ သလဲ။ ဒီဲျပႆနာကေတာ့ ႏွစ္ဆယ့္တစ္ရာစုတံခါးကို တစ္ေဒါက္ေဒါက္ ေခါက္ေနျပီေပါ့။ ထားေတာ့။

ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္ရဲ႕ အေမရိကန္ ကဗ်ာတစ္ပုဒ္အေပၚ ထင္ဟပ္ခ်က္တစ္ရပ္ကို ေလ့လာၾကရေအာင္။

(၂)
A Fox
Down in the Jersey woods
a fox considered our progress.
A shopping center cleared its throat,
a truck buckled and evaporated.
Several tree frogs leapt out
of a thirteen-century monastery
but were not injured.
A salesperson declared that
everything must go : the fox
said, "Never."The clerk
started sweeping the aisles.
On the road to the beyond
the inhabitants are at
our disposal, cooking and cooking.

James Tate
(The New Yorker, June 14, 1993.)

(၃)
ေစ်းကြက္နဲ႕ ေစ်း၀ယ္ထြက္ျခင္းဆိုတာကလည္း ဒဂၤါးတစ္ျပားရဲ႕ ေခါင္းနဲ႕ပန္းပါ။ ေရာင္းလိုအားနဲ႕ ၀ယ္လိုအားတို႕ ညီညြတ္မွ်တမွသာ ႏိုင္ငံ တစ္ႏိုင္ငံ စည္ပင္၀ေျပာတယ္လို႕ အဆိုရွိပါတယ္။ မ၀ယ္ႏိုင္သူေတြက ေျခေအး ၀မ္းေရာင္၊ ထရံကြာသံစူးေလာက္ေအာင္ မျမင္ဖူး တာေတြ လွည့္လည္ၾကည့္ရႈၾက။ တၽြန္ေတာ္တို႕ႏိုင္ငံက လူခ်မ္းသာ စာရင္း၀င္သူေတြ ကမၻာနဲ႕ရင္ေပါင္တန္းျပီး ဥေရာပကို မဟုတ္တာ ေတာင္ ထိုင္း နဲ႕ စကၤာပူမွာ ေစ်း၀ယ္ထြက္ၾကျပီ။ Shopping ဆိုတာ ယေန႕ေခတ္ရဲ႕ ဖက္ရွင္တစ္ရပ္ပါဘဲ။ သြားေလသူ ဖိလစ္ပိုင္ သမၼတ ကေတာ္ ေဟာင္း အီမယ္လ္ဒါ မားကို႕စ္ေတာင္ ဘုန္းမီးေနလေတာက္ပစဥ္က ေလယာဥ္စင္းလံုးငွားျပီး ေစ်း၀ယ္ထြက္သတဲ႕။

ကၽြန္ေတာ္ ေျမေခြးတစ္ေကာင္ ေစ်း၀ယ္ထြက္ဖို႕စဥ္းစားတဲ႕ ကဗ်ာကိုဖတ္မိေတာ့ အိႏၵိယ၀တၳဳရွည္တစ္ပုဒ္ကို အမွတ္ရမိတယ္။ Christian Chandra ရဲ႕ "Mr. Ass Comes to Town"။ ျမိဳကျပရဲ႕မာယာ။ အရင္းရွင္စနစ္ရဲ႕ အဆီ အေငၚမတည့္တာကို သေရာ္ထားတဲ႕ စာတစ္ပုဒ္ပါ။ ဖတ္ခဲ႕ရတာ ဆယ္စုကာလေက်ာ္ေလာက္ေတာင္ ရွိေနေပါ့။

ဂ်ိမ္းစ္တိတ္ရဲ႕ ေလ့လာေရးခရီးသည္ဟာ ေျမေခြးပါ။ ဘာေၾကာင့္ အျခားေတာရိုင္းတိရစၦာန္တစ္ေကာင္ကို ဇာတ္ ေဆာင္မထားပဲ ေျမေခြး ကိုေရြးခဲ႕တာလဲ။ အေၾကာင္းရွိတယ္။ ေျမေခြးဆိုတာ အရိုင္းပါ။ စဥ္းလဲေကာက္က်စ္မႈရဲ႕ သေကၤတတစ္ရပ္ပါ ။ ဒါဟာ လူမ်ိဳး တစ္မ်ိဳး ၊ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံတည္းက သတ္မွတ္ထားတဲ့ နိမိတ္ပံု မဟုတ္ပါဘူး ။ ႏိုင္ငံ တကာ သတ္မွတ္ခ်က္ ။

ကဗ်ာမွာ နယူးဂ်ာဆီျပည္နယ္ ေတာအုပ္ထဲက ေျမေခြးတစ္ေကာင္ လူ႕ယဥ္ေက်းမႈ တိုးတက္ပံုအေၾကာင္း စဥ္းစားတာနဲ႕ စထားပါတယ္ ။ ေျမေခြးဟာ အိမ္ယာတိုက္တာေတြ ခမ္းနားထယ္၀ါပံုအေၾကာင္း မေတြးဘူး။ ဟိုတယ္ေတြ၊ အင္းေတြမွာ ၀င္ထြက္သြားလာေနၾကတဲ႕ ႏိုင္ ငံျခားသားေတြအေၾကာင္း မေတြးဘူး။ လမ္းတံတား ေတြ တည္ေဆာက္ျပဳျပင္ေနတဲ႕အေၾကာင္းလည္း မေတြးဘူး။ ပန္းျခံေတြ စည္ကား စိမ္းလန္းေနတာကိုလည္း မေတြးမိပါဘူး ။ အရိုင္းဆိုေပမယ့္ ေစ်းကိုပဲ အေတြးျဖန္႔ၾကက္လိုက္တယ္ ။

အဲဒိအခါ ေစ်းတစ္ေစ်း လည္ေခ်ာင္းရွင္းသံကို ၾကားလိုက္ရတယ္ ။ ဘာေတြထြက္လာၾကမလဲ ။ ခၽြဲသလိပ္ေတြ ၊ တံေတြးေတြ၊ ေရာဂါပိုး မႊားေတြ ထြက္မလာၾကပါဘူး။ ကုန္စည္ပစၥည္းေတြပါဘဲ။ ကုန္စည္စီးဆင္း လည္ပတ္ျမန္ ဆန္တာဟာ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္ရဲ႕ အ ေပါင္းလကၡဏာပါ။ ကုန္ကားေတြ ေမာင္းထြက္သြားၾကတယ္။ အျမန္ႏႈန္းတစ္ခုနဲ႕။ ျပီးေတာ့ လွစ္ကနဲေပ်ာက္သြား။ လွ်င္ျမန္စြာ ေပ်ာက္ ကြယ္သြားတာကိုေတာင္ evaporated ဆိုတဲ႕ စကားလံုး သံုးျပသြားတယ္ ။ စကားလံုး ပဥၥလက္ကိုက ခ်စ္စရာ။

ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္မွာေတာ့ အားလံုးဟာ (လူေတြအပါအ၀င္) ကုန္စည္ေတြပါဘဲ ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၇၀၀ ေက်ာ္ေလာက္က ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းနဲ႕ အဲဒိေက်ာင္းထဲက ခုန္ထြက္လာၾကတဲ့ ဖားပ်ံကေလးေတြေတာင္ ေရာင္းကုန္ ျဖစ္သြားၾကပါျပီ ။ စားလို႕ရတာ ၊ သံုး လို႕ရတာ ၊ ၀ယ္လို႕ရတာ အကုန္ေရာင္းၾက ။

ေစ်းသည္ကေတာ့ sale promotion လုပ္ေနတယ္။ လူသံုးကုန္ပစၥည္းအားလံုး အေရာင္းသြက္ေစရမယ္တဲ့။ ေမ တၱာလက္ေဆာင္၊ ကံစမ္း မဲမ်ားနဲ႕ ႏိုင္ငံျခားခရီးစဥ္မက္လံုးမ်ားစြာနဲ႕။ ဥာဏ္မ်ားေကာက္က်စ္လွတဲ့ ေျမေခြး ေတာင္ အူေၾကာင္ေၾကာင္ ျဖစ္သြားမိတယ္။ အရိုင္းဆို ေတာ့ ေခတ္မမီဘူး ထင္ပ။ “မျဖစ္ႏိုင္တာတဲ့။”

အေရာင္းစာေရးတစ္ေယာက္ကေတာ့ ဆိုင္ေကာင္တာေခ်ာင္ၾကိဳေခ်ာင္ၾကားမက်န္ လွည္းက်င္းေရာင္းထုတ္ လိုက္ျပီေလ။ ဒီတစ္ခါေတာ့ ဥာဏ္မ်ားေကာက္က်စ္တယ္ဆိုတဲ့ ေျမေခြးေတာင္ ခံစားသြားရရွာပါျပီ။ အေရာင္း သြက္လာ ေလေလ၊ အမိႈက္ပံုေတြလည္း ျမင့္တက္မို႕ ေမာက္ လာေလေလပါဘဲ။ စည္သြပ္ဘူးခြံေတြ၊ ၾကြပ္ ၾကြပ္အိတ္ခြံေတြ၊ ကဒ္စကၠဴဘူးခြံေတြ၊ ဘက္ထီးရီးယားပိုးပြားသလို စုပံုမ်ားလာၾက။ အမိႈက္ေတြ။ ပစၥည္းအမိႈက္ တင္မက လူ႕အမိႈက္ေတြ။

အမိႈက္ရွိရာကို အမိႈက္ေတြပဲ လာတတ္စျမဲပါ။ အမိႈက္ပံုထဲက စားၾကြင္းစားက်န္ေတြကို ထိုးဆြရွာေဖြ စား ေသာက္ၾက။ ဒါကို မ်က္ကြယ္ ္ျပဳထားလို႕ ရႏိုင္ပါမလား။ လမ္းရဲ႕ခတ္လွမ္းလွမ္း အျခားဘက္မွာ ေစ်းထဲက စြန္႕ ပစ္ထားတဲ့ အမိႈက္ေတြနဲ႕ လူတစ္သိုက္။ အိမ္ေျခမဲ့သူ ေတြ။ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးရဲ႕ အနိဌာရံုေတြ။ ခ်က္ၾက ျပဳတ္ ၾက စားေသာက္ၾကနဲ႕။

ဒါကို ခ်ားလ္စ္ ဒါ၀င္မိန္႕ဆိုသလို survival of the fittest ဆိုျပီး“ေတာ္သူေန ၊ မေတာ္သူသြား”သေဘာမ်ိဳး ထားရက္ႏိုင္ၾကမလား။ ဒါ ေၾကာင့္ ေစ်းကြက္ကို ဘယ္လိုလုပ္ၾကမလဲဆိုတာဟာ ေနာင္လာမယ့္ ႏွစ္ဆယ့္တစ္ ရာစု ရဲ႕ အၾကီးမားဆံုး ျပႆနာလို႕ ညႊန္းဆိုမိ ပါ ေၾကာင္း။

(၄)
ဂ်ာဆီေတာအုပ္က ဆင္းလာ
ေျမေခြးတစ္ေကာင္က ငါတို႕တိုးတက္မႈကို ေတြးေလရဲ႕
ေစ်းတစ္ေစ်း လည္ေခ်ာင္းရွင္းလိုက္တယ္
ကုန္ကားတစ္စင္း ေမာင္းထြက္ ေပ်ာက္ကြယ္သြား ။
ဖားပ်ံေတြ ခုန္ေပါက္ထြက္လာၾက
တစ္ဆယ့္သံုးရာစု ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းထဲက
ဘာမွ် နာစရာမရွိ ။
ေစ်းသည္က ဖြင့္ေျပာတယ္
အားလံုးအေရာင္းရ စြံရမယ္တဲ့ ။ ေျမေခြးက
“မျဖစ္ႏိုင္တာ ။” အေရာင္းစာေရးတစ္ေယာက္
ေခ်ာင္ၾကိဳေခ်ာင္ၾကားေတြ စလွည္းတယ္ ။
လမ္းရဲ႕ခတ္လွမ္းလွမ္း
အိမ္ေျခမဲ့သူတို႕
အမိႈက္ပံုမွာ ခ်က္လိုက္ၾက ၊ ျပဳတ္လိုက္ၾက ။

                                           ဂ်ိမ္းမ္စ္ တိတ္
သစ္စိုး

ရနံ႕သစ္ မဂၢဇင္း ၊ အမွတ္ ၃၅
ဇူလိုင္လ ၊ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္ ။

မီးခုိးမထြက္တဲ့ စက္ရုံေလးတစ္ရုံေလးတစ္ရုံ

2011-12-11T02:45:00.000-08:00

ေက်ာ္သူ့့
မင္းကုိဖြင့္မယ့္ေသာ့ ငါ့ဆီမွာရွိတယ္ဆုိၿပီး
ငါ့ဆီဖုန္းေတြလာတယ္
တို႔အီမ္ေရွ႔က ဇီးပင္ႀကီးကလည္း
ငါေရာက္တုိင္း မင္းကုိေမးေနၿပီ
မႀကီးကုိလည္း ေက်ာင္းဆင္းေခါင္းေလာင္းမွာ
မင္းအတြက္ တစ္ခ်က္ပုိဆြဲဖို႔ငါမွာထားတယ္
ဒီက မင္းေဖာက္ယူသြားတဲ့တင္းနစ္ကြင္းေလးကုိ
ဒီအတိုင္းထားလား
ကြန္ပ်ဴတာဂိမ္း ေဆာက္လုိက္လား
ၿပတုိက္ေဆာက္ပစ္လုိက္လား
အရမ္းလည္း မီးခုီးထြက္မေနနဲ႔ဦး
ရွင္းရွင္းေၿပာရရင္
မက ဘဲနဲ႔ေတာ့
အရုပ္ေတြကုိ ႀကိဳး႐ႈပ္မခံနဲ့သူငယ္ခ်င္း
ေက်ာ္ထူးကသူ့ရည္ရြယ္ခ်က္ကေလးတစ္ခုကုိထမ္းလုိ႔
မင္းယက္လုိ့ မၿပီးစီးေသးတဲ့
ၿမက္ဦးထုပ္ေလးကုိ ဆက္ယက္ေနတယ္
ႀကီးႀကီးကလည္း
သူ့အေပၚအက်ီ္ၤေလးကိုပင့္တင္
တို႔လိပ္စာေတြယူသြားၿပီး
သူ႕အိမ္နံပါတ္ ၿပန္ေပးဖို႔ေတာ့
ေမ့ေလ်ာ့သြားတယ္ထင္တယ္
ိိိသိပ္ၿပီးႏြမ္းနယ္တဲ႔အခါ
မင္းဦးေခါင္းနဲ႔တုိး၀င္ပစ္ဖုိ႔
ရင္ခြင္တစ္ၿခမ္း ပဲ႔သြားတာကုိေတာ႔
အစ္ကုိလည္း စိတ္မေကာင္းဘူး ငါ႔ညီ။

တကယ္ေတာ႔
မင္းဟာ ေရြွတူးသြားတာမဟုတ္ပါဘူး
ေမ႔က်န္ခဲ႔တဲ႔ မင္းပစၥည္းကုိ
ၿပန္သြားယူတာလုိ႔ ငါထင္တယ္
မုတ္ဆိတ္ေတြ မွန္မွန္ရိတ္ပါ
ေရာက္တဲ႔ ႏႈိင္ငံကအလံကုိအေလးၿပဳပါ
ႏိုင္ငံတကာသတင္းေတြလည္းဖတ္ပါ
မင္းၿပန္ေရာက္တဲ႔အခါ
မင္းနဲ႔ ယုိဟန္ေဂါက္ (ဂ်ာမနီ)ကုိ
စစ္တုရင္ တစ္ပြဲထုိးဖုိ႔
ညႊန္႔ေ၀တုိ႔ သရက္ေတာမွာ
ဆရာဥိးစန္းယုကခ်ိန္းထားလုိက္ၿပီ

ၿမိဳင္ေခ်ာင္က အိမ္ေႀကာင္မ်ားကုိေတာေႀကာင္လုပ္မယ္
လပြတၱလုပ္ေရတံခါးေပၚမွာ
အမည္မေပးရေသးတဲ႔ ေပ်ာ္ပြဲစားေလးရွိတယ္
ထုံးစံအတုိင္း
ငါ႔ရဲ႕ေလးတင္ပြဲမွာေတာ႔ မင္းုကုိရွိေစခွ်င္တယ္
ဒါေပမယ္႔
ေလးေရာ ၿမားပါငါ႔လက္ထဲမရွိေသးဘူး
ဒီႀကားထဲၿပဴးက်ယ္က
သူမက္တဲ႔ အိမ္မက္ကုိ
ငါ႔ကုိ ဆက္ေၿပာခုိင္းေနတယ္.....ေဟ႔ေရာင္..။

မဟာအလက္ဇႏၵားဆုိတဲ႔ ဂရိသားႀကီးဟာ
သူ႔ေခါင္းအုံးေအာက္မွာ
ဟုိးမားရဲ႕ ကဗ်ာတစ္အုပ္ရယ္
သူ႕ေဘးမွာေတာ႔
ႊတုိက္ပြဲ၀င္ ဓားတစ္လက္ထားအိပ္တယ္ဆုိဘဲ...
မင္းကေတာ႔
ရတနာသုံးပါးကုိ ေခါင္းအုံးၿပီး
နံေဘးမွာေတာ႔
အနေႏၱာအနႏၱငါးပါးကုိထားအိပ္ေပးဖုိ႔
မင္းသိတဲ႔ အတုိင္းထပ္သိလုိက္ပါ။

သူရနီ
(ရနံ႔သစ္မဂၢဇင္း)

ေသနတ္သံေတြ တိတ္သြားတဲ့အထိ ကဗ်ာရြတ္ဆိုၾက

2011-11-26T01:13:00.000-08:00

တခါတရံ မဂၢဇင္းတခ်ဳိ႕တြင္ ကဗ်ာရြတ္ပြဲမ်ားအေၾကာင္းကို ဖတ္ရသည္။ ထိုအခါ ကဗ်ာရြတ္ဆိုသည့္ အေလ့အက်င့္ အနည္းအက်ဥ္းရွိလာခဲ့သူမိမိအဖို႕အလိုလိုတက္ႂကြရြင္လန္းေနမိသည္။ မဂၢဇင္းထဲတြင္ပါသည့္ ကဗ်ာရြတ္ပဲြမ်ားကို စိတ္ကူးႏွင့္ ျမင္ၾကည့္သည္။ စိတ္နား ႏွင့္ ေထာင္ၾကည့္သည္။ ကဗ်ာရြတ္ဆိုေနၾကသူမ်ား၏ ကိုယ္ဟန္အမူအယာမ်ားကို စိတ္ကူးဖြဲ႕ၾကည့္သည္။ ရြတ္ဆိုၾကသည့္ ကဗ်ာမ်ားထဲ၌ မိမိ က်က္မွတ္မိၿပီးကဗ်ာ ပါ၀င္ပါက ကိုယ္တိုင္ကဗ်ာ၀င္ရြတ္ေနသလို စိတ္လွဳပ္္ရွားရသည္။ ကဗ်ာတပိုင္းတစကို ပါးစပ္ကအလိုလိုရြတ္ဆိုမိလ်က္သား ျဖစ္ရသည္။ကဗ်ာရြတ္ပြဲတြင္ပါ၀င္ရြတ္ဆိုသူမ်ား၏ ရင္ခုန္မႈအရွိန္အဟုန္မ်ားမွာ မီးေတာက္တခုက တျခားမီးေတာက္တခုဆီ ယိမ္းထိုး ကူးယွက္သြားသလို မိမိထံ ထိယွက္ပူး၀င္လိုက္ၾကျခင္း ျဖစ္ဟန္တူေလသည္။

အမွန္စင္စစ္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းအလုပ္ကို မိမိကိုယ္တိုင္ကအသိရွိရွိႏွင့္ စတင္ေဆာင္ရြက္လိုက္ႏိုင္ခဲ့ျခင္းေတာ့ မဟုတ္ေခ်။ ၁၉၉၃ခု၊ မာနယ္ပေလာတြင္ က်င္းပသည့္ စာဆိုေတာ္ေန႔ အခမ္းအနားတြင္ ရွဳေဒါင့္ဂ်ာနယ္ အယ္ဒီတာေဟာင္း (ဦး) ၀င္းခက္က “မနက္ျဖန္ၾကရင္ ဒီကဗ်ာကို ရြတ္ေပးစမ္း”ဟု ဆိုျခင္းျဖင့္ မိမိမွာ ကဗ်ာေရးသူအျဖစ္မွ ကဗ်ာရြတ္သူအျဖစ္သို႔ ျဖတ္ကနဲ ကူးေျပာင္းေရာက္ရွိသြားခဲ့ရ၏။

ရြတ္ဆိုရမည့္ကဗ်ာကဆရာေမာင္ေသာ္က၏“မီးျခစ္တစ္ဆံ”ကဗ်ာျဖစ္သည္။ စကားေျပာခြက္ေရွ႕ကိုေရာက္သည္အထိ မည္သည့္ အသံ အေနအထားႏွင့္ ရြတ္ဆိုရမည္ဆိုသည္ကို ေရြးခ်ယ္မဆံုးျဖတ္ႏိုင္ေသး။

ကံအားေလ်ာ္စြာ ကဗ်ာအေၾကာင္းအရာကိုရုတ္တရက္ေတြးမိကာလက္သီးကိုဆုပ္အသံကိုျမႇင့္ၿပီး ေအာ္ဟစ္လိုက္မိသည္။ “အႏွစ္ႏွစ္ ဆယ္တဲ့လားေဟ့ ...” ဆိုၿပီး ေအာ္ဟစ္လိုက္သည့္ မိမိအသံမွာ ကရင္လူငယ္အစည္းအရုံး ခန္းမေဆာင္အတြင္းပဲ့တင္ထပ္မွ်ဟိန္းသြား၏။ရုတ္တရက္ဆိုသလိုခႏၶာကိုယ္တခုလံုး ေသြးမ်ား

ပူေလာင္ဆူပြက္လာၿပီး က်န္ကဗ်ာပိုဒ္မ်ားကို အလိုလိုရြတ္ဆိုမိလ်က္သားျဖစ္သြား၏။

မိမိ၏ခံစားမႈအရွိန္အဟုန္မ်ား ေလထဲတြင္ ခုန္ေပါက္ေျပးလႊားေနစဥ္ လက္ခုပ္သံမ်ားထြက္ေပၚလာခဲ့၏။ ဆက္လက္ရြတ္ဆိုရန္ကဗ်ာစာသားမရွိေတာ့သည့္တိုင္၊ကဗ်ာရြတ္ဆိုသံရပ္ဆိုင္းသြားသည့္တိုင္

ျဖန္႔ထြက္ ေ၀းကြာသြားေနသည့္ စိတ္အလ်င္မ်ားကို မိမိမွာ ျပန္လည္ရုပ္ သိမ္းလို႕ မရႏိုင္ေသး။ မိမိ၏ စိတ္အလ်င္မွာ ေရွ႕တြင္ထိုင္ေနသည့္ လူအုပ္၏ႏွလံုးသားကို ဒိုးယိုေပါက္ထြင္းေဖာက္သြားခဲ့၏။ မိမိ၏စိတ္ အလ်ဥ္မ်ားကို ျပန္လည္ရုပ္သိမ္း ထိန္းခ်ဳပ္ လာႏီုင္ေသာအခါမူ မ်က္လံုးအိမ္မ်ားထဲ၌ မ်က္ရည္မ်ားႏွင့္ မႈန္၀ါးေနေလေတာ့သည္။

၁၉၉၄ ခုႏွစ္တြင္ အသံလႊင့္ဌာနတခု၌ အပါတ္စဥ္ ပံုမွန္အစီအစဥ္တခုကို အသံလႊင့္ခြင့္ရ၏။ ယင္းအစီအစဥ္ကို “ေတာ္လွန္ေရးကဗ်ာ မိတ္ဆက္”ဟု ေခါင္းစဥ္တပ္ကာ တပတ္လွ်င္ တႀကိမ္အသံလႊင့္၏။ ထိုအခါ တပတ္လွ်င္တႀကိမ္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုရသည့္သေဘာျဖစ္လာ၏။ ၁၉၉၃ ခုႏွစ္ “မီးျခစ္တဆံ” ကဗ်ာကိုရြတ္ဆိုစဥ္က ကဗ်ာအေၾကာင္းအရာကိုေတြးမိၿပီး အမ်ားစိတ္၀င္စားေအာင္ ရြတ္ဆိုႏိုင္ခဲ့သည့္ အေတြ႔ အၾကံဳအရ၊ အသံလႊင့္ဘ႔ို ေရြးခ်ယ္ထားသည့္ကဗ်ာမ်ားကို အဓိပၸါယ္နားလည္သည္ထက္နားလည္ရန္ အႀကိမ္ၾကိမ္ အထပ္ထပ္ဖတ္၏။ အဓိပၸါယ္နားလည္လွ်င္ ကဗ်ာဖတ္သည့္အခါ ပိုမိုအဆင္ေျပသည္ကို သတိျပဳမိလာ၏။ ကဗ်ာဖတ္သည့္အခါ စိတ္ႏွင့္ဖတ္သည္ထက္ အသံထြက္ဖတ္ျခင္းျဖင့္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုရာတြင္ အလုပ္တ၀က္ၿပီးသလိုျဖစ္ရ၏။

အသံလႊင့္ရန္ ကဗ်ာမ်ားကိုေရြးခ်ယ္ရာ၌ ပထမပိုင္းတြင္ ကာရန္ပါသည့္ကဗ်ာမ်ားကိုဖတ္လွ်င္ ရြတ္ဆိုရ ပိုမိုအဆင္ေျပသည္ဟုထင္၏။ ထို႔ေၾကာင့္ ကာရန္ပါသည့္ကဗ်ာမ်ားကိုသာ ဦးစားေပးၿပီးရွာေဖြရြတ္ဆို၏။ သ႔ိုေသာ္ ေရြးခ်ယ္ထားသည့္ အသံလႊင့္အစီအစဥ္ေခါင္းစဥ္က “ေတာ္လွန္ေရးကဗ်ာမိတ္ဆက္” ဟုေပးထားသျဖင့္ ႏိုင္ငံေရးေနာက္ခံရွိၿပီး ကာရန္ႏွင့္ ေရးဖြဲ႔ထားသည့္ကဗ်ာမ်ားမွာ ရွာရေဖြရ ခက္ခဲလာ ခဲ့၏။ ထိုစဥ္က မိမိမွာ မာနယ္ပေလာ ေတာ္လွန္ေရးဌာနခ်ဳပ္တြင္ေနထိုင္သူျဖစ္သျဖင့္လည္း ျပည္တြင္းမွ ကဗ်ာပါသည့္စာအုပ္မ်ားကို ဆက္ သြယ္ရယူရန္မွာ အခက္အခဲရွိ၏။ အေျခအေနကေတာင္းဆိုသျဖင့္ ကာရန္မပါပဲ ေရးဖြဲ႔သည့္ကဗ်ာမ်ား၊ လြတ္လပ္ကာရန္ စနစ္ျဖင့္ေရးဖြဲ႔သည္ ကဗ်ာမ်ားဖက္သို႔ အလိုလိုဦးလွည့္ခဲ့ရ၏။ ထိုအခါ ကာရန္မဲ့ကဗ်ာမ်ားမွာ ကာရန္ႏွင့္ေရးစပ္သည့္ ကဗ်ာမ်ားထက္ ပိုမိုအားစိုက္ရြတ္ဆိုရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း ထူးထူးျခားျခား သတိၿပဳမိလာရေလသည္။

ကာရန္မပါသည့္ကဗ်ာမ်ားကိုရြတ္ဆိုသည့္အခါ အသံအနိမ့္အျမင့္ႏွင့္ အသံစီးဆင္းပံု၏၀ိေသသကို ထိေတြ႔ခြင့္ရ၏။ အသံအနိမ့္အျမင့္ႏွင့္ အကြာအေ၀း မၾတာမ်ားမွာ ပံုမွန္ ပံုေသမရွိသျဖင့္ ကဗ်ာရြတ္ဆုိေနစဥ္ အသက္႐ွဴႏူန္းမွာလည္း ပံုမွန္ပံုေသထားၿပီး အသက္႐ွဴလို႔မရႏိုင္ေတာ့။ ကာရန္ႏွင့္ေရးဖြဲ႔သည့္ကဗ်ာမ်ားမွာမူ ကာရန္အမ်ဳိးအစားအေပၚမူတည္ၿပီး အသက္႐ွဴမႈ အျပင္းအေပါ့ ကြာျခားသည္မွလြဲ၍ အသက္ရွဴခ်ိန္။ ႐ွဴႏႈန္း တခုႏွင့္တခု သိပ္ၿပီးကြာဟမႈမရွိလွ။ မသိသာလွ။ ကာရန္ပါသည့္ကဗ်ာမ်ားမွာ နရီကို ခ်ိန္တြယ္ထားသေလာက္ျဖစ္၏။ ထို႔ေၾကာင့္ ကာရန္ပါသည့္ ကဗ်ာကိုရြတ္ဆိုလွ်င္ သီခ်င္းတပုဒ္ကို လူတိုင္းလိုက္ၿပီး စည္း၀ါးတီးသလို အထိုက္အေလ်ာက္လြယ္ကူ၏။ ကာရန္မဲ့ကဗ်ာ မ်ား၏ အသံတည္ေဆာက္ပံုမွာမူ ပံုမွန္၊ ပံုေသမဟုတ္သျဖင့္ ရြတ္ဆိုရာ၌ တမူထူးျခားသစ္လြင္ေနေလသည္။

ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းပဲျဖစ္ပေစ ကဗ်ာဖတ္သည္ပဲ ျဖစ္ပေစ ကဗ်ာကို သီခ်င္းဆိုသလို ရြတ္ဆိုျခင္းႏွင့္ ဇာတ္ဟန္ ဇာတ္သံႏွင့္ ရြတ္ဆိုျခင္းမ်ားကိုမူ က်ေနာ္ မႏွစ္သက္မိပါ။

အသံလႊင့္ဌာနမွတဆင့္ ကဗ်ာရြတ္ခြင့္ရလာေသာအခါ ၿဗိတိသွ်ကဗ်ာဆရာႀကီး ‘ဒီလန္ေတာမတ္စ္’ကို သတိရတတ္၏။ သူက အသံလႊင့္ ဌာနမွတဆင့္ကဗ်ာေတြအမ်ားႀကီး ရြတ္ဆိုသြားခဲ့သူျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ အေမရိကန္ ကဗ်ာဆရာမ်ားျဖစ္ၾကသည့္ ‘ေရာဘတ္ဖေရာ့ခ္’ႏွင့္‘မာယာ အင္ဂ်ီလို’တို႔ကိုလည္း စိတ္ထဲစြဲေန၏။ သူတို႔ႏွစ္ဦးက အေမရိကန္သမၼတႏွစ္ဦး၏ သမၼတသစ္ က်မ္းသစၥာက်ိန္ဆိုပြဲမ်ားတြင္ တက္ေရာက္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုဖို႔ ဘိတ္ၾကားျခင္း ခံခဲ့ၾကရသူမ်ားျဖစ္၏။ သူတို႔တေတြ ဘယ္လိုကဗ်ာရြတ္သည္ကို မေတြ႔မျမင္ဘူးေသာ္လည္း ကဗ်ာရြတ္ သူမ်ားျဖစ္သည္ဟူသည့္ အသိတခုတည္းႏွင့္ပင္ မိမိမွာ ရင္ခုန္လို႔မဆံုးခ်င္ေတာ့။

လူမ်ဳိးႏွင့္ခ်ီၿပီး ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းႏွင့္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းကို နားေထာင္သည့္ အေလ့အက်င့္ရွိသူမ်ားမွာ ရုရွား လူမ်ဳိးမ်ားျဖစ္သည္ဟုၾကားဖူး၏။ ကဗ်ာဆရာ‘မာယာေကာ္စကီး’ႏွင့္‘ယက္ဖ္တူရွင္ကို’တို႔၏။ ကဗ်ာရြတ္ပြဲမ်ားကို ရုရွားလူမ်ဳိး ေထာင္ေသာင္းခ်ီၿပီး တက္ေရာက္ နားေထာင္ တတ္ၾက၏။ ကဗ်ာဆရာ‘မာယာေကာ္စကီး’လူပံုအလယ္တြင္ ကဗ်ာရြတ္ေနပံု သတင္းဓါတ္ပံုထဲတြင္ ေတြ႔ဖူး၏။ သူတို႔ ကဗ်ာရြတ္သံမ်ားကိုမူ မၾကား ဘူးေသး။

၁၉၉၈ ခုႏွစ္လည္ပိုင္းက ေနာ္ေ၀ႏိုင္ငံမွ ထိုင္းႏိုင္ငံသို႔အျပန္ ရုရွားႏိုင္ငံ၊ ေမာ္စကိုေလဆိပ္တြင္ ေလယာဥ္ေျပာင္းစီးရန္ (၅) နာရီမွ် ထိုင္ေစာင့္ ခဲ့စဥ္က ေလဆိပ္ထဲတြင္ရွိသည့္ တိတ္ေခြႏွင့္စီဒီေခြအေရာင္းဆိုင္မ်ားတြင္ ‘မာယာေကာ္စကီး’ႏွင့္ ‘ယက္ဖ္တူရွင္ကို’ကဗ်ာရြတ္ထားသည့္ အသံသြင္း တိတ္ေခြမ်ားကို ေတြ႔လိုေတြ႔ျငား လိုက္ရွာခဲ့၊ ေမးခဲ့ဖူး၏။ ရွာလို႔ ေမးလို႔ မရခဲ့။

မိမိႏိုင္ငံတြင္လည္း ကဗ်ာရြတ္ပြဲမ်ား ႀကိဳးၾကားႀကိဳးၾကား က်င္းပသည္ကို ၾကားေနခဲ့ရ၏။ သို႔ေသာ္ ကဗ်ာဆရာမ်ားႏွင့္ ကဗ်ာခ်စ္သူအနည္း ငယ္မွ်သာစုေ၀းၾကၿပီး တေယာက္တလွည့္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုၾကျခင္းသာျဖစ္သည္။ အမ်ားျပည္သူ တက္ေရာက္နားေထာင္ႏိုင္သည့္ အခြင့္ အလမ္းႏွင့္ အေလ့အထကိုမူ ယၡဳအထိ မဖန္တီးႏိုင္ေသး။

ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းအလုပ္ကို ခံုမင္မိန္းမူးလာသျဖင့္ ကဗ်ာရြတ္ပြဲမ်ားျဖစ္ေပၚရန္၊ လူပံုအလယ္တြင္ ကဗ်ာရြတ္ခြင့္ရရန္ ဖန္တီးခ်င္လာခဲ့၏။ ထို႔ေၾကာင့္ ကမၻာ့ကဗ်ာေန႔အပါအ၀င္၊ တျခားစာေပႏွင့္ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာ အခမ္းအနားမ်ားတြင္ ကဗ်ာတက္ေရာက္ရြတ္ဆိုခြင့္ရရန္ အခမ္းအနား ဦးစီးက်င္းပသူမ်ားထံ ခ်ဥ္းကပ္ေတာင္းဆိုမိ၏။ သကၠရာဇ္ ၂၀၀၀ ခုႏွစ္မွစတင္ကာ ကဗ်ာရြတ္ပြဲ၊ ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္း အစီအစဥ္ ပါရွိသည့္အခမ္းအနားမ်ားတြင္ ကဗ်ာရြတ္ဆိုခြင့္ရလာခဲ့၏။ တခ်ဳိ႕အခမ္းအနားမ်ားတြင္မူ မိမိကိုယ္တိုင္က မခ်ဥ္းကပ္ပဲ ကဗ်ာတက္ေရာက္ ရြတ္ဆိုေပးပါရန္ ဘိတ္ၾကားျခင္းကို လက္ခံရရွိလာခဲ့၏။ ယၡဳအခါ အသံလႊင့္ဌာနအပါအ၀င္ အခမ္းအနားေပါငး္စံုတြင္ တက္ေရာက္ရြတ္ဆိုခဲ့ သည့္ ကဗ်ာပုဒ္ေရ (၄၆၀) ေက်ာ္ရွိခဲ့ၿပီ။ ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းေၾကာင႔္ ရရွိလာသည့္ အက်ဳိးေက်းဇူးမွာ ေတြးမိတိုင္း ပီတိျဖစ္ဖြယ္ေကာင္းလွ၏။ ကဗ်ာရြတ္ဆိုျခင္းႏွင့္ပါတ္သက္ၿပီး ရုရွကဗ်ာဆရာေက်ာ္“ယက္ဖ္တူရွင္ကို”ေျပာဖူးသည့္စကားမွာ မွတ္သားဖြယ္ျဖစ္၏။ သူက “ကဗ်ာရြတ္ တာ နားေထာင္ၿပီးသူတိုင္း နားေထာင္သူအျဖစ္မွ ကဗ်ာဖတ္သူအျဖစ္သို႔ မလြဲမေသြေရာက္ရွိလာလိမ့္မယ္”ဟု၍ ေျပာဖူးေလသည္။

ယၡဳႏွစ္ ဒုတိယလ၊ လဆန္းပိုင္းတြင္ RFA မွတဆင့္ “လက္တဖက္ကို ၿမဲေနေအာင္ကိုင္ထား”ကဗ်ာကို က်ေနာ္ရြတ္ဆိုခဲ့၏။ ႏွစ္ရက္ခန္႔ၾကာ ေသာအခါ တယ္္လီဖံုးျမည္သံၾကားလို႔ေကာက္ကိုင္လိုက္စဥ္ “လက္တဖက္က တယ္လီဖံုးကို ၿမဲေနေအာင္ကိုင္ထား”ဟု တဖက္မွၾကား လိုက္ရ၏။ တအံ့တၾသျဖစ္ေနစဥ္ “ေအာင္ခင္ေလဗ်ာ”ဟူေသာ အသံကိုပါ ၾကားရ၏။ က်ေနာ့္မွာ မေဖၚျပႏိုင္ေလာက္ေအာင္ ၀မ္းသာရသည္။ (၇)ႏွစ္တာမွ် အဆက္အသြယ္ျပတ္ေနခဲ့သည့္ ‘ေဒါက္တာေအာင္ခင္’ ၏အသံကို တယ္လီဖံုးထဲမွ ၾကားလိုက္ရ၍ျဖစ္၏။ သူကRFA မွာ က်ေနာ္ရြတ္ဆိုခဲ့သည့္ ေခတ္ေပၚကဗ်ာ ‘လက္တဖက္က ၿမဲေနေအာင္ကိုင္ထား’ ကဗ်ာကို ရည္ညႊန္း ေျပာလိုက္ျခင္းျဖစ္၏။ တဆက္တည္း ဆိုသလိုပင္ ‘ေဒါက္တာေအာင္ခင္’လို ကဗ်ာႏွင့္ေ၀းေနသူအျဖစ္ မိမိဖက္မွယူဆထားသူတဦးထံမွ ‘အဲဒီကဗ်ာက ကာရန္မပါဘူးဗ်၊ ခင္ဗ်ား မို႔လို႔ နားေထာင္ေကာင္း တာနဲ႔တူတယ္။ တျခားလူဆိုရင္ ပ်က္သြားမွာ’ ဟု အားေပးစကားၾကားလိုက္ရ၏။ ယၡဳအခါ ‘ေဒါက္တာ ေအာင္ခင္’သည္ ကဗ်ာႏွင့္နီးလာေနၿပီေလာဟု ပီတိျဖစ္မိသည္။

ကဗ်ာရြတ္သည့္အခါ ကဗ်ာရြတ္သံကိုနားေထာင္သည့္အခါ ရြတ္ဆိုရင္း၊ နားေထာင္ရင္း၊ ကဗ်ာရြတ္သူႏွင့္ ကဗ်ာနားေထာင္သူ ႏွစ္ဦးစလံုး စရဏကိုထိန္းကာ ေလ့က်င့္သလိုျဖစ္သြားရ၏။ ပရဟိတၱကို ထိေတြ႔ရ၏။ ဗ်ာပါဒကို စားသံုးမိသြား၏။ ၀ိမုတၱိကို တခဏမွ်ရ၏။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ၏ အေျခခံယဥ္ေက်းမႈေရး အုတ္ျမစ္တခု ခ်လိုက္သလိုျဖစ္ရ၏။

ႏိုင္ဂ်ီးရီးယား စာေရးဆရာ ကဗ်ာဆရာ `ကင္ဆာရိုဝီဝါ´ က အိုဂိုနီ လူမ်ိဳးစုမ်ားအတြက္ ေဆာင္ပုဒ္တစ္ခု ဖန္တီးေပးခဲ့သည္။ သူ႔ေဆာင္ပုဒ္က `ကၾက ကၾက ေသနတ္သံေတြတိတ္သြားတဲ့အထိ ကၾက´ ဟူ၍ ျဖစ္သည္။ က်ေနာ္ကလည္း ကဗ်ာခ်စ္သူမ်ားအတြက္ ေဆာင္ပုဒ္တစ္ခု တင္ျပခ်င္ေနသည္။ က်ေနာ့္၏ေဆာင္ပုဒ္ကေတာ့ `ရြတ္ဆိုၾက ရြတ္ဆိုၾက ေသနတ္သံေတြတိတ္သြားတဲ့အထိ ကဗ်ာေတြရြတ္ၾက´ ဟူ၍ ျဖစ္ပါသည္။

အခုလို ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးေတာင္းဆိုသံမ်ားၾကားလာေနရသည့္အခ်ိန္မ်ိဳးတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၏ လက္နက္တစ္ခုျဖစ္ေသာ ကဗ်ာရြတ္ ဆိုျခင္းအမႈကို တႏိုင္ငံလံုးအႏွံ႔ လိုက္လံရြတ္ဆိုခြင့္ရလ်င္ မည္မွ်ေကာင္းမည္နည္းဟု က်ေနာ္ ေတာင့္တမိသည္။ ထို႔ျပင္ မုဆိုးရာသီကုန္ဆံုးၿပီး ေလးသံျမွားသံမ်ား ထာ၀ရရပ္စဲကာတကမၻာလံုးအႏွံ႔ကဗ်ာရြတ္ပြဲမ်ားက်င္းပႏိုင္လွ်င္ ေကာင္းေပစြဟူ၍လည္း

ေတာင့္တမိေတာ့၏။ ။

ၿငိမ္းေ၀ ႏုိ္၀င္ဘာ ၂၅၊ ၂၀၁၁

(မိုးမခ မီဒီယာမွ ကူးယူေဖာ္ျပျခင္းျဖစ္ပါသည္။)

2011-10-06T04:57:00.000-07:00

အပၸမာေဒန၊ သပၼာေဒထ

2011-10-02T00:22:00.000-07:00

တစ္ေန႕က်ရင္သူဘာျဖစ္လာမွာလဲလို႔ မၾကာခဏ ဘ၀နဲ႔ေ၀းရာေတြးေတြးေနမိတယ္။သတိလက္လြတ္ေမ့ေလ်ာ့လိုက္ဖို႔ကခက္ခဲလိမ့္မယ္လို႔
မၾကာခဏအတိတ္ကိုလည္ျပန္ေငးေနမိတယ္။တစ္ကယ္လို႔မ်ား... တစ္စကၠန္႔၊တစ္မိနစ္၊တစ္နာရီ၊တစ္ႏွစ္ကစလို႔ ေနာင္လာမယ့္ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ
အခ်ိန္ဟာ ေရလိုေရြ႕လ်ား၊ အခိုးအေငြ႕ေတြလိုမ်ား မႈန္၀ါးေပ်ာက္ကြယ္သြားႏိုင္သလားဆိုၿပီး မၾကာခဏ ၿငိမ္သက္ေတြေ၀ေနမိျပန္တယ္။
အခ်စ္ဆိုတာကလည္း သင္ခန္းစာအသစ္ေတြကိုသင္ယူက်က္မွတ္ေနရသလို မၾကာခဏ ခက္ခဲေနရမွာအမွန္ပဲ။အႀကိဳက္ဟာလည္းတစ္ေနရာကေန
အျခားတစ္ေနရာ ေရြ႕လ်ားကူးေျပာင္းေနတက္တာမ်ိဳးမဟုတ္လား။ဘယ္သူမွမ႐ိွေတာ့ရင္ အရင္လိုပဲဘ၀ကိုျဖတ္သန္းေက်ာ္ျဖတ္ေနမွာအမွန္ပဲ။
လမ္းေတြက ေကာက္ေကြ႕လြန္းသမို႕ နံရံကိုေက်ာနဲ႔ကပ္ထားမိ၊ ေမးခြန္းေတြက ရက္စက္လြန္းသမို႕ အေျဖကိုစာရြက္အလြတ္ေပၚလြတ္ခ်မိ၊ အၾကည့္ေတြက စူး႐ွလြန္းသမို႕ မ်က္လႊာကိုခ်ထားမိ။ ရင္ဆိုင္ျဖတ္သန္းရမယ့္ မနက္ျဖန္ဟာ အေ၀းေျပးလမ္းမထက္ကမိုင္တိုင္ေတြလို ဒီတစ္ေန႔ၿပီး
ေနာက္ထပ္တစ္ေန႔ ေျပးစရာ/ေရြ႕စရာ ေျမမ႐ိွေတာ့သလိုမ်ိဳး ေျခအစံုကိုရပ္တန္႔လိုက္မိပါတယ္။ တစ္ဘ၀ၿပီးေနာက္ဘ၀ တစ္ေန႔က်ရင္ သူဘာျဖစ္လာမွာလဲလို႔ အစၿပီးရင္ အဆံုးကိုေမွ်ာ္လင့္မေနသင့္ေတာ့ဘူး။ အစၿပီးရင္ ေနာက္ထပ္အစပဲျပန္လာေနတဲ့ကမာၻေလ...။လူေတြနဲ႔ေ၀းရာ၊
႐ွင္သန္ေနမႈရဲ႕ေ၀းရာ၊ ေတြေ၀ေစာင့္ဆိုင္းေနျခင္းနဲ႕ေ၀းရာ၊ ယံုၾကည္မႈလြန္ကဲေနျခင္းရဲ႕ေ၀းရာ မၾကာခဏ ထြက္ေျပးေနခ်င္ေတာ့တယ္။သူဟာ အိပ္မက္မက္ေနသလို ခဏခဏ၊ သူဟာ တေစၦေျခာက္လွန္႔ေနသလို ခဏခဏ၊ သူဟာ အ႐ူးမီး၀ိုင္းေနသလို ခဏခဏ၊ သူဟာ စိတ္ေနာက္ ေပါ့သြပ္ေနသလို ခဏခဏ၊သူဟာ အတိတ္ေမ့သလို ေရႊေပ်ာက္သလို ခဏခဏ၊သူဟာ ဥစၥာေပ်ာက္ ငရဲေရာက္သလို ခဏခဏ၊ သူဟာ ေဖာက္လြဲေဖာက္ျပန္ ခဏခဏ၊ ဒီဘ၀ဟာ မေသခ်ာေတာ့ဘူးဆိုၿပီး ဘ၀ကူးေကာင္းဖို႕ သူက ရည္ညႊန္းခ်က္မျပည့္စံုေသာ အဓိပၸါယ္ မဲ့ကဗ်ာေတြေရးေနေလရဲ႕။
ေအာင္ပိုင္စိုး
အမွတ္(၂)၊ေဖေဖာ္၀ါရီလ၊လိႈင္းသစ္မဂၢဇင္း
Mandalay FM Radio

ဧရာဝတီ

2011-10-02T00:18:00.000-07:00

သူ႔လည္ေခ်ာင္းဝမွာ အရိုးတစ္ေခ်ာင္းကန္႔လန္႔ခံေနသလို
ေထြးမရမ်ိဳမရ
သူ႔ဒုကၡက
အစဥ္အဆက္ ဆိုဆံုးမဖို႔ခက္တဲ့ သားသမီးေတြေၾကာင့္
မိဘမ်က္ႏွာပ်က္ရ
အစဥ္အဆက္ ဆိုဆံုးမဖို႔ခက္တဲ့ မိဘေၾကာင့္
သားသမီးေတြမ်က္ႏွာပ်က္ရ။

မင္းစိုးရာ
27.9.2011

သို႔ ... ဧရာဝတီ

2011-09-23T23:09:00.000-07:00

ထိမယ့္ခလုတ္ ဆုတ္ပါေစ
လာမယ့္ေဘး ေဝးပါေစ
ေရစီးေရလာေကာင္းပါေစ။

ေအာင္ပိုင္စိုး

မ်က္မွန္ႏွစ္လက္

2011-09-20T22:55:00.000-07:00

ကၽြန္ေတာ့္မွာမ်က္မွန္ႏွစ္လက္ထားတယ္

တစ္လက္က ခ်စ္သူကို ၾကည့္ဖို႔
တစ္လက္က ရန္သူကုိ ၾကည့္ဖုိ႕
ခ်စ္သူၾကည္႕မ်က္မွန္နဲ႔ ရန္သူကုိၾကည္႕မိေတာ႕
ဓားေကာက္ၾကီးက သက္တန္႔ကိုင္းျဖစ္သြား
အျပစ္ဒဏ္က ပုံေတာ္ဖိနပ္ကေလးျဖစ္သြား
ေက်ာ့ကြင္းက က်စ္ဆံၿမီးေလးျဖစ္သြား....။

ရန္သူၾကည့္မ်က္မွန္နဲ႕ ခ်စ္သူကုိၾကည္႕မိေတာ့
သက္တန္႔ကိုင္းက ဓားေကာက္ၾကီးၿဖစ္သြား
ပုံေတာ္ဖိနပ္ကေလးက အၿပစ္ဒဏ္ၿဖစ္သြား
က်စ္ဆံၿမီးေလးက ေက်ာ့ကြင္းျဖစ္သြား.......။

အခုေတာ့
ခ်စ္သူၾကည့္မ်က္မွန္တစ္လက္ပဲထားေတာ႕တယ္
ရန္သူေတြက ေရပုိက္ျပင္ၿပီး ထြက္သြားတဲ့အခါ
ခ်စ္သူက...
သဲေပေနတဲ႕ေျခေထာက္နဲ႔အိပ္ယာေပၚတက္လာတယ္...။

သူရနီ

Fog (An American Haikku) / ႏွင္း (အေမရိကန္ ဟိုကၠဴ)

2011-08-30T22:39:00.000-07:00

Fog (An American Haikku)

The Fog comes
on a little cat's feet.

It sits looking
over harbor and city
on silent haunches
and then moves on.
Carl Sandburg

ႏွင္း (အေမရိကန္ ဟိုကၠဴ)
ႏွင္းက်ေပါ့
ေၾကာင္ေလး ေျခေထာက္ေပၚ
ဆိပ္ကမ္းနဲ႕ ၿမိဳ႕ကို
ဆီးၾကည့္
ၿငိမ္သက္ ငုတ္တုတ္ထိုင္လို႔
ၿပီးေတာ့ ေရြ႕သြား။
-ဘာသာျပန္ TS

ပိေတာက္ပြင့္သစ္ ကဗ်ာ မဂၢဇင္း
အမွတ္(၃) ၁၉၉၁ ခုႏွစ္။

အရသာမေတြ႔တဲ့အခါ မေအာင္ျမင္တဲ့ အာဏာသိမ္းမႈစတင္တာ

2011-08-30T22:33:00.000-07:00

ဒီဘက္ပိုင္းမွာ သမၼတတံဆိပ္က လူထုကုန္ပစၥည္းျဖစ္လာတယ္

ဘာတဲ့ လူထူရင္လူထုလို႔ဒီဘက္ပိုင္းမွာဖြဲ႔၊ လူထု

ေရာင္းအားတက္လို႔ လူထုကို ဥထားရမယ့္အေနအထား

လူထုအထည္တန္းဘက္ေလွ်ာက္မိရင္ပဲ လူထုစတိုင္လ္၊ လူထု

အေရာင္အေသြး၊ လူထုအ႐ြယ္အစား၊ လူထုတန္ရာတန္ေၾကး

လူထုဟာတစ္ရာ ရာခိုင္ႏႈန္းလူထုနဲ႔ ရက္လုပ္ထားတာကလား၊ အာမခံ/အမာခံ

အာခိလိစ္ဖိေနာင့္တစ္ဖက္ဟာ အာမခံထားရမယ့္ကိစၥ၊ အေပ်ာ့ထည္နဲ႔

ေပ်ာ္ေနရတဲ့ သန္ဘက္ခါဖိေနာင့္အေပ်ာ့မ်ား၊ ကဏန္းေပ်ာ့ေၾကာ္မ်ား

ေသေရး႐ွင္ေရးက်ရင္အေႁကြျပန္အမ္းမေနနဲ႔ေတာ့ေပါ့ ေသေျပး႐ွင္ေျပးရဲ႕(ကဒါဖီအေႁကြးႏွင့္

ေျပးေနသည္၊ကဒါဖီအလို႐ိွသည္၊လက္ငင္း႐ွင္းတန္း

$ ၁၆၇၀၀၀၀ အေႁကြမ်ား၊ ဆီးရီးယားလံုၿခံဳေရးေသြးစုပ္ဖုတ္ေကာင္

တပ္မ်ား၊ ဂ်ယ္လီက်ည္ဆံနဲ႔ ရာဘာေအာ္သံမ်ား) အေႁကြအျမန္အမ္းပါေတာ့လား ေသေျပး႐ွင္ေျပးရဲ႕

အေႏွးနဲ႔အျမန္နဖေႏွာင့္လွီးခံရဖို႔၊ ေျခသည္းလက္သည္း ဇက္ေၾကာဆြဲဖို႔ပါ

ခင္ဗ်ားတန္းစီေနခဲ့ရတယ္၊ ဇာတ္လမ္းမႀကိဳက္ရင္ ကိုယ္တိုင္ဇာတ္ေၾကာင္း၀င္ေျပာေလ

တစ္အိမ္အလိုကိုစိမ္ေျပနေျပ၀င္ျဖည့္လို႔ရတဲ့ လူထုအေျခစိုက္

ေက်းဇူးကမၻာပဲ၊ နံရံေတြ ခင္ဗ်ားေခါင္းေပၚၿပိဳက်ေနၿပီေဘာ္လ္တဲယား

လူထူထူတစ္ရက္မွာ အ၀လြန္ေရာဂါအေၾကာင္း လူထုစဥ္းစားေနမယ္။

ေဇာ္လူစိမ္း

ကဗ်ာေရးသူ၏ ခြင့္ျပဳခ်က္အရ ေဖာ္ျပျခင္းျဖစ္ပါသည္။

အမွတ္တရ တံဆိပ္ေခါင္း

2011-08-30T21:56:00.000-07:00

ၾကက္ဖတံဆိပ္ ဘီယာဆိုင္ကေနမင္းကိုလွမ္းခ်ိတ္လိုက္တာ
႐ံုးႏွစ္ကင္နဲ႔ အာလူးႏွစ္ကင္ ေ႐ွ႕ခ်ၿပီးကိုင္ေနၾကတာ
လိုင္းကားစီးၿပီးေတာ့ မင္းလစ္ခဲ့ေတာ့
ဆိုင္ကယ္ကယ္ရီနဲ႔ဆို ေရအကုန္အက်မ်ားေနလိမ့္မယ္
ေဟ့ေကာင္၊ ပတၱျမားကိုစိန္ဝင္းကို မင္းသိတယ္မို႔လား
မြန္းလြဲ ၃နာရီဝန္းက်င္တုန္းက သူ႕အသံေလထဲမွာ
ေလထဲမွာ သူ႕အသံ ၄ႀကိမ္ေျမာက္ ပ်ံ႕ႏွံ႔ခဲ့တာကြ
မိုးကေတာ့ ႐ြာဆင္ႀကီးပဲ။မိုးတြင္းပဲကြာ
မိုး႐ြာမွ ပ်ိဳးသာမွာ။ပ်ိဳးသာမွ ဆန္နဲ႔
ေဝးဖို႔အေၾကာင္းဖန္တာ သက္သာမွာ
မင္းရဲ႕“ဂၽြန္” မိတၱဴဆြဲထားလိုက္မယ္
မင္းရဲ႕ဂၽြန္တေယာ၊မင္းရဲ႕ ဂၽြန္ႏွဲေခ်ာေလးေပါ့
ေခါင္းစဥ္ဖတ္ရတာနဲ႔တင္
မင္း ေတာ္ေတာ္ေႁကြျပထားမယ္ဆိုတာ ရိပ္မိပါတယ္ကြာ
မွတ္စုဒိုင္ယာရီမွ ... ဆိုတာလည္းပါတယ္။အဲဒါဘာလဲကြ
ဆုကလည္းေတာင္းလိုက္ေသးတယ္။မင္းကေတာ့ဖြဲ႕ၿပီ
မင္းရဲ႕ရင္တြင္းၫွစ္ ဖြဲ႕တင္ေလးတစ္ပုဒ္ေပါ့ကြာ
ဒီမွာ၊ ကိုလူပ်ိဳဂ်ီးက တဟဲဟဲနဲ႔ ရယ္ေနၿပီေဟ့ေကာင္
သူကလည္းဇာတ္လမ္းတစ္ပုဒ္ကို ရင္ဝယ္ပိုက္လို႔
ဖုန္းကဒ္အျမန္ေျပးဝယ္ရျခင္းနဲ႔
“သတိရတယ္” ဆိုတဲ့စကားကိုလြမ္းလြမ္းနဲ႔က်ယ္က်ယ္ေျပာေနေတာ့တာ
”ပြင့္အံဖြင့္ထုတ္ျခင္း” လို႔တံဆိပ္ကပ္ရင္ရေလာက္တယ္
သူ႕အေျခအေနက ေဆာက္လုပ္ဆဲ အေဆာက္အဦ တစ္ခုလိုေပါ့ကြာ
တနည္းအားျဖင့္ စက္စမ္းယဥ္အေနအထားေပါ့ကြာ
အေပ်ာ္ဓါတ္ေလးျဖဴးလို႔ အတင္းတုပ္ရတာလည္း
ဘဝမွာ လိုအပ္တယ္ကြ။ဘဝမွာ ေပ်ာ္စရာအတင္းတုပ္ျခင္းလိုအပ္တယ္ေဟ့ေရာင္
မေသခ်ာတဲ့ေတဇာကိုလည္း မင္းလွမ္းခ်ိတ္ၾကည့္လိုက္ပါလား
အတန္းဖ်က္လို႔ ေသခ်ာတဲ့ေတဇာ ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္လာမွာ
ေျပာစရာေတြ႐ွိေနေတာ့ စကားေၾကာကေတာ့႐ိွေနမွာ အေသအခ်ာပဲ
ဒုကၡအျဖာျဖာနဲ႔ လူ႕ဘဝအရသာေန႔ေတြမွာ
ဒါဟာ ငါတို႔ရဲ႕ေပ်ာ္စရာေကာင္းတဲ့ ျပႆနာေပါ့ကြာ
ဘီယာဆိုတာ အေအးဓါတ္ေလးရစ္ဖြဲ႕ေနတုန္း ေသာက္ရတာဟ
မင္းလည္းသိသားနဲ႔၊ဒီမယ္ကိုရင္ေအာင္ပိုင္စိုး
ျမန္ျမန္သာလစ္ခဲ့ေပေတာ့။

ေအာင္ႏွင္းသစ္
၆.၆.၂၀၁၁

ငါနဲ႔လြဲေပမယ့္ က်န္တာေတြအေကာင္းအတိုင္းပဲ႐ိွေနပါေစ

2011-07-26T09:55:00.000-07:00

ဘာသာစကားေခတ္ ဘုန္းမီးေနလေတာက္ပတဲ့ အခါသမယ

(ကိုရီးယား၊ ဂ်ပန္၊ တ႐ုတ္၊ မေလး႐ွား၊ အဂၤလိပ္၊ ျပင္သစ္ အစ႐ိွတာေတြမပါဝင္)

ဘာသာစကားကဗ်ာ၊ ပို႔စ္ေမာ္ဒန္၊ ပို႔စ္ ပို႔စ္ေမာ္ဒန္၊ ဗန္းစကားကဗ်ာ

ေဒါ့ကူမန္ထရီကဗ်ာ၊ ပါေဖာမန္႔ကဗ်ာ၊ ေပါ့အက္အႏုပညာေတြထြန္းကားတဲ့ကာလ

ဘုရားသခင္ႏူတ္တိုက္ခ်ေပးတဲ့ ကဗ်ာသ႐ုပ္တူရန္ ဘန္ေကာက္စံေတာ္ခ်ိန္ကဗ်ာ

ဆူရီယလ္လစ္ဇင္မ္၊ ေ႐ွး႐ိုးစြဲ ေမာ္ဒန္၊ ကဗ်ာေသၿပီ အစ႐ိွသျဖင့္

ဘာေတြမွန္းမသိပါဘူးလို႔ ေျပာလိုက္မိရင္ ေဘးေရာက္သြားေတာ့မွာ

အေျပာင္းအလဲအႀကီးအက်ယ္ကာလလို႔သာဆိုေန ကဗ်ာေတြကေနၿမဲအတိုင္း

အေခၚအေဝၚေတြလည္း စစ္တုရင္ေ႐ြ႕ကြက္ေတြအတိုင္း အျဖဴ မဟုတ္ အမည္း

အလုပ္အကိုင္အဆင္မေျပ ကဗ်ာလည္းမေရးေတာ့ဘူးဆိုတဲ့ ေကာလဟာလ

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို အေလးထားသင့္ေၾကာင္း သီတဂူဆရာေတာ္ မိန္႔ၾကား

ေဟာင္းေလာင္းပြင့္ေနတဲ့ အေရးအသားအေဟာင္း အခန္းတံခါးကိုေလာ့ခ္ခ်ထားတယ္

ကဗ်ာဆိုတာျပဳလုပ္ျခင္းေဇယ်ာလင္း၊ ႏွစ္ကာလမ်ားစာေပႏွင့္ မိုးေဝး

ကဗ်ာ၊ အေရးအသားမ်ား၊ ႐ုပ္႐ွင္ေဝဖန္ေရးႏွင့္ ဘေလာ့ဂါေတာေက်ာင္းဆရာ

ၿမိတ္ပီတာစဘတ္ၿမိဳ႕သား၊ ျခဴးျခဴးကိုခ်စ္ဖို႔အေရးကဗ်ာႏွင့္ ေမာင္ယုပိုင္

ဖလပ္ခ္ကဗ်ာမိတ္ဆက္၊ သိုးထိန္း(အႏၱိမ)၊ ေမာင္ဖုန္းျမင့္၊ ၾကက္သြန္ စသျဖင့္

အခ်ိန္ႏွင့္တေျပးညီ ခ်ိန္သားကိုက္အမီလိုက္ ေဖာ္ျပတင္ဆက္မႈေတြကိုလည္း

မလစ္ဟင္းရေအာင္ က်င့္ႀကံအားထုတ္၊ ဖတ္႐ႈ႕ေလ့လာ အတုယူေနရေသးသည္

ငါနဲ႔မတူ ငါ့ရန္သူ အယူဝါဒေရးရာပိုင္းႏွင့္ အျခားကဗ်ာေရးသူမ်ားအတြက္

အေရးအသားခ်ည္းသက္သက္၊ ေအဖိုးစကၠဴသပ္သပ္၊ သ႐ဳပ္ေဖာ္ပံုသက္သက္

ဘာသာစကားပ်ံ႕ႏွံ႔ေစၿပီး မွတ္မိလြယ္ကူေစရန္ အလြတ္က်က္မွတ္သင္ယူၿပီးပါက

အိပ္မက္ရိပ္စာေပ၊ ေအာင္ေဇယ်လမ္း၊ လြတ္လပ္ေရးရပ္ကြက္၊ ေျမညီထပ္သို႔ေပးပို႔ေပးပါရန္။

ေအာင္ပိုင္စိုး

၁၊ဂ်ဴလိုင္၊၂၀၁၁

ဂ်ဴလိုင္

2011-07-23T03:46:00.001-07:00

အေမ့ေလ်ာ့ခံ မိုးသားတိမ္တိုက္ေတြအရည္ေပ်ာ္က်ခဲ့ရတဲ့ မာတိကာမ်ား
နံရံမွာခ်ိတ္တြယ္ခံထားရတဲ့ အခ်ိန္ကာလရဲ႕လက္တံေတြေ႐ြ႕လ်ားေနၾက
လက္ေလ်ာ့လိုက္ရတဲ့မ်က္ဝန္းစိုလဲ့ေလးကိုလည္း အမွတ္တရ
လက္ၾကားထဲၫွပ္ထားရတဲ့ စီးကရက္က ေလာင္ကၽြမ္းျပာက်
အေဝးေရာက္ တေယာကေလးဆီက သေကၤတနားလည္မႈေပးေသာခ်စ္ျခင္း
မ်က္မွန္ကို စာၾကည့္စားပြဲေပၚကစာအုပ္ေတြေပၚမွာ တင္ထားလိုက္တဲ့ အတၱ
ၾကည္လင္ေတာက္ပေသာ ငယ္ဘဝရဲ႕ယူနီေဖာင္းေလးကိုလည္း ျပန္တမ္းတ
မွတ္မွတ္ရရမိုးေရစက္ေတြ ဘဝေနာက္ကို ေျပးလိုက္ေနၾကတယ္
လီယိုရာသီဖြား အမွားမ်ားမ်ားနဲ႕ဇာတိေမြးရပ္နဲ႔ေဝးကြာေနေသာေကာင္ေလး
လူ႕ဘဝကို စတင္ေရာက္႐ိွျခင္း(၂၈)ႏွစ္တင္းတင္းျပည့္တဲ့လေပါ့
ကိုယ့္ကိုသတိရလို႔ ဆိုေသာ အမ်ားသံုးပီစီအိုဖုန္းထဲက စကားသံတစ္ပိုင္းတစ္စ
အေဆာင္ေဆာင္အခန္းခန္းေ႐ြ႕လ်ားေနေပ်ာ္ေသာ ၂၀၀၉-၂၀၁၀
အိမ္အမွတ္(၃၈/၄)ဆိပ္ကမ္းသာလမ္းက အေမ့အိမ္ကိုလြမ္းေနတယ္
အပင္ႏွစ္ဆယ္၊ဒဏ္ရာရအခန္းေလးဆီ ျပန္မေရာက္ျဖစ္ေတာ့ဘူး
မိုးေတြ႐ြာေနခ်ိန္ခဏ ငယ္ဘဝဟာ ေရးလက္စပန္းခ်ီကားထဲဝင္ေရာက္သြား
ခ်စ္သူရယ္သံတိုးဖြဖြက နားစည္နံရံမွာ ပဲ့တင္ထပ္လို႔
ထြက္သြားစမ္းကြာ၊ရန္ကုန္-လပြတၱာခက္ခဲၾကမ္းတမ္းေဝးကြာလြန္းေနရ
သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးအေျခခံစိတ္ ႁကြပ္ႁကြပ္အိတ္မသံုးစြဲရ
တျမန္ေန႔က ပန္းကန္ျပားပ်ံတစ္စီးေကာင္းကင္ထဲပ်ံဝဲေနသည္
လန္ဒန္ေ႐ြၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးမွသည္ လာ့စ္ဗီးဂတ္သို႔ အေျပာင္းအလဲကာလ
ေဆးလိပ္မေသာက္ရ၊ဘာဆိုဘာမွ်မလုပ္ရန္ အထူးတားျမစ္ထားသည္
သတိ၊ေမတၱာတရားႀကီးမ်ားက်ယ္ျပန္႔သူမ်ားသာ ဝင္ေရာက္ရန္
ဘာသာစကားအေျချပဳဝါဒီမ်ားလက္ေရးလွေရးက်င့္ရန္
ကဗ်ာျပည္သူမ်ား ရသင့္ရထိုက္ေသာ အခြင့္အေရးမ်ားကိုေတာင္းဆိုပါ
မေသထမင္း၊မေသဟင္းမ်ားႏွင့္ ထမင္းစားၿပီးက ပန္းကန္ေဆးရန္
ေအာင္ပန္း၊ကေလာ၊ပ်ဥ္းမနား ခရီးစဥ္ ဘာဘြန္းေသာက္ၿပီးျပန္ခဲ့တယ္
ငါ့ဖက္ကမွားတာပါ၊ငါ့ဖက္ကမွားတာပါ အားလံုးကအမွန္ေတြပါပဲ
သူရနီပူးတြဲေဇာ္လူစိမ္း ကဗ်ာစာအုပ္အမည္ အမႈတြဲကဗ်ာ
မိုးတဖြဲဖြဲ႐ြာသြန္းေနခိုက္ ထီးေဆာင္းၿပီးကန္လမ္းထဲျဖတ္သန္းမိသည္
သစၥာတရားမဲ့လို႔ ဝါးဘေလာက္ေသာက္ျမစ္ႀကီး တိမ္ေကာခဲ့ရသည္
အစိမ္းေရာင္ကန္စြန္းခင္းထဲေနေရာင္ျခည္ ညိေနေသာ ေအာင္ဟိတ္ေခ်ာင္း
တစ္ရာထဲကေန တစ္ကိုႏူတ္ေတာ့ သုညသာက်န္ရစ္ေလတယ္
ဆိုက္ဘာေလာက၊ဖိုက္ဘာေအာ့ပ္တစ္ႀကိဳးမ်ားႏွင့္ အင္တာနက္ဆိုင္မ်ား
နင့္ကိုျမင္ရင္ နင္ နင္ ေနတယ္ကဗ်ာစာသားမ်ားႏွင့္ ကိုလိႈင္းထက္
အထက္ေအာက္ဖိစီးမႈမ်ား၊အရင္းက်မ္း၊မက္(စ္)ဝါဒႏွင့္ အနီေရာင္
ေကာင္းကင္တစ္ခုလံုးၿပိဳလဲတဲ့ေန႔ေပါ့၊ ယမ္းနံ႔ေတြ မႊန္ထူသြားသည္
မင္းမ႐ိွရင္ အသက္မ႐ွင္ခ်င္ဘူးအခ်စ္ရယ္ မေန႔က ငါေသဆံုးသြားတယ္
ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ေနာက္ခံကားခ်ပ္မ်ားႏွင့္ ေက်ာင္းဖြင့္ခ်ိန္ကဗ်ာ
မထူးမျမန္ဘတ္(စ္)ကားမ်ားေခတ္စားလာေသာ ၿမိဳ႕ေတာ္ရန္ကုန္
ဆိုက္ေရာက္ထြက္ခြာ လက္ထဲကနာရီကိုၾကည့္ေတာ့ ညဟာလင္းေနတယ္
ပံုႏိွပ္ထုတ္ေဝျခင္းမျပဳရေသးေသာ ရာသီဥတုအား ေက်းဇူးတင္လ်က္
အထက္ပါအေၾကာင္းအရာစာသားမ်ားႏွင္႔ ဘယ္လိုမွ မသက္ဆိုင္ေသာ ဂ်ဴလိုင္
ႏွစ္ဆယ့္ေလးရက္၊တစ္ေထာင္ကိုးရာ႐ွစ္ဆယ့္သံုးခုႏွစ္၊ေအာက္ျမန္မာျပည္။

ေအာင္ပိုင္စိုး
၂၀၊ေမလ၊၂၀၁၁

အေျခအေနအရ အေျပာင္းအလဲ႐ိွႏိုင္ပါေၾကာင္း

2011-06-19T05:11:00.001-07:00

အမႈန္ေလးတစ္မႈန္၊အစက္ေလးတစ္စက္၊အစြန္းအထင္းတစ္ခုခုကပ္ညိေနသည္
လမ္းခ်င္းတူရင္လူခ်င္းေတြ႔မွာပါဆိုေေတာ့ လူခ်င္းမေတြ႔ရင္လမ္းခ်င္းမတူေတာ့ဘူးေပါ့
ကြန္ကရစ္လားရာလမ္းျဖစ္တယ္ဆိုလား ပဲ့ေႁကြက်ေနတယ္ စပ္ဆက္လို႔လည္းမရ
သံသယဝင္စရာ ပညာသင္ဆုရလို႔ ႏိုင္ငံရပ္ျခားမွာေက်ာင္းဆက္တက္ျဖစ္သည္
မွတ္မိဦးမွာေပါ့ ဖယ္ထုတ္လိုက္တယ္၊ပယ္ဖ်က္လိုက္တယ္၊ဖ်က္ဆီးပစ္လိုက္တယ္
မန္ခ်က္စတာယူႏိုက္တက္Vsလီဗာပူး အ႐ူးေတြအလြန္အၾကဴးေအာင္ပြဲခံေနၾကၿပီ
ေနၿမဲအတိုင္းလတ္ဆတ္မႈသည္ စားေသာက္ကုန္မ်ားဆီကေန စြန္႔ခြာထြက္သြားၾကသည္
အစိမ္းလား အနီလားမကြဲျပားေပမယ့္ ပြင့္ေသာပန္းတိုင္းသည္ ေမႊးပ်ံ႕ပါလိမ့္မည္
ခင္ဗ်ားေရးေနတဲ့ေဆာင္းပါးထဲ အယူအဆေရးရာ အခ်ိဳကဲေအာင္ သၾကားနည္းနည္းေရာသင့္သည္
ပရင့္ဆိုတာ စက္မႈေတာ္လွန္ေရးကာလရဲ႕ ေ႐ွးေဟာင္းလက္ရာဆိုေတာ့ လစ္ေတာ့
http://www.blogspot.comလမ္းေၾကာင္းအတိုင္းကဗ်ာဆရာမ်ားဝင္လာခဲ့ၾကသည္
ေခတ္ၿပိဳင္ကဗ်ာ႐ိွမေနသင့္တာၾကာၿပီဆိုေပမယ့္ အေပၚယံသေဘာေတာ့႐ိွေနေသးသည္
လြန္ခဲ့တာလား၊လြန္ေျမာက္သြားတာလားသတ္မွတ္ခ်ိန္ထက္ေစာေရာက္ေနတာရင္ခုန္စရာေကာင္းပါသည္
ၿမဳသိပ္ေနတဲ့ၾကားကေန လက္တုန္႔ျပန္လိုစိတ္ဟာႏွလံုးသားကေနယိုစီးစိမ့္က်လာသည္
ေအာင္ျမင္ခဲ့ဖူး၊ေက်ာ္ၾကားခဲ့ဖူး၊ေတာက္ပဖူးေသာ ၾကယ္ေလးတစ္လံုးလည္းျဖစ္ခဲ့ဖူးၿပီ
႐ံႈးနိမ့္ခဲ့ဖူး၊သိမ္ငယ္ခဲ့ဖူး၊နိမ့္က်ခဲ့ဖူးေသာ လကြယ္ညမ်ားကိုလည္း ျဖတ္ခဲ့ဖူးပါၿပီ
ဒီမွာေတာ့ ႏွင္းေတြက်ေနသလို မ်က္ရည္ေတြေၾကာင့္
ပါတ္ဝန္းက်င္ကိုျပတ္ျပတ္ထင္ထင္မျမင္ရဖူး
ေမတၱာမထားလိုေပမယ့္ၿမဲၿမံေသာ ေက်းဇူးတရားမ်ားကို
ေအာက္ေမ့သတိရ႐ိွေနျခင္းမ်ားႏွင့္အတူ
အေျခအေနအရ အေျပာင္းအလဲ႐ိွႏိုင္ပါေၾကာင္း။

ေအာင္ပိုင္စိုး
၁၉၊ေမလ၊၂၀၁၁

ေႏြ

2011-05-29T07:00:00.001-07:00

ေအးျမျခင္းဟာ လိုအပ္ေနေသာအေရာင္။

ဆင္ဒရဲလား ၂ေယာက္

2011-04-14T00:08:00.001-07:00

(၁)

ေရးမည့္သာ ေရးလိုက္ရသည္။ သမိုင္းေနာက္ခံအား ခတ္နက္နက္ တူးၾကည့္လိုက္လွ်င္ ဆင္ဒရဲလားက ၂ေယာက္ထက္ပင္ ပိုေနေသး သည္ကို ေတြ႕ျမင္ ၾကရေပလိမ့္မည္။

အမွန္မွာ ခရစ္ေတာ္ မေပၚမီ ႏွစ္တစ္ရာေလာက္ကတည္းက ဤဇာတ္လမ္း ေက်ာရိုးက ျဖစ္တည္ႏွင့္ၿပီးသား။ ေရွးအီဂ်စ္ႏိုင္ငံက ဂရိ ကိုလိုနီေဒသ ေနာခေရးထီးစ္(Naucratis) ေဒသမွာ ျမစ္ဖ်ားခံခဲ့ေသာ ပုံျပင္။ မူရင္း ဇာတ္ေကာင္က ဂရိအီဂ်စ္ ကျပားမေလး ရိုဒိုဖီးစ္ (Rhodopis)။ ႏွင္းဆီေသြးေရာင္ ပါးျပင္မို႕မို႕ျဖင့္ မိန္းကေလး။ ထိုပင္မ ပံုျပင္မွ ကိုင္းပြား ျဖာထြက္သြားၾကေသာ မူကြဲ ဇာတ္လမ္းမ်ားစြာ မွာ လူ႕အဖြဲ႕အစည္း အသီးသီးသို႕ စိမ့္၀င္ ပ်ံ႕ႏွံ႕သြားေလေတာ့၏။

စိတ္ထားပုပ္လွေသာ မိေထြးႏွင့္ ဖခင္ ဒုတိယ အိမ္ေထာင္မွ ပါလာသည့္ သမီးမ်ား။ သရုပ္လြန္ ေမွာ္အတတ္။ ကၽြတ္က်က်န္ခဲ့သည့္ ဖိ နပ္တစ္ဖက္။ ဖိနပ္ပိုင္ရွင္ ရွာေတာ္ပံု။ ၁၆၃၄ခုႏွစ္က ေပၚေပါက္ခဲ့ေသာ အီတလီ မူကြဲပံုျပင္။ Cenerentola အမည္ရွိ မိန္းမပ်ိဳ။ နာမည္ ေက်ာ္ ဂ်ာမာန္ညီေနာင္ ျဖစ္ ၾကေသာ Jacob and Welhelm Grimm တို႕ ေရးသားစီရင္သည့္ "ဂရင္းမ္ ပံုျပင္မ်ား" စာအုပ္တြင္လည္း "Aschenputtel" အမည္ျဖင့္ ဆင္ဒရဲလား ေနာက္ထပ္ မူကြဲ ပံုျပင္တစ္ပုဒ္ကို ရွာေဖြ ဖတ္ရႈႏိုင္ၾကပါသည္။

ဤမူပြား ပံုျပင္ ဇာတ္လမ္းမ်ားအား ဥေရာပ စာေပ ဘ႑ာတိုက္ထဲမွာမွ ေတြ႕ရိွ ဖတ္ရႈခြင့္ရသည္ေတာ့ မဟုတ္လွပါ။ ခရစ္ သကၠရာဇ္ ၈၆၀ အခ်ိန္ေလာက္ကတည္းက ကၽြန္ေတာ္တို႕ 'ခ်စ္ၾကည္ၾကရေသာ' ေဆြမ်ိဳးေပါက္ေဖာ္ ႏိုင္ငံႀကီးမွာ ယဲ့ရွင္း (Ye Xian) ဇာတ္လမ္းက ရွိေနႏွင့္ၿပီးသား။ တရုတ္ ဆင္ဒရဲလား ပံုျပင္။ ကမၻာ့ စာေပသမိုင္းမွာ ထုႏွင့္ထည္ျဖင့္ တည္တည္ခန္႕ခန္႕ ေပၚထြန္းခဲ့သည့္ "အာေရဗ် ည မ်ား" ေခၚ "တစ္ေထာင့္တစ္ည ပံုျပင္မ်ား" တြင္လည္း ဤကဲ့သို႕ေသာ မ်ိဳးတူ ပံုျပင္ သံုးပုဒ္မွ် ဖတ္ရႈခြင့္ ရရွိခဲ့ဖူးသည္။

သို႕ရာတြင္ တစ္ကမၻာလံုး ပ်ံ႕ပ်ံ႕ႏွံ႕ႏွံ႕ ႏွစ္ၿခိဳက္ စြဲလမ္းလွ်က္ရွိသည့္ ဆင္ဒရဲလား ပံုျပင္ကိုေတာ့ Charles Perrault (ခ်ားလ္စ္ ဖာရိုးထ္) ဆိုသူ ၁၆၉၇ခုႏွစ္က ေရးသားခဲ့သည့္ လက္ရာမြန္ အႏုပညာအျဖစ္ မွတ္သားခဲ့ရ၏။ မိေထြးႏွင့္ ဖခင္၏ မယားပါ သမီးႏွစ္ေယာက္တို႕ ေစ ခိုင္းသမွ် ဇယ္ဆက္သလို မေနမနား လုပ္ေပးရရွာေသာ မိန္းကေလးတစ္ဦး။ ပါးပါးရွားရွား နားခ်ိန္ အနည္းငယ္တိုင္းမွာ မီးေသြးတံုးမ်ား (cinders) ေပၚ၌ အေမာေျဖ နားေလ့ရွိသျဖင့္ သူ႕အား"Cinderella"ဟု အမည္နာမ ပညတ္ခံခဲ့ရသူ။ ထိုအမည္ကို ကၽြန္ေတာ္က "မမည္း တူ" ျမန္မာျပန္ဆိုၾကည့္လိုက္လွ်င္ သေဘာမတူ ကန္႕ကြက္သူ မ်ားၾကလိမ့္မည္ ထင္ပါသည္။ အႏွိမ္ခံ အပယ္ခံ မမည္းတူ ဘ၀မွ ဘုရင့္ သား ၾကင္ယာေတာ္ အျဖစ္သို႕ တြန္းပို႕ေပးလိုက္ေသာ ကံကုသိုလ္ထူး။ သူကေတာ့ ဖာရိုးထ္ မူ ပံုျပင္ထဲက ဆင္ဒရဲလား တစ္ေယာက္ပါ။

(၂)

ဆင္ဒရဲလား ေနာက္တစ္ေယာက္ကေတာ့ အဂၤလိပ္ ကဗ်ာဆရာ Ted Hughes [တဒ္ဟ်ဴးစ္(၁၉၃၀_၉၈)]၏ “ခ်စ္လွစြာေသာ” ဇနီး သည္ Sylvia Plath [ဆစ္လ္ဗိယ ပလာ့သ္(၁၉၃၂_၆၃)] ျဖစ္သည္။ ဤဆင္ဒရဲလားမွာ ပထမ ဆင္ဒရဲလားေလာက္ ကံကုသိုလ္ မထူးခၽြန္ လွပါ။

ဘုရင့္သားေတာ္ ဖိတ္ၾကားသည့္ နန္းေတာ္ ကပြဲခန္းမေဆာင္မွာ ညသန္ေခါင္ယံ ၁၂နာရီထိုးသံကို စိုးတစ္ထိတ္ထိတ္၊ မေပ်ာ္ တစ္ ၀က္ ေပ်ာ္တစ္၀က္စိတ္ျဖင့္ ေျခာက္ေျခာက္ျခားျခား ခံစား အားငယ္ရရွာသည့္ မိန္းမပ်ိဳတစ္ဦး။ မိခင္ေဟာင္း နတ္မိမယ္၏ တံခိုး ဣဒၶိ ပါတ္ေၾကာင့္သာ ေရႊမင္းသားေလးႏွင့္ ယွဥ္တြဲ ကခုန္ခြင့္ရသည့္ မိန္းမငယ္ ခံစား နာက်င္ရေသာ အငံု႕စိတ္ႏွင့္ စိတ္က်ေရာဂါ ေ၀ဒနာ တို႕အား ဖြဲ႔႕ႏြဲ႕စပ္ဆိုထားရာ ရိုမန္တစ္ဆန္ဆန္ အခ်စ္ ကဗ်ာတစ္ပုဒ္။

Cinderella

The prince leans to the girl in scarlet heels,
Her green eyes slant, hair flaring in a fan
Of silver as the rondo slows; now reels
Begin on tilted violins to span

The whole revolving tall glass palace hall
Where guests slide gliding into light like wine;
Rose candles flicker on the lilac wall
Reflecting in a million flagons' shine,

And glided couples all in whirling trance
Follow holiday revel begun long since,
Until near twelve the strange girl all at once
Guilt-stricken halts, pales, clings to the prince

As amid the hectic music and cocktail talk
She hears the caustic ticking of the clock.

Sylvia Plath

_From Collected Poem (Amazon 1981)

(၃)

ဆစ္လ္ဗိယ ပလာ့သ္ ေရးဖြဲ႕ေသာ Cinderella ကဗ်ာသည္ Sonnet ပံုသ႑ာန္ သီကံုး စပ္ဆိုမႈ။ confessional poem ေခၚ ကိုယ့္ ဇာတ္ ေၾကာင္း ကိုယ္ျပန္လည္ ေရးဖြဲ႕ေသာ ကဗ်ာ အမ်ိဳးအစား။ ကဗ်ာကို ေလးေၾကာင္း သံုးပါဒႏွင့္ ႏွစ္ေၾကာင္း တစ္ပါဒတို႕ျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထား သည္ကို ေတြ႕ျမင္ႏိုင္ပါသည္။ ကာရန္စံနစ္ကေတာ့ abab cdcd efef gg။

ကဗ်ာ အေၾကာင္းအရာကလည္း ဘာမွ် အဆန္းတၾကယ္ မဟုတ္လွပါ။ စာဖတ္တတ္သူ အားလံုးနီးပါးႏွင့္ ရင္းႏွီး ကၽြမ္း၀င္ၿပီးသား နတ္ သမီး ပံုျပင္။ ပလာ့သ္က ထိုပံုျပင္ထဲမွ ဇာတ္ကြက္တစ္ကြက္ကို ေကာက္ႏွုတ္ ေရးဖြဲ႕ထားသည္သာ။ အတိအက်ဆိုရလွ်င္ ကပြဲ ခန္းမ ေဆာင္ထဲက ညသန္ေခါင္ယံ ၁၂နာရီ ထိုးလုလု အခ်ိန္။

ကဗ်ာအား လြယ္လြယ္ကူကူပင္ ႏွစ္ပိုင္း ခြဲျခမ္း ၾကည့္ရႈႏိုင္၏။ ၾကက္ေသြးေရာင္ ဖိနပ္ ၀တ္ဆင္ထားေသာ မိန္းမပ်ိဳႏွင့္ တြဲဖက္ ကခုန္ လွ်က္ရွိေသာ မင္းပ်ိဳမင္းလြင္တစ္ဦး။ ဂီတ သံစံုတီး၀ိုင္း။ ကပြဲ မွန္နန္းေဆာင္။ ကပြဲလာ မင္းပရိသတ္ ဧည့္သည္ေတာ္မ်ား။ လိုင္းလက္ ပန္း နံရံေပၚမွာ လင္းလိုက္ မွိန္လိုက္ မီးေရာင္ လင္းသြန္ေပးလွ်က္ရွိသည့္ ႏွင္းဆီေရာင္ မီးတိုင္မ်ား။ ၀ိုင္ပုလင္းႀကီးမ်ားမွ ဖ်တ္ဖ်တ္လက္ လက္ ေရာင္ျပန္ဟပ္ေနေသာ ျပန္လင္းတန္းမ်ား။ ပထမပါဒႏွင့္ ဒုတိယပါဒမ်ားထဲက လွပေသာ ေနာက္ခံ အခင္းအက်င္းႏွင့္ ရိုမန္းတစ္ ဆန္လွေသာ ပတ္၀န္းက်င္ အေျခအေန သရုပ္ေဖာ္ ေရးသားစီကံုးမႈ။

တတိယပါဒႏွင့္ စတုတၳပါဒမ်ားတြင္ မိန္းမငယ္၏ ဂနာမၿငိမ္သည့္ စိတၱေဗဒအား ေရးဖြဲ႕ထားသည္ကို ဖတ္ရႈရပါသည္။ ၁၂နာရီ ထိုးခါနီး လာေလေလ ထိုမိန္းမပ်ိဳ ပို၍ ပို၍ ေသြးပ်က္လာေလေလ။ စိတ္ညိွဳ႕ခံထားရသကဲ့သို႕ ညင္ညင္သာသာ ေရြ႕လွ်ား ကကြက္ေဖာ္ ေနၾက သည့္ စံုတြဲမ်ား၏ ေပါ့ပါး သြက္လက္ ေပ်ာ္ရႊင္ခံစားမႈ။ ၁၂နာရီ ထိုးေပေတာ့မည္။ အျပစ္မကင္းသည့္ စိတ္အေျခအေနျဖင့္ ကခုန္ေနရာမွ ရုတ္တရက္ ရပ္တံ့။ ျဖဴဖတ္ျဖဴေလွ်ာ္ မ်က္ႏွာ။ မင္းသားေလး ေပ်ာက္ကြယ္သြားေတာ့မည္ကို စိုးတစ္ထိတ္ထိတ္ျဖင့္ တြဲမွီ တိုးကပ္ထားမိ။ ဆူဆူညံညံ ဂီတသံႏွင့္ ေကာက္ေတးလ္ စကား၀ိုင္းက ပြင့္ထြက္လာေသာ စကားသံမ်ားအၾကားမွာ ထိုမိန္းမငယ္ ၾကားေနရသည္ မွာကေတာ့ သူ႕ေပ်ာ္ရႊင္ သာယာမႈအား ဆံုးခန္းတိုင္ေစမည့္ နာရီ တစ္ခ်က္ခ်က္ ျမည္သံ။ ေပါက္ကြဲလုလု အခ်ိန္ကိုက္ ဗံုးတစ္လံုးကဲ့သို႕။

အဆိုပါ “ဆင္ဒရဲလား” ကဗ်ာကို ေအာက္ပါအတိုင္း အၾကမ္းဖ်င္း ဘာသာျပန္ဆိုၾကည့္ႏိုင္ပါသည္။

မင္းသားေလးက ၾကက္ေသြး ဖိနပ္စီးသူ မိန္းမငယ္ကို မွီလို႕

သူ႕မ်က္လံုးက ေစြေစာင္းေစာင္း၊ ေငြယပ္ေၾကာင့္ ဆံပင္ေတြ တစ္ဖြားဖြား

ေတးသြားက ေႏွးသြား၊ အခုေတာ့ ထပ္ေက်ာ့

ေမွးေထာက္ထားတဲ့ တေယာေတြ ေတးကြက္ေျပာင္းဖို႕ အားယူၾက

ဆံုလည္ ဖန္နန္းေဆာင္ တစ္ခြင္လံုး

ပရိသတ္ေတြ ၀ိုင္လို အလင္းထဲ မသိမသာ ေလွ်ာ၀င္ေနၾက၊

ႏွင္းဆီ အလင္းတိုင္ေတြ လိုင္းလက္ပန္း နံရံေပၚမွာ မွိတ္တုတ္ မွိတ္တုတ္နဲ႕

၀ိုင္ပုလင္း တစ္သန္း ျပန္လင္းေရာင္ တစ္ဖ်တ္ဖ်တ္

ေလွ်ာေရြ႕ေနတဲ့ စံုတြဲေတြ ပတ္ခ်ာလည္ မိန္းေမာလို႕

အထေႏွးတဲ့ အေပ်ာ္ၾကဴးပြဲမွာ အရွိန္ရၾက

ဆယ့္ႏွစ္နာရီ ထိုးလုလုအထိ တစိမ္း မိန္းမငယ္ ခ်က္ခ်င္းပဲ

မလံုမလဲစိတ္နဲ႕ ရပ္တံ့၊ ျဖဴဖတ္ျဖဴေလွ်ာ္၊ မင္းသားေလးကို တြယ္ကပ္မိ

မရပ္မနား ဂီတနဲ႕ ေကာက္ေတးလ္ စကား၀ိုင္းထဲမွာ

သေရာ္ေတာ္ေတာ္ နာရီ ခ်က္ခ်က္သံ သူၾကားေနေပါ့။

(၄)

ဆစ္လ္ဗိယ ပလက္သ္ ဖူးလ္ဘရိုက္ထ္ ပညာသင္ဆုျဖင့္ ကိန္းဘရစ္ဂ်္ တကၠသိုလ္၊ ညူးနမ္ ေကာလိပ္ (Newnham college) သို႕ ေရာက္ရွိလာခ်ိန္မွာ တဒ္ဟ်ဴးစ္ တစ္ေယာက္ ေက်ာင္းျပင္ပ ေရာက္ရွိသြားႏွင့္ေလၿပီ။ သို႕ေသာ္ ဆြဲငင္အား ႀကီးမားလွေသာ တကၠသိုလ္ ပရ၀ုဏ္သို႕မူ အေၾကာင္းကိစၥ တစ္မ်ိဳးၿပီး တစ္မ်ိဳးျဖင့္ တစ္၀ဲလည္လည္ ခဏခဏ အလည္ ေရာက္ရွိေနၿမဲ။ တကၠသိုလ္ ေက်ာင္းတက္ေန ဆဲ သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္၏ ကဗ်ာမဂၢဇင္းမွာ ပင္တိုင္ ကဗ်ာေရးသူ။ ပလာ့သ္သည္ ထိုမဂၢဇင္းထဲက ဟ်ဴးစ္၏ ကဗ်ာမ်ားအား ဖတ္ရႈစြဲ လမ္းကာ လူကိုယ္တိုင္ ေတြ႕ဆံုလိုစိတ္ ျပင္းထန္ေနခ်ိန္။

ကဗ်ာမဂၢဇင္း ထုတ္ေ၀သည့္ အထိမ္းအမွတ္ အခန္းအနားသို႕ ပလာ့သ္ ဆိုက္ဆိုက္ၿမိဳက္ၿမိဳက္ တက္ေရာက္လာၿပီး သူတို႕ႏွစ္ေယာက္ ရင္းႏွီး ခင္မင္သြားၾက၏။ ၁၉၆၁ခုႏွစ္က ထုတ္လႊင့္ခဲ့သည့္ ဘီဘီစီ လူေတြ႕ေမးျမန္းခန္း အစီအစဥ္တစ္ခု၌ သူတို႕ႏွစ္ေယာက္ စတင္ ေတြ႕ဆုံခ်ိန္မွာ ၁၃ရက္၊ ေသာၾကာေန႕ ျဖစ္သည္ဟု ျပန္ေျပာင္း အမွတ္တရ ေျပာျပခဲ့ဖူးသည္။ အေနာက္တိုင္းသား အယူသည္းသူမ်ားအ တြက္ ျမန္မာလူမ်ိဳးတို႕ ေျခာက္ျခား ေၾကာက္ရြံ႕ၾကသည့္ ျပႆဒါးေန႕ရက္လိုမ်ိဳး။ လအနည္းငယ္အၾကာ ၁၉၅၆ခုႏွစ္၊ ဇြန္ ၁၆ရက္တြင္ သူတို႕ႏွစ္ေယာက္ လက္ထပ္ျဖစ္သြားၾက၏။ ၀ါသနာတူ၊ စရိုက္တူ ကဗ်ာဆရာ ဇနီးေမာင္ႏွံ ဘ၀မွာ ပလာ့သ္တစ္ေယာက္ မိုးမျမင္ ေလမျမင္ အေပ်ာ္ႀကီး ေပ်ာ္ရႊင္ ခံစားခဲ့ရသည္။ ဆစ္လ္ဗိယ ပလာ့သ္၏ ေရႊေရာင္ ႏွစ္ကာလမ်ား။

၁၉၆၀ခုႏွစ္၊ ဧၿပီ ၁ရက္ေန႕တြင္ သမီးဦး ဖရီးဒ (Frieda) ကို ေမြြးဖြားခဲ့သည္။ ေအာက္တိုဘာလတြင္ သူ႕ ပထမဦးဆံုး ကဗ်ာေပါင္း ခ်ဳပ္ 'The Colossus'ကို ထုတ္ေ၀ ျဖန္႕ခ်ီခဲ့သည္။ ၁၉၆၁ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္လတြင္ သူ႕ကိုယ္ေရး အထုပၸတၱိဆန္ဆန္ ၀တၳဳရွည္ 'The Bell Jar'ကို ေရးသား ၿပီးစီး လက္စသတ္ခဲ့၏။

၁၉၆၂ခုႏွစ္၊ ဇႏၷ၀ါရီလမွာ သားငယ္ နစ္ခလာ့စ္ (Nicholas) အား ေမြးဖြားၿပီးခါစမွာပင္ ပလာ့သ္သည္ ဆင္ဒရဲလား ပံုျပင္ထဲက နာရီ ခ်က္ခ်က္ ျမည္သံကို စတင္ သတိိျပဳမိလိုက္မိ၏။ သန္ေခါင္ယံ ဆယ့္ႏွစ္နာရီသို႕ တစ္ျဖည္းျဖည္း တိုးေရြ႕ ခ်ဥ္းကပ္ေနသည့္ နာရီ တစ္ ခ်က္ခ်က္ ျမည္သံ။ သာမာန္ လူတစ္ဦးအဖို႕ တိုးတိုးျမွင္ျမွင္ ထင္ၾကရေပမယ့္ ဆင္ဒရဲလားအတြက္ ေပါက္ကြဲခါနီး အခ်ိန္ကိုက္ဗံုးတစ္ လံုးကဲ့သို႕။ ယံုၾကည္ ကိုးစား ခ်စ္ခင္ ေလးစားရေသာ ခင္ပြန္းသည္ ဟ်ဴးစ္၏ အိမ္ေထာင္ေရး ေဖာက္ျပန္မႈအား စတင္ သိရွိ ရိပ္မိခ်ိန္။

ဇူလိုင္လ၌ ဟ်ဴးစ္က အက္ရွား ၀ီေဗးလ္ (Assia Wevill) ဆိုသူ အမ်ိဳးသမီးတစ္ေယာက္ႏွင့္ “ေျခပုန္းခုတ္”ေနသည္ကို ပက္ပင္းျမင္ ေတြ႕လိုက္ရေသာအခါ ပလာ့သ္သည္ သူကိုယ္တိုင္ ဆင္ဒရဲလားကဲ့သို႕ တန္ခိုး ဣဒၶိပါတ္ ပ်က္ျပယ္သြားၿပီဟု သူ႕ကိုယ္သူ သိရွိ ရိပ္မိ သြားေလၿပီ။ စက္တင္ဘာလ၌ သူတို႕ ဇနီးေမာင္ႏွံ ကြာရွင္း ျပတ္စဲလိုက္ၾက၏။ ခင္ပြန္းသည္၏ သစၥာပ်က္ယြင္း ေဖာက္ျပန္မႈအား တစ္ႏံု႕ ႏံု႕ ခံစားေနလွ်က္ကပင္ Ariel ကဗ်ာေပါင္းခ်ဳပ္အတြက္ ခံစားခ်က္ ထက္ျမက္ အားေကာင္းလွေသာ ကဗ်ာပုဒ္ေရ ၂၆ ပုဒ္ခန္႕ ေရးသား သီ ကံုးႏိုင္ေသး၏။

ငယ္စဥ္ကတည္းက နာတာရွည္ စြဲကပ္ခဲ့ရေသာ စိတ္က်ေရာဂါမွာ ပို၍ပို၍ အေျခအေန ဆိုးရြားလာသည္။ ဆရာ၀န္ တိုက္ေကၽြးေသာ စိတ္က်ေရာဂါေပ်ာက္ေဆးမ်ား အဆက္မျပတ္ ေသာက္သံုးေနေသာ္လည္း ထူးျခား သက္သာ မလာပါ။ ေနာက္ဆံုး ၁၉၆၃ခုႏွစ္၊ ေဖေဖာ္ ၀ါရီလ ၁၀ရက္ေန႕တြင္ ပလာ့သ္တစ္ေယာက္ ဓာတ္ေငြ႕သံုး မီးဖိုထဲသို႕ ဦးေခါင္းကို ထိုးသြင္းကာ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ အဆံုးစီရင္ သတ္ေသ သြားေလေတာ့သည္။

သစ္စိုး

ဇန္န၀ါရီ ၂၅၊ ၂၀၁၁ခုႏွစ္။

ျမန္မာကဗ်ာ ေရစီးေၾကာင္းထဲ အားေကာင္းေမာင္းသန္ စီး၀င္လာေသာ ျမန္ႏႈန္းျမင့္ ဘေလာ့ကဗ်ာမ်ား

2011-04-07T21:36:00.001-07:00

အႏုပညာဆိုတာသူမ်ားအေပၚမွီခိုၿပီးအလြယ္လမ္းလိုက္တဲ့ကိစၥမဟုတ္ဘူး၊ကိုယ္ပိုင္၊ကိုယ့္အေသြးအသား
ညွစ္ထုတ္ဖန္တီးယူတဲ့ကိစၥ၊ လမ္းရိုးလမ္းေဟာင္းထဲမွာေနၿပီး အလြယ္ႀကိဳက္တဲ့သူေတြက သမိုင္းထဲမွာေနတဲ့ လူေတြျဖစ္တယ္။ အသစ္ထြင္ခ်င္တဲ့သူေတြ၊ လမ္းသစ္ေဖာက္ခ်င္တဲ့သူေတြက သမုိင္းထဲမွာ မေနတဲ့သူေတြလို႔ ကၽြန္ေတာ္ သေဘာရပါတယ္။
ဆရာေဇာ္ေဇာ္ေအာင္

တိတ္ဆိတ္ျခင္းဟာ သီးျခားရပ္တည္ေနသလား၊ ဘာသာစကားကိုအသံုးျပဳၿပီးကဗ်ာနဲ႔အျခားသိမႈနယ္ပယ္ေတြကို ခ်ဲ႕ထြင္လို႔ရသလား။ အႏုပညာကိုအသံုးခ်ၿပီး ကဗ်ာနယ္ပယ္ကို အသစ္ျပဳျပင္တည္ေဆာက္လို႔ ရသလား။ ကဗ်ာဆိုတာ စာမ်က္ႏွာေတြေပၚမွာသာ ေနရာရႏုိင္သလား။ သတင္းနည္းပညာနဲ႔ အိုင္တီပညာရပ္ ေတြက ကဗ်ာနဲ႔ ကဗ်ာဆရာအၾကား ပိုမိုေ၀းကြာသြားေစႏုိင္သလား။ သတင္းနည္းပညာနဲ႔ အိုင္တီပညာရပ္ေတြ သာ မရွိခဲ့ရင္ ကဗ်ာဖန္တီးလို႔ မရႏုိင္ေတာ့ဘူးလား။ စိတ္ထဲ လႈပ္ရွားေနမိသည္။ ေမးခြန္းေတြက အေျဖေတြကို တိတိပပ သယ္ေဆာင္လာႏုိင္မည္ဟု ယံုၾကည္ေနမိပါသည္။ဆရာသစၥာနီကေတာ့ အလကၤာ၀တ္ရည္ဂ်ာနယ္မွာ စားပြဲ၊ ကုလားထိုင္နဲ႔ ကဗ်ာေရးတဲ့ေခတ္ကုန္ၿပီဟု ေရးခဲ့သည္။ လြမ္းမိပါသည္။ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္ကာလမ်ားက ကဗ်ာကို စြဲလမ္းရင္ခုန္တပ္မက္ခဲ့သည္။ လစဥ္ထုတ္ မဂၢဇင္းမ်ားမွ ကဗ်ာမ်ားကို ေစာင့္ဖတ္ရင္း ကဗ်ာသည္ အေသြးအသားထဲ စိမ့္၀င္ပ်ံ႕ ႏွံ႔လာသည္။ ကဗ်ာကို ဗလာစာမ်က္ႏွာမ်ားေပၚတြင္ ေရးသားၿပီး ၀ါသနာတူရာ သူငယ္ခ်င္းမ်ားကဗ်ာစာအုပ္ေလးမ်ားစုထုတ္ရင္းကဗ်ာေပၚတိမ္းမူးခဲ့ၾကသည္။ေနာက္ပိုင္းေတာ့မဂၢဇင္းစာမ်က္ႏွာမ်ားထက္တြင္ ကဗ်ာမ်ားကို အစဥ္တစိုက္ ေရးဖြဲ႕ ခဲ့သည္။ အဲဒီႏွစ္ပိုင္းေတြကေတာ့ လူသားတစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦး ခ်စ္ျခင္းေမတၱာေတြ၊ လူသားခ်င္းစာနာမႈေတြ၊ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းလိုမႈေတြ၊ မတရားမႈကို တံု႔ျပန္ရဲေသာ တရားဓမၶေတြ၊ ယဥ္ေက်းမႈ အေမြအႏွစ္ေတြကို စာမ်က္ႏွာမ်ားကိုအသံုးျပဳၿပီး ကဗ်ာအေနနဲ႔ အေလးေပး ေရးဖြဲ႕ ခဲ့သည္။ေခတ္ရဲ႕ေရစီးေၾကာင္းသည္ လ်င္ျမန္စြာျဖတ္သန္းစီးဆင္း၍ ေနေပသည္။ ႏွစ္တစ္ႏွစ္ႏွင့္ အျခား ႏွစ္တစ္ႏွစ္သည္ မ်ားစြာကြာျခားသြားခဲ့သည္။ နည္းစနစ္၊ ၀ါဒ၊ အယူအဆေရးရာေပါင္း ေျမာက္မ်ားစြာႏွင့္အတူ ကဗ်ာသည္ ရင့္က်က္၍လာေပသည္။ အရင္သိမွတ္နားလည္ခဲ့ၾကတဲ့အႏုပညာစံႏႈန္းေတြ၊ တန္ဖိုးေတြ၊ ဂုဏ္ရည္ေတြ၊ နည္းဥပေဒသေတြ၊ အကဲျဖတ္မႈေတြအားလံုးကို ေက်ာခိုင္းစြန္႔ခြာ ထားခဲ့ရေတာ့မည္။ အမွန္တကယ္ ေျပာၾကစတမ္းဆိုရင္ ျဖတ္သန္းလြန္ေျမာက္သြားရမည့္လမ္းခရီးကား အမ်ိဳးမ်ိဳးအစားစား ရွိေနႏုိင္ ပါသည္။ပင္လယ္ျပင္ႀကီးကိုျဖတ္သန္း၍ျဖစ္ေစ၊ေတာင္တန္းႀကီးေတြကိုေက်ာ္လြန္ျဖတ္သန္း၍ျဖစ္ေစ၊ေလယာဥ္ပ်ံ
ႀကီးကိုစီး၍ျဖစ္ေစ ရည္ရြယ္ေသာခရီးပန္းတုိင္ဆီသို႔ ဆုိက္ေရာက္ႏုိင္ေရးသည္သာ အဓိက လိုအပ္ခ်က္ျဖစ္သည္။ ကဗ်ာဆိုတာ ခံစားမႈဥာဏ္ျမင့္မားတဲ့သူေတြသာ ဖတ္ရႈခံစားႏုိင္၊ ဖန္တီးေရးသားႏုိင္တဲ့ အႏုပညာတစ္ရပ္လို႔ပဲ ကၽြန္ေတာ္က ထင္ျမင္မိပါသည္။သတင္းနည္းပညာေခတ္ႀကီးသည္ ကမၻာႀကီး၏ျမန္ႏႈန္းကို ျမွင့္တင္ႏုိင္ခဲ့သည္။ မိုင္ေပါင္းရာခ်ီေ၀းကြာ ေသာ ခရီးအကြာအေ၀းမ်ား၊ ဆက္သြယ္မႈမ်ားကို အလ်င္အျမန္ ခ်ံဳ႕ပစ္ႏုိင္ခဲ့သည္။ ကမၻာႀကီးသည္ အုိင္တီနည္း ပညာအစြမ္းေၾကာင့္ ရြာႀကီးတစ္ရြာအသြင္ ျဖစ္ခဲ့သည္။ ကလစ္တစ္ခ်က္ႏွိပ္လိုက္ရံု၊ အန္းတားတစ္ခ်က္ ေခါက္လိုက္ရံုမွ်ႏွင့္ပင္ ကမၻာတစ္ဖက္ျခားကို ဆက္သြယ္ႏုိင္သည္။ လုိအပ္ေနေသာ အခ်က္အလက္၊ သတင္း၊ နည္းပညာ၊ ဗဟုသုတ အခ်က္အလက္မ်ားစြာကို အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာမ်ားေပၚမွ ရွာေဖြလာႏုိင္သည္။ နည္းပညာ၊ အတတ္ပညာ၊ အႏုပညာတုိ႔ ေပါင္းစည္းဆက္စပ္ျခင္းရလာဒ္အျဖစ္ Web Blog စာမ်က္ႏွာမ်ားမွ တစ္ဆင့္ ျမန္ႏႈန္းျမင့္ ဘေလာ့ကဗ်ာ မ်ားကို ဖန္တီးႏုိင္ခဲ့သည္။ ကဗ်ာဆုိင္ရာ အႏုပညာဘေလာ့မ်ားသည္ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္းတြင္မွ အမ်ားအျပား ေပၚထြက္လာခဲ့ ျခင္းျဖစ္သည္။

၄င္းတုိ႔အထဲတြင္ လမ္းအိုေလး ဘေလာ့၊ http://lanolay.wordpress.com သည္ ျမန္မာကဗ်ာဆရာအမ်ားစု၏ ကဗ်ာမ်ား၊ ၀တၳဳမ်ား၊ အက္ေဆးမ်ားကို စုစည္းတင္ျပထားသည့္ နာမည္ႀကီးအႏုပညာဘေလာ့ပင္ျဖစ္သည္။၁၉၉၈ ခုႏွစ္တစ္၀ိုက္စတင္ခဲ့ေသာ ဘေလာ့တစ္ခုလည္းျဖစ္ၿပီး၊ကဗ်ာဆိုင္ရာအကိုးအကားမ်ားအျဖစ္ ေခတ္ေပၚကဗ်ာအမ်ားစုကိုေလ့လာႏိုင္ပါသည္။
အျခားေသာဘေလာ့မ်ားကို ေအာက္ပါလိပ္စာေပးထားသည့္အတုိင္း ဖတ္ရႈႏုိင္သည္။

ေတာေက်ာင္းဆရာဘေလာ့
http://www. openmindblog.info
On Blogger Since – About 2008

တင္မင္းထက္ (ေရႊ၀ါျပည္) ဘေလာ့
http://tinminhtet.blogspot.com
On Blogger Since – June 2009

Burmese Poetry Foundation Blog.
http://www.burmesepoetryfoundation.org
On Blogger Since – About 2009
EqualSignPoetryEtics Z E Y A R L Y N N -ေဇယ်ာလင္းဘေလာ့
http://www.equalsignpoetryetics.com
On Blogger Since – About 2010

ေကာင္းကင္ဘေလာ့
http://www.kaungkin.com
On Blogger Since –

ေမာင္ယုပိုင္ -ကဗ်ာႏွင့္အေရးအသားမ်ား
http://www.mgyupie.co.cc
On Blogger Since – About March 2010

ညိမ္းညိဳဘေလာ့
http://nyeinnyo.blogspot.com
On Blogger Since – October 2007

ေအာင္ရင္ၿငိမ္း - အပ်င္းေျပစကားလံုးမ်ားႏွင့္ေဆာ့ကစားျခင္း ဘေလာ့
http://www.aungyinnyein.co.cc
On Blogger Since – July 2010

သစ္ေကာင္းအိမ္ဘေလာ့
http://thitkaungeain.blogspot.com
On Blogger Since – About 2006

မိုးလိႈင္ည (ႏွစ္ခ်ိဳ႕ ေကာ္ဖီတစ္ခြက္နဲ႔ ငါ့ၿမိဳ႕ ပ်က္ညေတြ) ဘေလာ့
http://www.moehlaingnya.net
On Blogger Since – About 2007

ဘုန္းေနသြန္း - အမွတ္တမဲ့… ႏွင္း … ဘေလာ့
http://maungphone.wordpress.com
On Blogger Since – March 2009

အိႃႏၵာဘေလာ့
http://eaindrar.blogspot.com
On Blogger Since – October 2008

မေနာ္ဟရီဘေလာ့
http://manorhary.blogspot.com
On Blogger Since –
Plus Equal Minus - experimentally everything
http://www.pemskool.org
On Blogger Since –September 2009

ေအာင္ပိုင္စိုး၊ သူရနီ (အဓိပၸါယ္ေဖာ္ျပရန္ခက္ခဲေသာ ကဗ်ာ) ဘေလာ့
http://aungpaingsoemyint.blogspot.com
On Blogger Since – October 2009
အထက္ေဖာ္ျပပါ ဘေလာ့အမ်ားစုမွာ ျမန္မာကဗ်ာဆရာ/မ မ်ား ဖန္တီးျပဳလုပ္ထားေသာ ဘေလာ့မ်ား ျဖစ္ပါသည္။ေဖာ္ျပရန္က်န္ရွိေသးသည့္အျခားဘေလာ့မ်ားလည္းအမ်ားအျပားက်န္႐ိွေနပါသည္။တစ္ခ်ိဳ႕ကိုေဖာ္ျပႏိုင္ျခင္းမ႐ိွသည္မွာ ကၽြန္ေတာ္၏လိုအပ္ခ်က္သာျဖစ္ပါသည္။ထင္သာျမင္သာရွိေစရန္ေဖာ္ျပျခင္းျဖစ္ေသာေၾကာင့္ အျခားအမည္ေဖာ္ျပရန္ က်န္ရွိေသာ အႏုပညာဘေလာ့အမ်ားအျပား႐ိွေနသည္ကိုေဖာ္ျပႏုိင္ျခင္းမရွိသည့္အတြက္ အႏူးအညြတ္ေတာင္းပန္ပါေၾကာင္း ေျပာၾကားလိုပါ သည္။ယေန႔ေခတ္ ကဗ်ာဆုိင္ရာေရစီးေၾကာင္းထဲ ဘေလာ့ဂါ ကဗ်ာဆရာမ်ားအားေကာင္းေမာင္းသန္စီး၀င္လာခဲ့ၾကသည္။ထို႔အတူနည္းပညာကိုအသံုးျပဳၿပီးျမန္မာကဗ်ာဆရာမ်ားသည္လည္းအင္တာနက္စာမ်က္ႏွာမ်ားေပၚမွတစ္ဆင့္ျမန္ႏႈန္းျမင့္ဘေလာ့ဆိုဒ္မ်ားကိုထူေထာင္လာခဲ့ၾကသည္။ ႀကိဳဆိုထုိက္သူမ်ားကိုႀကိဳဆိုျခင္းသည္မဂၤလာတစ္ပါးပင္ျဖစ္သည္။ပရင့္ကဗ်ာဆရာမ်ား၊ဘေလာ့ကဗ်ာဆရာမ်ား၊ ကဗ်ာဆရာဘေလာ့ဂါမ်ား၊ပရင့္စာဖတ္ပရိသတ္မ်ား၊အြန္လိုင္းစာဖတ္ပရိသတ္မ်ား၊သေဘာတူသူမ်ား၊ကြဲလြဲလိုသူမ်ားပါမက်န္ႀကိဳဆိုအပ္ပါေၾကာင္း ၂၀၁၁ကမၻာ့ကဗ်ာေန႔အမွတ္တရ စာစုမွတစ္ဆင့္ ေျပာၾကားလိုက္ပါသည္။

မွတ္ခ်က္။ ။အထက္ပါစာတမ္းအား ကမၻာ့ကဗ်ာေန႔အခန္းအနားႏွင့္ အလယ္႐ိုးမကဗ်ာဆရာေမာင္သင္းခိုင္(၇၁)ႏွစ္ျပည့္ေမြးေန႔အခမ္းအနားတြင္႐ြတ္ဖတ္ခဲ့ေသာစာတမ္းျဖစ္ပါသည္။

ေအာင္ပိုင္စိုး
မတ္လ ၂၀၁၁(အလယ္႐ိုးမ၊ ပ်ဥ္းမနားၿမိဳ႕)

သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိန္းေရးစိတ္ကို အေျခခံၿပီး AirCon; ကုမၸဏီတစ္ခုမွာ အလုပ္ဝင္လုပ္ေနတယ္

2011-02-05T04:22:00.001-08:00

ဘယ္ကိုေရာက္ေနတာလဲလို႔ လာလာေမး မေနနဲ႔
ေမးခြန္းဆန္ဆန္ဘဝအေတြးအေခၚေတြမလိုအပ္ဘူးလို႔ ေမ့ပစ္ရမယ့္ေခတ္ႀကီးပဲေပါ့
မနက္ဆို အိပ္ရာထ၊ မ်က္ႏွာသစ္၊ နံနက္စာစား၊ အလုပ္သြား
ညေနဆို အလုပ္ကျပန္၊ လိုအပ္တဲ့ပစၥည္းထုတ္၊ ေရခ်ိဳး၊ အဝတ္အစားလဲ
တစ္ခါတရံ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္မွာ ဝိုင္းဖြဲ႔၊ အင္တာနက္ဆိုင္ထိုင္
ထပ္တလဲလဲလႊင့္ထုတ္ေနတဲ့ မလိုအပ္ေသာ စက္ဝိုင္းလိုလည္ေနတဲ့ ကမၻာႀကီးပဲေပါ့
အလုပ္နဲ႔ကြမ္းႀကိဳက္ရာေ႐ြးဆိုေတာ့ အလုပ္ေကာကြမ္းပါေ႐ြးခ်ယ္လိုက္သလိုမ်ိဳး
ဒီေန႔ေျပာမွျဖစ္မယ့္စကားကို မနက္ျဖန္အတြက္ေနရာေ႐ႊ႕ထားလိုက္တယ္
ေနဖို႔အေၾကာင္းအရာက ဖယ္ခြာတိမ္းေ႐ွာင္လိုျခင္းဟာ အမွန္တရားဆီဆိုက္ေရာက္ျခင္းပဲ
လူ႕စြမ္းအားအရင္းအျမစ္လို႔ တစ္ေန႔သံုးခါ႐ြတ္ ေက်ာက္တံုးကိုေရၫွစ္ေနရတဲ့အရသာ
မသိရင္ေမးဆိုၿပီး ေမးရင္ဘာမွမေျပာတဲ့ အေၾကာင္းအရာမ်ားသာ တစ္ေန႔ၿပီးတစ္ေန႔မ်ားလာတယ္
မေပ်ာ္ဘူးလို႔ မေျပာျဖစ္ေအာင္ ေပ်ာ္ေနတယ္လို႔ပဲ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္လွည့္စားထားတယ္
စေပါ့တီဗီခ်န္နယ္မွာအလုပ္လုပ္ေနတဲ့ သူငယ္ခ်င္းလည္း အလုပ္ကေနႏူတ္ထြက္လိုက္တယ္
Betterfly ကေန မီ႐ွယ္လ္ႏိုင္းေတြဆီ အလြတ္ေျပာင္းေ႐ႊ႕လိုေနတဲ့လူႀကီးမင္းကေတာ့ မတုန္မလႈပ္
ဂၽြန္႔ကို “ကၽြန္ေတာ္ဘယ္ေတာ့မွ စိတ္မညစ္ေတာ့ဘူးလို႔” မေန႔ကေလးတင္ေျပာလိုက္မိတယ္
လူစင္စစ္ကေန ေလယာဥ္ပ်ံျဖစ္ခ်င္ေနတဲ့သူငယ္ခ်င္းကေတာ့ Facebook သံုးေနၿမဲပဲ
ဘယ္ေကာင္းကင္ကမွလက္မခံေတာ့တဲ့ ၾကယ္ေႁကြတစ္ပြင့္ထဲလွ်ပ္စစ္ေတြစီးဝင္ေတာ့မယ္
ဘဝဆိုတာ ပညာ႐ွာ၊ စီးပြားေရးလုပ္၊မိန္းမယူၿပီး သားသမီးပြားစီးဖို႔ပဲလို႔
ကဗ်ာဆရာဘဝကေန အနားယူသြားတဲ့ ၁၄/စီးပြားေရးသမားႀကီးတစ္ေယာက္ကေျပာေနတယ္
အေျပာင္းအလဲကာလက မၾကာခင္ေမွ်ာ္္၊ အေျပာင္းအ႐ြ႕ကာလက မၾကာခင္ေမွ်ာ္
ျဖည့္စြက္ျပင္ဆင္စရာကြက္လပ္ေတြအမ်ားႀကီးနဲ႔ဒါဝင္ရဲ႕သီအိုရီဆီျပန္သြားေနတဲ့ ႏွစ္မ်ားမွာ
ကၽြန္ေတာ္ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိန္းေရးစိတ္ကိုအေျခခံၿပီး
AirCon; ကုမၸဏီတစ္ခုမွာ အလုပ္ဝင္လုပ္ေနပါတယ္။ ။

ေအာင္ပိုင္စိုး
၅၊ ေဖေဖာ္ဝါရီ၊ ၂၀၁၁
ေနျပည္ေတာ္

မင္း ငါ့ကို ဖုန္အလိမ္းလိမ္းနဲ႕ ေစာင့္

2011-01-13T22:36:00.001-08:00

_ေန႕စဥ္ ေစာင့္ေမွ်ာ္ေနသူ ဇနီးသည္သို႔

မင္းရဲ႕ နာမမွာ ဘာတစ္ခုမွ် မက်န္ေတာ့၊ ဘာတစ္ခုမွ်
ငါ့ကို ေစာင့္ေနတာက လြဲလို႕၊ ငါတို႕အိမ္က ဖုန္မႈန္ႈေတြ
အလိမ္းလိမ္းနဲ႕
ထုနဲ႕ ထည္နဲ႕ တစ္ဖြားဖြား၊ အိမ္ေထာင့္တိုင္းမွာ
မင္းေတာင္ ခန္းဆီးကို မလွပ္ခ်င္ေတာ့
အလင္းက အေျခတက် ျဖစ္ေနတာကို မေႏွာင့္ယွက္ေစဖို႕

စာအုပ္စင္ေပၚက လက္ေရး အညႊန္းစာမွာ ဖုန္ေတြ ေပလို႔
ေကာ္ေဖာေပၚမွာ အဆင္အေသြးက ဖုန္မႈန္႕ေတြ ရႈလို႔
မင္း ငါ့ဆီ စာေရးေနခိုက္
ကေလာင္သြားက ဖုန္နဲ႕ ေရာယွက္ ျခစ္လိုက္တဲ့ ခ်စ္ျခင္း
ငါ့မ်က္လံုးေတြ နာက်င္မႈနဲ႕ ေဆာင့္အထိုးခံလိုက္ရ
မင္းက တစ္ေန႕လံုး အဲဒိမွာ ထိုင္ေနေပါ့
လႈပ္ဖို႔ေတာင္ မ၀ံ့မရဲမို႕
မင္းေျခလွမ္းေတြ ဖုန္မႈန္႕ကို နင္းမိမွာ စိုးလို႔
အသက္ေတာင္ ထိမ္းရႈဖို႕ အားထုတ္မိ
ဒီအျဖစ္ကို ေရးျဖစ္ဖို႔ ခတ္ဆိတ္ဆိတ္ေန။
ဒီလို တစ္ခ်ိန္လံုး
မြန္းၾကပ္ၾကပ္ ဖုန္မႈန္႕ေတြက
သစၥာခံမႈသာ ကမ္းလွမ္းေပါ့

မင္းရဲ႕ အျမင္၊ အသက္ရႈတာနဲ႕ အခ်ိန္က
ဖုန္မႈန္႔ေတြကို ပ်ံ႕ေစေနခဲ့
မင္းအတၱ ေအာက္ေျခမွာ
အုတ္ဂူ တစ္လက္မၿပီး တစ္လက္မ
ျမင့္တက္လို႕ ေျခေထာက္ကေန
ရင္ဘတ္အထိ
လည္ပင္း ေရာက္တဲ့အထိ

မင္းသိမွာေပါ့ အုတ္ဂူက
မင္းရဲ႕ အသင့္ျမတ္ဆံုး နားခိုရာ
ငါ့ကို ေစာင့္စားရာ ေနရာပ
ေၾကာက္စရာ ထိတ္စရာ ကင္းမဲ့
ဒါေၾကာင့္ မင္း ဖုန္မႈန္႕ကိုသာ ေရြး
အေမွာင္ထဲမွာ၊ တည္ၿငိမ္ မြန္းၾကပ္လို႕
ေစာင့္ေပါ့၊ ငါ့ကို ေစာင့္ေနေပါ့
မင္း ငါ့ကို ဖုန္အလိမ္းလိမ္နဲ႕ ေစာင့္
ေနေရာင္နဲ႕ ေလအေ၀ွ႕ကို ေရွာင္
ဖုန္မႈန္႕က မင္းကို သၿဂၤ ိဳဟ္ပါေစ
ဖုန္မႈန္႕မွာ မင္း အိပ္ေမာက်ပါေစ
ငါျပန္ေရာက္ခ်ိန္ အထိ
မင္း ျပန္လည္ ႏိုးထလာမွာ
မင္းကိုယ္နဲ႕ ၀ိဥာဥ္က ဖုန္ေတြကို ခါခ်ရင္း

အံ့စရာေပါ့၊ ေသရာမွ ျပန္ထဖို႕။

လွ်ဴေလွ်ာက္ဘို (၂၀၁၀ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ႏိုဘဲလ္ ဆုရ ပုဂၢိဳလ္)

သစ္စိုး

You Wait for Me with Dust
(Exclusive: Verse from the 2010 Nobel Peace Laureate)

for my wife, who waits every day

Nothing remains in your name, nothing
but to wait for me, together with the dust of our home
those layers
amassed, overflowing, in every corner
you’re unwilling to pull apart the curtains
and let the light disturb their stillness

over the bookshelf, the handwritten label is covered in dust
on the carpet the pattern inhales the dust
when you are writing a letter to me
and love that the nib’s tipped with dust
my eyes are stabbed with pain
you sit there all day long
not daring to move
for fear that your footsteps will trample the dust
you try to control your breathing
using silence to write a story.
At times like this
the suffocating dust
offers the only loyalty

your vision, breath and time
permeate the dust
in the depth of your soul
the tomb inch by inch is
piled up from the feet
reaching the chest
reaching the throat

you know that the tomb
is your best resting place
waiting for me there
with no source of fear or alarm
this is why you prefer dust
in the dark, in calm suffocation
waiting, waiting for me
you wait for me with dust
refusing the sunlight and movement of air
just let the dust bury you altogether
just let yourself fall asleep in the dust
until I return
and you come awake
wiping the dust from your skin and your soul.
What a miracle – back from the dead.

Lui Xiaobo
translated by Zheng Danyi, Shirley Lee and Martin Alexander

Vol 18: Winter 2010
ASIA LITERARY REVIEW
ဘာသာျပန္သူ သစ္စိုး

ကိုယ္တိုင္ေရးကဗ်ာျဖစ္ေၾကာင္း ဝန္ခံကတိမျပဳလိုပါ

2011-01-04T01:38:00.001-08:00

အဆင္မေျပရာအဆင္ေျပေၾကာင္းမေျပလည္တဲ့ေန႔ကိုေရာက္ေနတယ္။ေျပလည္မယ္လို႔
စိတ္ကေတြးရင္းပိတ္ဆို႔ေနတယ္၊မူးေနာက္ေနတယ္၊အက်ဥ္းအက်ပ္ထဲက်ေရာက္ေနရတယ္။
စိတ္ေရာကိုယ္ပါအလည္လြန္ေနတဲ့စိတ္ တိတ္တိတ္ေနဖို႔
ဆက္သြယ္ေရးဧရိယာျပင္ပေရာက္ ကဗ်ာဆရာတစ္ေယာက္
စာအုပ္ေတြ၊အင္တာနက္ေတြ၊မဂၢဇင္းေတြ၊ ခ်စ္ေသာ၊
ခင္ေသာလူေတြနဲ႔ပါအဆက္အသြယ္ျပတ္ေတာက္ေနသည္။မင္းစိုးရာႏွင့္ဘုန္းေနသြန္းကို
သတိရေနသည္။ကိုသူရနီအဆင္ေျပမွာလားစိတ္ပူေနသည္။ေဒသစြဲမကင္းေသာ၊
အယူအဆစြဲမကင္းေသာလူႀကီးကိုယ္ႏွင့္ကေလးစိတ္႐ိွေသာကဗ်ာဆရာႀကီးအားအြန္လိုင္းေပၚ
ေရာက္ခိုက္ စကားေျပာမိျပန္သည္။ေနာက္ကိုလွည့္ၾကည့္လိုက္ေတာ့
ျမင္ကြင္းတစ္ခ်ိဳ႕ကမပီျပင္၊မျပတ္သား၊မထင္႐ွားျဖစ္၍ေနသည္။စိတ္ထဲမွာစြဲထင္က်န္ရစ္ေနေအာင္အေဟာင္းကို
စြဲလန္းေသာစိတ္ေရာဂါအခံေတြနဲ႔အယူအဆဝါဒေရးရာေတြတိုးမိတိုက္မိေနၾကတုန္းပဲေလ။မိတ္ေဆြ
ကဗ်ာဆရာတစ္ေယာက္ကေတာ့စစ္ေအးကာလက်ေရာက္ေနတဲ့ကဗ်ာဆိုင္ရာအေန
အထားလို႕ေျပာတာ လက္ခံခ်င္ေနမိသည္။ကဗ်ာဆိုတဲ့ ဘာသာေဗဒ၊စကားလံုးမ်ားနဲ႔
ျပဳလုပ္တည္ေဆာက္ထားတဲ့အေၾကာင္းအရာတစ္ခုဟာဘာေၾကာင့္လူ႕ယဥ္ေက်းမႈအဖြဲ႕
အစည္းထဲမွာ ေနရာတစ္ေနရာ မရခဲ့တာလဲ? အယ္လ္စီဒီ ကြန္ျပဴတာစခရင္ေပၚမွ
လြင့္ေနေသာစိတ္ကိုလိုက္ဖမ္းေနရင္း ကီးဘုတ္ေပၚမွ စာသားအမွားေတြကို
backspace နဲ႔ ခဏ၊ ခဏ၊ ခဏျပန္ျပန္ဖ်က္ေနရသည္။မေန႔က၊တစ္ေန႔ကက်က်န္ခဲ့ေသာကြန္းမန္႔အမွားမ်ားနဲ႔
Facebook စာမ်က္ႏွာေလးအား သတိတရ႐ိွေနေသးသည္။ မွားၿပီးရင္းမွားေနေသာ၊
ျပင္ၿပီးရင္းျပင္ေနရေသာ ကမၻာႀကီးအား အားနာေနမိျပန္သည္။ေနသည္ အေ႐ွ႕အရပ္မွ
ဝင္ေရာက္၍ အေနာက္အရပ္႐ိွရာဆီ ျပန္ထြက္သြားေၾကာင္း လူတကာကို ႐ွင္းျပ
မေနသင့္ေတာ့ေပ။သံုးေနလက္စ Gmail စာမ်က္ႏွာေပၚမွ Chat လိုင္းကို Invisible
လုပ္ထားလိုက္သည္။ေရးလက္စလက္႐ိွစာသားမ်ားအားအဓိပၸါယ္ေကာက္ယူေနသူမွာသင္ျဖစ္ေနပါကကိုယ့္ကိုယ္ကို႐ူးသြပ္
ေနေၾကာင္းသတိျပဳမိေပလိမ့္မည္။မေျပာမျဖစ္ေပမယ့္ေျပာစရာစကားမ်ားခ်န္လွပ္ခဲ့ေၾကာင္းကိုလည္း
တစ္ဆက္တည္းေျပာၾကားလိုပါသည္။ ဤစာသားမ်ား ဒီမွာၿပီးဆံုးေၾကာင္း
ပုဒ္မကိုခ်၍ လက္စသတ္လိုက္သည္။

ေအာင္ပိုင္စိုး
၈၊ဒီဇင္ဘာ၊၂၀၁၀

အေဆာက္အအံုေတြနဲ႔ ကြယ္ေကာင္း/ကြယ္ေနလိမ့္မယ္

2011-01-02T04:25:00.001-08:00

ဂုဏ္ယူစရာကာလေတြကိုစိတ္လိာလက္ရ႐ိွတာနဲပ ကႏုတ္ပန္းေတြကို ထည့္ဆြဲလိုက္တယ္
စိတ္ေနစိတ္ထားနဲ႔ ေၾကကြဲမႈအတိုင္းအဆတခ်ိဳ႕ကို ခန္႔မွန္းၾကည့္ဖို႔ ၀ါၾကန္႔ၾကန္႔ဓါတ္ပံုေတြကိုေရးလိုက္တယ္
ပထဝီနဲ႔ခ်စ္ကၽြမ္းဝင္မႈကို ဇာတ္လမ္းသေဘာအရျပခ်င္တဲ့အခါ သစ္ပင္ေတြက Yes ေတြပဲေလ
အ,တီး,အ,တ နဲ႔ဘာမွမ႐ိွေတာ့တဲ့ဘဝကို ထုတ္ႁကြားခ်င္လို႔ ဂ်စ္ကားအစုတ္ႀကီးေတြလည္းပါခ်င္ပါမယ္
ဒူးေလးႏွစ္ဖက္ေထာက္ေနတဲ့ ဆာေလာင္မႈေတြကိုေဖာ္ျပခ်င္လို႔ ေဆးသားဝိတ္ျပည့္ေအာင္မတင္ေတာ့ဘူး
ခင္ဗ်ားပန္းခ်ီကားထဲမွာ အရင္လို တိမ္အုပ္တို႔ ၫိွဳ႕မိႈင္းေနတာေတြ၊ ၾကယ္ေႁကြေကာက္တဲ့ ဘာတို႔၊ညာတို႔
တစ္ေနရာဆီကို တစ္ေယာက္တည္းေငးရီေနတာေတြ၊ ညေနခင္းအိမ္ျပန္ငွက္ေတြ
တစ္ေဆာင္းသစ္ဒဏ္ရာေတြ စသျဖင့္ ... မျမင္မေတြ႔ရေတာ့ပါလား
ပါ,ပါတယ္၊ သတိမထားမိလို႔ေနမွာပါ။ဒါေပမယ့္တိမ္ေတြကို ကၽြန္ေတာ္အိမ္ျပန္သယ္လာခဲ့ၿပီ။
သံသယကိုျပန္လည္ဖာေထးရတာေတြ၊ အိပ္ေရးပ်က္တာေတြ၊ ေငြေရးေၾကးေရးကိုျပန္ေငါ့တဲ့ အထာေတြ
ေနာက္ဆံုးေတာ့လည္း ကၽြန္ေတာ့္ႏွလံုးသားဒတစ္ခုလံုးကို ပန္းခ်ီကားထဲပဲ ဝကြက္အပ္လိုက္ေတာ့တယ္။
ႏို႔ ...ဘာထူးလဲ။ ေခြးဆိုဆိုတာ ဘယ္လိုလုပ္လူဆန္ပါ့မလဲေလ။သစၥာခံယူျခင္း/မခံယူျခင္းက တစ္ပိုင္းထားလိုက္
ျပန္႔က်ဲေနသလိုနဲ႔ မေျခာက္ေသးတဲ့ ေဆးရာေတြဟာ ခင္ဗ်ားေျပာတဲ့ တိမ္ညိဳတိမ္မိႈင္းေတြပဲေလ
အကန္႔အသတ္မဲ့ အေဝးသို႔တန္းလန္းက်ေနတဲ့ အရာေတြကေတာ့ တစ္ေနရာရာကို ေဆြးေဆြးေႃမ့ေႃမ့
ေငးရီေနျခင္းတစ္ခ်ိဳ႕ပဲ။ မေသေကာင္းမေပ်ာက္ေကာင္း အျခင္းအရာေတြ
၊မေယာင္ရာဆီလူး ၊ မေမ့ႏိုင္ေသးတဲ့အတိတ္ကို ျပန္လွန္ဆဲေရးေနျခင္းေတြ၊ကဗ်ာမ်ားဆီက
တဆင့္ေျခရာခံတာေတြဟာ ခင္ဗ်ားေျပာတဲ့ ၾကယ္ေရာင္ၾကယ္ပ်က္၊ လေရာင္လပ်က္
အိပ္တန္းျပန္ငွက္ေတြ၊ တစ္ေဆာင္းသစ္ဒဏ္ရာဓဏ္ခ်က္ေတြအျဖစ္ရယူလိုက ယူလိုက္ပါ
စကားမစပ္ ... ခင္ဗ်ားပန္းခ်ီကားေတြထဲက ကႏုတ္ပန္းခက္ေတြ၊ဝါၾကန္႔ၾကန္႔ဓါတ္ပံုေတြ
သစ္႐ြက္သစ္ခက္နဲ႔ ေထ့လံုးေငါ့လံုးေတြ၊ေထာ္ေလာ္ကန္႔လန္႔ႏိုင္ျခင္းေတြ
ႁကြားခ်င္ဝါးခ်င္တဲ့ ဟိတ္လံုးဟန္လံုးေတြ ... မျမင္မေတြ႕ေတာ့ပါလား
႐ိွပါတယ္။ခင္ဗ်ား သတိမထားမိလို႔ေနမွာပါ။ ဒါေပမယ့္ ပန္းခ်ီကားေတြကိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္အိမ္ျပန္သယ္လာခဲ့ပါၿပီ။

သူရနီ
14.Oct.2010

ကဗ်ာ႔ နာေရးႏွင့္ အျဖစ္စံု သနစ္စံု

2010-12-19T01:21:00.001-08:00

ေသၿပီ ကဗ်ာ။ ေျပာျပရတာလည္း ထပ္ေနၿပီ။ ခင္ဗ်ားတို႔ ဘယ္ေလာက္ေတာင္ ဖံုးေနဖိေန၊ သက္ေသ သကၠာယေတြက အလွ်ံပယ္။ ၂၀၀၃ခုႏွစ္ တုန္းက ညူးစ္၀ီးခ္မဂၢဇင္းမွာ ကဗ်ာ့နာေရးကို ေၾကျငာခဲ့တယ္။ အေနာက္ႏိုင္ငံက ကဗ်ာဆရာေတြ ေဒါသပုန္ ထၾကေပမဲ့ ဒီထုတ္ျပန္ခ်က္ကေတာ့ အ မွန္အကန္။ ကဗ်ာက အက္ေၾကာင္းေတြနဲ႕ ပလပြ။ ကဗ်ာဆရာနဲ႕ ကဗ်ာပရိသတ္ေတြ တစ္ေမးတည္း ေမးေနၾကေလရဲ႕။ “ဘာျဖစ္တာလဲ ဟ။“လို႔။

ညူးစ္၀ီးခ္ေဆာင္းပါး ပံုႏွိပ္ေဖာ္ျပလိုက္ေတာ့ ကဗ်ာဆရာေတြ ေဒါသတႀကီး တံေတြးတစ္ပ်စ္ပ်စ္၊ ေတာက္တစ္ေခါက္ေခါက္နဲ႕။ ခမ်ာေတြမွာ ကဗ်ာ့ နာေရးကိစၥနဲ႕ ပတ္သက္လို႔ ေရႊဥာဏ္ေတာ္ ကြန္႕ျမဴးထားတဲ့ ေဆာင္းပါးေတြကို ေဒါနဲ႕မာန္နဲ႕ တုန္႕ျပန္ေရးသားၾကေပမဲ့ အေရးစိုက္ ဖတ္ရႈၾကသူ ေတြ နတၳိ။ ဘာျဖစ္လို႕ ဒီေဆာင္းပါးေတြကို ဖတ္ရႈအားေပးၾကသူေတြ မရွိၾကရတာလဲ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔တေတြဟာ တီဗီ ဇာတ္လမ္းတြဲေတြ ၾကည့္ရႈ၊ ေဖ့ဘြတ္ခ္ (Facebook) မွာ အာရံုမ်ားေနၾက ဒါမွမဟုတ္ ယူက်ဳဘ္ (You Tube) ေပၚက ေနာက္ဆံုးေပၚ ဗီဒီယိုေတြကို အရသာခံရင္း အလုပ္မ်ား ေနၾကေၾကာင္းပါ။ ေခြးေလွးပ်ားႏွံ႕ျဖစ္ေနၾကတဲ့ ေၾကာ္ျငာေတြ၊ အျမန္ကားေတြ၊ နိစၥဓူ၀ စိမ္းစိမ္းကားကား ဒြႏၷယာႀကီးထဲမွာ ကဗ်ာအၿငိဓာတ္ဟာ လံုး လံုးလွ်ားလွ်ား ေပ်ာက္ဆံုးသြားခဲ့ေလၿပီ။ ယခုအခါ ကဗ်ာရယ္လို႔ ပီပီသသ ျမင္ႏိုင္ရတဲ့ အခါသမယကေတာ့ ပစၥည္းေတြ အေရာင္းစြံေရးအတြက္ ေၾကာ္ျငာေနၾကခ်ိန္မွာသာ။

တစ္ခ်ိဳ႕ကေတာ့ အခုေခတ္မွာ ကဗ်ာေတြ စည္ပင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေနၾကၿပီရယ္လို႔ ဆိုၾကရဲ႕။ ဒါကလည္း အတိုင္းအတာ တစ္ရပ္ေလာက္သာ မွန္တာပါ။ က ဗ်ာဟာ ကၽြန္ေတာ္တို႔နဲ႕ လက္ပြန္းတစ္တည္း ရွိေနရိုး အမွန္။ ဒါေပမယ့္ ကဗ်ာရဲ႕ ေလးနက္ တည္ၾကည္တဲ့ အရည္အေသြးနဲ႕ကေတာ့ ဖီလာ ဆန္႕ က်င္။ ဥပမာဆိုရင္ေတာ့ မၾကာေသးခင္ လီဗိုင္းေၾကာ္ျငာျပကြက္မွာ “ငါတို႔ လိုတာမွန္သမွ် အကုန္ရ။“ ဆိုတဲ့ ကဗ်ာစာသားကို ရိုက္ျပထားတယ္။ ကြင္းျပင္ကို ျဖတ္ေျပးေနတဲ့ မိန္းမတစ္ေယာက္ရဲ႕ ပံုရိပ္နဲ႕ကို တြဲျပထားတာ။ (အေမရိကန္ ကဗ်ာဆရာ) ေ၀ါ့လ္ထ္ ၀စ္ထ္မင္န္ (Walt Whitman) ရဲ႕ ကဗ်ာစာသား။ ဟိုးတုန္းကေတာ့ အေတြးေတြ၊ ျမင္ေထာင့္ေတြ ၾကြတက္လာေအာင္ ဆြေပးခဲ့တဲ့ဟာ။ အခုေတာ့ ဂ်ီးန္စ္ေဘာင္းဘီ ေၾကာ္ျငာမွာ သံုး ေနေလရဲ႕။

ကဗ်ာဆရာ တစ္ခ်ိဳ႕တစ္ေလကေတာ့ အရင္ထက္စာရင္ အခုအခ်ိန္မွာ ကဗ်ာ အေရးမ်ားေနတယ္ရယ္လို႔ ေျပာၾကပါလိမ့္မယ္။ ကဗ်ာ ေသၿပီ မဂၢ ဇင္းနဲ႕ လုပ္ထားတဲ့ အင္တာဗ်ဴးတစ္ခုမွာ ပီတာ ပါရဲရား (Peter Periera) ေျပာထားတာ ရွိတယ္။ “ပုဂၢလ လစ္ရစ္ (personal lyric)၊ သမိုင္း ဇာတ္ ေျပာကဗ်ာ (historical narrative)၊ ပံုစံေသ ကဗ်ာ (formal poetry) ကေန ဘာသာစကား ကဗ်ာ (language poetry)၊ အယူအဆေရး မပါတဲ့ က ဗ်ာ (non_conceptual poetry)၊ ဖလာ့ဖ္ (flarf) ေတြအထိ ကဗ်ာနည္းနာေတြ စံုေအာင္ရွိေနတယ္။ ဆရာ၀န္၊ အီရတ္ စစ္ျပန္နဲ႕ ေဂါပက ဘ႑ာ ထိမ္း မန္ေနဂ်ာေဟာင္းေတြအထိ ကဗ်ာဆရာအမ်ိဳးမ်ိဳးရဲ႕ ကဗ်ာစာအုပ္ေတြ။ အခုအခ်ိန္ကစၿပီး ႏွစ္ရာေပါင္း မ်ားစြာၾကာတဲ့အခါ လူေတြ ျပန္ၿပီး ေတြးမိၾကလိမ့္မယ္။ ေရးလိုက္ၾကတဲ့ ကဗ်ာေတြ မ်ားလွခ်ည့္လား။”လို႔။ ကဗ်ာေတြ ေရးေနၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒါေတြဟာ အနာ ဂတ္နဲ႕ပဲ ဆိုင္မွာပါ။ ပါရဲ႕ရား ရည္ညႊန္းေနတဲ့ “မ်ားလွခ်ည့္”ဆိုတဲ့ ကဗ်ာေတြဟာ ပစၥကၡ အခ်ိန္မွာ ဖတ္ရႈဖို႔ ရည္ရြယ္ထားတာ မဟုတ္ပါဘူး။ အနာဂတ္အတြက္ သို ေလွာင္ထားတာပါ။ ကဗ်ာေတြဟာ ယဥ္ေက်းမႈသေဘာထက္ မွတ္တမ္းမွတ္ရာသေဘာမ်ိဳး ပိုေဆာင္ေနပါတယ္။ ေသၿပီ က ဗ်ာ။

ယေန႕ေခတ္ ကေနဒါမွာ ကဗ်ာစာအုပ္ ေရာင္းခ်ရမႈဟာ ပ်မ္းမွ် ႀကိတ္ႏွဳန္း ၃၀၀မွ ၅၀၀ေလာက္သာ။ အႀကီးအက်ယ္ အေရာင္းသြက္ကာမွ အုပ္ ေရ တစ္ေထာင္ ဒါမွမဟုတ္ တစ္ေထာင္ေက်ာ္ေက်ာ္။ စာရင္းဇယားအရ ပိုဆိုးေသး။ ၁၉၉၉ခုႏွစ္မွာ ကဗ်ာ ၁,၀၀၀နီးပါးေလာက္ ႏွစ္စဥ္ ပံုႏွိပ္ခဲ့ တယ္။ ေနာက္ ႏွစ္ႏွစ္ၾကာေတာ့ ပုဒ္ေရ ၆၀၀ေလာက္အထိ အေရအတြက္ က်ဆင္းသြားတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၂၀၀၁ခုႏွစ္က ကဗ်ာကို သိတ္စြံပံုမရတဲ့ “အႏုပညာ”က႑ထဲ အသြပ္သြင္း ခံလိုက္ရတယ္။ ကဗ်ာစာအုပ္ေတြဟာ စာအုပ္ဆိုင္ စင္ေပၚမွာ တစ္ျဖည္းျဖည္း ေနရာက်ဥ္း က်ဥ္းလာေနၿပီ။ ထုတ္ ေ၀ျဖန္႕ခ်ိမႈဟာလည္း က်သထက္ က်လာေနတယ္။ Chaptersဆိုတဲ့ စာအုပ္ဆိုင္က အေရာင္းစာေရးကို တစ္ခါတစ္ေလေလာက္ ေမးၾကည့္ရင္ တစ္ ခစ္ခစ္နဲ႕ ရယ္ေမာေနလိမ့္မယ္။ ကဗ်ာဟာ ပံုႏွိပ္ေလာကမွာ ရုပ္ပ်က္ဆင္းပ်က္ ျဖစ္ေနရုံမက လူႀကိဳက္မ်ားတဲ့ မဂၢဇင္းနဲ႕ စာေပဂ်ာနယ္ေတြမွာ လည္း ေနရာေပ်ာက္ ေပ်ာက္လာေနၿပီ။

ကဲ၊ အမွန္အတိုင္း ရင္ဆိုင္ ၾကည့္ၾကရေအာင္။ ကဗ်ာ ေသၿပီ။

ဘာေၾကာင့္ ေသသြားရတာလဲ။

ဒီေမးခြန္းကို လြယ္လြယ္ေလး ေျဖလို႕ မရပါ။ ဒီက်ဆံုးခန္းဆီ ဦးတည္ သြားေနတဲ့ အျဖစ္အပ်က္ေတြ၊ ေရးဟန္ နည္းနာေတြ၊ လမ္းေၾကာင္းေတြက အနတၱဂၢမ။ ဂူးဂဲလ္ဆာ့ခ်္ (Google Search) အဆိုအရေတာ့ ဗယ္လင္တိုင္းန္ေဒး (Valentine's Day) နဲ႕ အမ်ိဳးသား ကဗ်ာလ (National Poetry Month) သမယမွာ ကဗ်ာ စိတ္၀င္စားမႈ အရမ္း တက္ၾကြၾကတယ္ ဆိုပါတယ္။ သေဘာေပါက္ ထားၾကရမွာကေတာ့ ဂူးဂဲလ္မွာ “ကဗ်ာ” လို႕ ဆာ့ခ်္ လုပ္လိုက္ရင္ ကိုယ့္ကဗ်ာစာအုပ္ ကိုယ့္ဖာသာ ထုတ္ေနရတဲ့ အေပ်ာ္တမ္း ကဗ်ာဆရာေတြရဲ႕ စာမ်က္ႏွာေတြသာ အဓိကထားၿပီး တက္လာၾကတာ ပါ။

ပို႔စ္ထ္ေမာ္ဒန္ လွဳပ္ရွားမႈေၾကာင့္ ကဗ်ာက်ရႈံးခန္း ဆိုက္ေရာက္လာတာလို႕ ကဗ်ာဆရာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား သေဘာပိုက္ထားၾကတယ္။ ပို႔စ္ထ္ ေမာ္ဒန္၀ါဒဟာ ပစ္မလြဲ တရားခံ ျဖစ္ေနေပမယ့္ ဒီတစ္ခုတည္းကိုပဲ ယိုးစြပ္လို႔ေတာ့ မရပါဘူး။ “တပ္မက္သူ အမ်ားးစု” လို႔ ေခၚတြင္လို႔ရတဲ့ ကဗ်ာမ ဖတ္တဲ့ စာဖတ္သူေတြဟာ ကဗ်ာကို နားလည္ရ ခက္တယ္၊ ဖတ္လို႔ မရဘူး၊ ရႈပ္တယ္လို႔ ယူဆေနၾကတာေၾကာင့္ ပို႔စ္ထ္ေမာ္ဒန္ သို႔မဟုတ္ ေနာက္ ဆံုးေပၚ အယူအဆသစ္ က႑ထဲ ဆြဲသြင္းလို႔ မရတဲ့ ထုတ္ေ၀ေနဆဲ ကဗ်ာစာအုပ္ေတြကလည္း မေရမတြက္ ႏိုင္ေအာင္ပါ။ ပို႔စ္ထ္ေမာ္ဒန္၀ါဒ ကသာ ကဗ်ာကို အေသ သတ္လိုက္တယ္ဆို ဘာျဖစ္လို႔ Visual Art (စကၡဳပသာဒ ပန္းခ်ီ ေရးဟန္) ကို လက္ေရွာင္ ထားရစ္ခဲ့တာလဲ။ စာေပ ပူလစ္ ဇာဆုရ စာအုပ္ေတြ ႏွစ္တိုင္း ေထာင္ေသာင္းခ်ီၿပီး ၿပိဳက္ကနဲ ေရာင္းစြံေနတဲ့အခ်ိန္မွာ ဘာျဖစ္လို႔ ကေနဒါ ကဗ်ာစာအုပ္ေတြ ပံုႏွိပ္ထုတ္ေ၀ဖို႔ အစိုးရ ဆီမွာ ေထာက္ပံ့ေၾကး ေလွ်ာက္လႊာ တင္ေနၾကရတာလဲ။ (ပရင့္ထာေတြ ေပၚလာၾကလို႔သာေပါ့။ မဟုတ္လို႔က ကဗ်ာစာအုပ္ အမ်ားစု အေနနဲ႕ အ ေစာႀကီးကတည္းက ကိစၥ ေခ်ာသြားၿပီးသား။) ရွင္းရွင္း ေျပာရရင္ စာေပ ခံစား ႏွံ႕စပ္သူေတြေတာင္မွ ကဗ်ာစာအုပ္ ေတြကို ေခ်ာင္ထိုး ထားလိုက္ ၿပီေလ။ ဘာေၾကာင့္လဲ။ ကဗ်ာ့ အရသာက ေျပာင္းေနၿပီ။ စာေပဂ်ာနယ္ေတြကလည္း ဖတ္သူအႀကိဳက္လိုက္ၿပီး စကားေျပေတြ ပိုထည့္လာၾကတယ္။ ေရးသူေတြကလည္း ပိုက္ဆံ သိတ္မရေတာ့ ကဗ်ာဘက္ သိတ္မလွည့္ၾကေတာ့ဘူး။ ကဗ်ာစာအုပ္က ၀င္ေငြတစ္အား နည္းလြန္းတာေၾကာင့္ ကဗ်ာ ဆရာ အသစ္ ဘယ္လိုလုပ္ ေပၚလာေတာ့မွာလဲ။ ကဗ်ာက ေငြ၀င္လမ္း မေျဖာင့္ဘူးေလ။

ကဗ်ာ အေနက်ံဳလာရျခင္းရဲ႕ အေၾကာင္းတရားေတြထဲက တစ္ခ်က္ကေတာ့ ေရာင္းပန္း၀ယ္ပန္း ၾကပ္သိပ္မႈ (oversaturation of industry) ေၾကာင့္ပါ။ ကဗ်ာဆရာေတြ မွိဳလို ေပါက္ေနေပမယ့္ ဖတ္သူ ေလာက္ေလာက္လားလား မရွိျပန္ဘူး။ အြန္လိုင္း ကဗ်ာဆရာ၊ အခ်ိန္ပိုင္း ကဗ်ာဆရာ နဲ႕ အဖတ္အရြတ္ ကဗ်ာဆရာ ဆိုၿပီး ေက်ာ္ၾကားမႈ တစ္ရပ္ရပ္ ရရွိေအာင္ ႀကိဳးပမ္း အားထုတ္ေနၾကတဲ့ ကဗ်ာဆရာေတြ ရိုက္သတ္လို႔ မကုန္ႏိုင္ ေလာက္ေအာင္ ရွိေနၾကေပမယ့္ အေရာင္းတြင္တဲ့ ကဗ်ာစာအုပ္၊ ဂ်ာနယ္နဲ႕ မဂၢဇင္းေတြက်ေတာ့ မရွိၾကျပန္ဘူး။ ဘယ္ ကဗ်ာအယ္ဒီတာကို ျဖစ္ျဖစ္ သူတို႔ လက္ခံရေနတဲ့ ကဗ်ာစာမူေတြအေၾကာင္း ေမးၾကည့္လိုက္စမ္းပါ။ သူတို႔ အဲဒိ ကဗ်ာေတြ ကုန္ေအာင္စင္ေအာင္ မဖတ္ႏိုင္ဘူးလို႔ ျပန္ေျဖၾက လိမ့္မယ္။ ဒါမွမဟုတ္ရင္ ကဗ်ာ့ အေရာင္းတြင္က်ယ္မႈကို ေမးရင္လည္း တစ္ကယ့္ကို miniscule ပါးပါးရွားရွား?လို႔ အေျဖေပးၾကမွာ။ ဒိေလာက္ တို ေရရွားေရ ျဖစ္ေနတဲ့ ေစ်းကြက္ထဲမွာ ေနရာတစ္ကြက္စာ ရဖို႔ကေတာ့ ေတာ္ေတာ့္ကို ခက္လွပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ကဗ်ာဆရာ အမ်ားအျပားဟာ သူ တို႔ ကဗ်ာေတြ ပံုႏွိပ္ေဖာ္ျပခံရဖို႔ အင္တာနက္ကို အားကိုးေနၾကရေပါ့။

အင္တာနက္ ကဗ်ာဆရာတဲ့ေလ။ အခုအခါ ကဗ်ာအရႈပ္ထုတ္ႀကီး ကိုင္တြယ္ရွင္းလင္းေရး မဟာတာ၀န္ႀကီးကေတာ့ ကဗ်ာ ဖတ္ရႈသူေတြဆီ ဆိုက္ ဆိုက္ၿမိဳက္ၿမိဳက္ႀကီး ေရာက္လာခဲ့ပါၿပီ။ ထြစ္အာ (Twitter) မွာ ကဗ်ာကို ေဖာ္လို (follow) လုပ္ျဖစ္လား။ ဒါဆိုရင္ အဆီအေငၚမတည့္၊ အူတိအူခ်ာ စာလံုးေရ ၁၄၀ပါတဲ့ ဟိုကၠဴကဗ်ာနဲ႕ တည့္တည့္ တိုးမိရမယ္။ ကဗ်ာ ဘေလာ့ဂ္ ၀င္ဖတ္သလား။ တည္းျဖတ္တဲ့ အဆင့္ကို ျဖတ္ေက်ာ္စရာ မလိုတဲ့၊ ကိုယ့္ဖာသာကိုယ္ ေရြးခ်ယ္ပံုႏွိပ္ထားတဲ့ ကဗ်ာေပါင္း ေသာင္းေျခာက္ေထာင္ကို ဖတ္ျဖစ္သြားတာေပါ့။ လက္ျဖစ္ ပံုႏွိပ္ျဖန္႕ခ်ိမႈဟာ လက္ျဇစ္ ကဗ်ာ ကို ေမးစရာ ျဖစ္လာတယ္။ အဲဒိ ကဗ်ာေတြကို ေလးေလးနက္နက္ ေရးထားတာလား။ ကဗ်ာ့ဥာဏ္စဥ္ အားထုတ္မႈေကာ ရွိရဲ႕လား။ ၿပီးေတာ့ အြန္ လိုင္းမွာ ကဗ်ာတစ္ပုဒ္ ေတြ႕လိုက္မိတာေတာင္ အင္တာနက္ ျမန္ႏွဳန္းေၾကာင့္ ကဗ်ာ့ အေ၀့အ၀ိုက္ေတြ အရသာခံ ဖတ္ရႈျဖစ္မယ့္အစား ခတ္ေသာ့ ေသာ့ေလး ေက်ာ္လႊားျဖစ္မိတယ္။ အင္တာနက္ စာမ်က္ႏွာကို ကလစ္ခ္ (click) ဖြင့္လိုက္တာနဲ႕ တစ္ၿပိဳင္နက္ ေၾကာ္ျငာ ဒါ မွမဟုတ္ လင့္ခ္ (link) အသစ္ေနာက္ ေျမာပါသြားတာလည္း ရွိတတ္တယ္။

လက္ျဖစ္ ပံုတူပြားျခင္း၊ အနက္ေကာက္ျခင္းနဲ႕ စကၠန္႕၃၀စာ သတင္း အရသာခံျခင္းဆိုတဲ့ လက္ငင္း ယဥ္ေက်းမႈဟာ စာဖတ္သူေတြကို အေသး စိတ္ ဖတ္ရႈဖို႔လိုတဲ့ စာမွန္သမွ် လစ္လွ်ဴရႈျဖစ္ေအာင္ တြန္းအားေပး ေနေတာ့တာပဲ။ ယေန႕ေခတ္ လူ႕အဖြဲ႕အစည္း ျဖစ္ေနပံုက စားလို႕ရတာကို မိုက္ ခရိုေ၀့ဗ္ မီးဖိုထဲ စကၠန္႕နည္းနည္း ၾကာေအာင္ ပစ္ထည့္၊ ခတ္ျမန္ျမန္ ၿမိဳခ်ၿပီး အလုပ္ဆီကို အေမာတေကာ ကားေမာင္းသြားရတဲ့ အျဖစ္မ်ိဳး။ ကၽြန္ ေတာ္တို႔မွာ မအားမလပ္ႏိုင္ေလာက္ေအာင္ မိုဘိုင္းလ္ ဖုန္းေတြ ရွိတယ္၊ လူမႈ ဆက္သြယ္ေရး ၀က္ဘ္ဆိုက္ထ္ေတြ ရွိတယ္၊ စိတ္အာရံု အေျပာင္းအ လဲ ျဖစ္စရာ တစ္ပံုတစ္ပင္ေတာင္ ရွိတယ္။ မင္မေရစီး မီဒီယာထဲမွာ ကဗ်ာအတြက္ က်န္ေနတဲ့ အခ်ိန္ေတြအားလံုးကို အလြန္အမင္း စတိုင္ထြားတဲ့ ေပါ့ပ္ဂီတက ထပ္ေဆာင္း ျဖည့္ေပးထားတယ္။ ကဗ်ာဟာ အေလးအနက္ထား ဖတ္ရတဲ့စာ။ ကဗ်ာ ဖတ္ေတာ့မယ္ဆိုရင္ တိတ္တိတ္ဆိတ္ဆိတ္နဲ႕ အခ်ိန္ယူ စဥ္းစား ဖတ္ရႈဖို႔လည္း လိုတယ္။ လူေတြရဲ႕ အာရံုက်မႈဟာ အၾကြစိတ္ဘက္ကိုပဲ ေတာက္ေလွ်ာက္ ေမ်ာပါ ေနတာေၾကာင့္ ကဗ်ာလိုဟာ မ်ိဳးကို စိတ္မ၀င္စားလွပါဘူး။

Simon Fraser University (ဆိုင္မင္န္ ဖေရဇာ တကၠသိုလ္) က လူမႈဆက္ဆံေရးေဗဒ ဆရာ Norbert Ruebstaat (ေနာဘားထ္ ရူးဘ္စထားထ္) က “ေၾကာ္ျငာ ယဥ္ေက်းမႈဟာ ကဗ်ာကို အျပတ္ရွင္းထည့္လိုက္တာ။”လို႔ ဆိုပါတယ္။ တစ္ေၾကာင္းစာ ကဗ်ာစာသားနဲ႕ အပ်ံစား ပံုရိပ္ေတြ မွ်ားၿပီး ကၽြန္ေတာ္တို႕ကို ေစ်းေခၚေနတာပါ။ ေၾကာ္ျငာကိုယ္တိုင္က အကိုးအကား အဆိုအမိန္႕တစ္ရပ္ ျဖစ္လို႔ေနပါၿပိ။ [Marshall MacLuhan (မားရွဲလ္ မက္လူလန္း) တစ္ေယာက္ေတာ့ ဂ်ိဳင္းကားေနဦးမွာ။] ကၽြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ စာအုပ္ေတြျဖစ္ျဖစ္၊ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ကိုယ္တိုင္ပဲျဖစ္ျဖစ္ အဆီအေငၚမတည့္ ျဖစ္ေနေပမယ့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းဟာ ေရာင္းကုန္ေတြနဲ႕ အေျခခံထားတာ။ ကဗ်ာဟာ ေရာင္းေရး၀ယ္တာ ယဥ္ေက်းမႈနဲ႕က အံ၀င္ခြင္ က် မရွိလွပါ။ စားသံုးသူတန္ဖိုး ေခါင္းပါးလြန္းလွတယ္။ ကဗ်ာအဖိုးစားနားနဲ႕ ပတ္သက္ၿပီး ကဗ်ာဆရာတစ္ေယာက္ ေယာက္ကို ေမးၾကည့္လိုက္ ေလ။ တစ္ေဒၚလာေတာင္ ရၾကတာ မဟုတ္ဘူး။ ဒါကပဲ အေျခအေန ဟန္က်ေနေသးတာ။ Andrienne Rich (ေအးဒရီးယင္းန္ ရစ္ခ်္) ေျပာထားတာ ရွိတယ္။

“ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ရွိေနပံု ရသည္။ ကဗ်ာသည္ အရင္းခံ လိုအပ္ခ်က္ျဖစ္ေသာ ရိုးသား လြယ္ကူမႈ ဂုဏ္ရည္အား ဆက္ထိမ္းထားရန္ လိုအပ္၏။ က ဗ်ာ့ တရားကိုယ္သည္ အေရာင္းျမွင့္ျခင္း၊ ေစ်းကြက္ ထိုးေဖာက္ျခင္း၊ မ်ားမ်ားထုတ္ မ်ားမ်ားေရာင္း၀ါဒ ေဖာ္နည္းကားမ်ား၌ “ေအာင္ျမင္မႈ” လံ ၾကဳတ္ဇာတ္ ခင္းေနေသာ မိႈင္းတိုက္ျခင္းမွ ကင္းရွင္းရေပမည္။ အထူးသျဖင့္ လူအခ်င္းခ်င္း ဆက္ႏြယ္ပတ္သက္ျခင္း၊ အသင္းအပင္းဖြဲ႕ျခင္း၊ အျမင္ ဖလွယ္ျခင္းႏွင့္ ႀကံဳရာက်ပန္း ဖန္တီးႏိုင္စြမ္းတို႔အား ထည့္မတြက္ၾကပဲ အေကာင္ျဖစ္ခ်င္သည့္ စိတ္ကို ဆြေပးေနေသာ ဂုဏ္တုဂုဏ္ၿပိဳင္ သေဘာ သဘာ၀မွ ကင္းလြတ္ေစရမည္။ ဤအခ်က္မွာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ေပမည္။ ကဗ်ာသည္ သဘာ၀ဓာတ္အားျဖင့္ အက်ိဳးအျမတ္၊ ေစ်း ကြက္ ထိုးေဖာက္ျခင္း၊ မ်ားမ်ားသံုး မ်ားမ်ားထုတ္၀ါဒတို႔ႏွင့္ လားလားမွ် မပတ္သက္ပါ။” [What is Found There: Notebooks on Poetry and Politics စာအုပ္မွ။]

ကဗ်ာလို႔ ၀ိၿဂိဳဟ္ျပဳထားတဲ့၊ ေအာက္သိုးသိုး အနံ႕ထြက္ေနတဲ့ ေလာကက်ဥ္းက်ဥ္းေလးဟာ ေခါင္းအုံးပိၿပီး အသက္ရႈ မြန္းၾကပ္ေနလို႔ ကဗ်ာ့အသံပ လံ ၾကားႏိုင္မယ့္သူ မရွိပါ။ ဒါမွမဟုတ္ လူတိုင္းက လွည့္မၾကည့္ၾကတာလည္း ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္မွာ။ ဒါေပမယ့္ အရာရာတိုင္းဟာ အသစ္တစ္ဖန္ ျပန္လည္ ေမြးဖြားဖို႔ ေသဆံုးေနၾကရတာ။ စားသံုးသူသံုး ၀က္ဘ္ဆိုက္ထ္ေတြ၊ လူမႈ ဆက္သြယ္ေရး ၀က္ဆိုက္ထ္ေတြနဲ႕ အမ်ားျပည္သူ မေနာေခြ႕ သေဘာ ေတြ႕ ျဖစ္ေနၾကတာေတြဟာ ကုန္ပစၥည္း အေရာင္းတြင္က်ယ္ေရးကို ျမွင့္တင္ ေမာင္းႏွင္ေပးေနတာေၾကာင့္ ေၾကာ္ေရးျငာေရး ကိစၥအေနနဲ႕ တစ္ ကယ့္ကို အသက္ဆက္ ရွင္သန္ခြင့္ ရေနတာပါ။ ဒါကလည္း ကဗ်ာ့ အနာဂတ္အတြက္ အတိတ္ေကာင္း နိမိတ္ေကာင္းေပါ့။ ေၾကာ္ျငာသမားေတြ ဟာ ေၾကာ္ျငာခ်ိန္နဲ႕ မဂၢဇင္းထဲ ေၾကာ္ျငာေနရာေတြက စြန္႕ခြာသြားၾကပါလိမ္႕မယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ လူမႈ အဖြဲ႕အစည္း၀င္ေတြအားလံုး “မင္း ျမင္ တယ္၊ မင္း ၀ယ္တယ္။” ဆိုတဲ့ အရိုးခံတရားက လြတ္ေအာင္ ရုန္းထြက္ၾကပါေတာ့မယ္။ ဘယ္သူေတြ ဘာေရာင္းေနၾကသလဲ ဆိုတာကို ကၽြန္ေတာ္ တို႔ အစဥ္တစ္စိုက္ စိတ္၀င္စားၾကမယ္ မဟုတ္ေတာ့ပါ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ရည္ရြယ္ရင္းနဲ႕ အသံုးတြင္မႈကို ျမင္ၾကရမွာ။ တန္ဖိုးထားမႈကို ျမင္တတ္ၾက ရမယ္။ ကဗ်ာဟာ ေငြေရးေၾကးေရး ဆက္ႏြယ္မႈ ကင္းလြတ္တဲ့ အဖိုးထိုက္ အဖိုးတန္ ျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ ဒါဟာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ တစ္ရပ္ပါ။

ဒါေၾကာင့္ ကဗ်ာေသရတာ။ ဒါေပမယ့္ အဲလ္ဗစ္(ပရက္ဇလီ)လို ေနရာတိုင္းမွာေတာ့ ေတြ႕ျမင္ေနၾကရမွာ။ ကဗ်ာမွာ အနာဂတ္ ရွိပါတယ္။ ကၽြန္ ေတာ္တို႔ဟာ ေလာက သံသရာထဲမွာ တစ္၀ဲလည္လည္ ျဖစ္ေနၾကရတာ။ ကဗ်ာဟာ ၁၉၈၀လြန္ ႏွစ္ေတြကလို အျငိဳးႀကီးႀကီးနဲ႕ကို တစ္ေက်ာ့ျပန္ လာေတာ့မွာ။ Billy Collins (ဘိလီ ေခါလင္းဇ္) ေျပာသြားတာ အေကာင္းဆံုးပါ။ “ကဗ်ာ့ ပရိသတ္ေတြ သိသိသာသာ နည္းေနတယ္ဆိုတာ သိပါ တယ္။ ဒါေပမယ့္ ကဗ်ာဆီက ပဲ့စင္ထြက္ခဲ့ၾကတဲ့ စာဖတ္သူေတြ တစ္ပံုတစ္ပင္ ရိွေနၾကေသးတယ္။ သူတို႔ စိတ္ျပန္လည္လာၾကဦးမွာပါ။” ဒါဟာ ဘာတစ္ခုမွ် ရပ္တံ့မေနတဲ့ ကမၻာေလာကထဲက ကၽြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ ရပ္တည္ခ်က္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ဟာ စဥ္ဆက္မျပတ္ ေရြ႕ေန၊ မြမ္းမံ တည္းျဖတ္ေန၊ ျဖည့္စြက္ေန၊ ထိုးဆြေန၊ ရုန္းကန္ေနၾကရ။ ဒါေၾကာင့္ ကဗ်ာတစ္ပုဒ္နဲ႕ တေလးတနက္ စဥ္းစား ဆင္ျခင္ ေတြးေတာဖို႔ဟာ လိုသည္ထက္ လိုေနတဲ့ ကိစၥ။ ကဗ်ာဟာ ျမွဳပ္ႏွံ သၿဂၤ ိဳလ္ထားတဲ့ အုတ္ဂူထဲက တိုးထြက္လာဖို႔ အဆင္သင့္။ ဘယ္လို ထြက္လာမယ္၊ ဘယ္အခ်ိန္ ထြက္လာမယ္ ဆိုတာသာ ရွိေနေတာ့တယ္။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ဖုတ္၀င္ကဗ်ာ ျပန္ေပၚလာၿပီး သူ႕ကို အျပတ္ရွင္းလိုက္တဲ့ဟာကို ဒီကမၻာေျမေပၚမွာ မေၾကပြဲ ျပန္ႏႊဲဖို႔ ကၽြန္ေတာ္က ေတာ့ ေမွ်ာ္လင့္ေနမိေၾကာင္းပါ။

Poetry is Dead မဂၢဇင္း စာစဥ္ ၁ (ဇႏၷ၀ါရီ ၁၈၊ ၂၀၁၀ခုႏွစ္) မွ Daniel Zomparelli ၏ Poetry is Dead: What the Hell Happened? အက္ေဆးအား ဘာသာျပန္ပါသည္။

သစ္စိုး

စက္တင္ဘာ ၂၄၊ ၂၀၁၀ခုႏွစ္။

ကဗ်ာတစ္ပုဒ္ရဲ႕ေနာက္မွာ ငါကြယ္ရပ္ေနတယ္

2010-12-04T05:50:00.001-08:00

ဦးေခါင္းကိုေမာ့ပစ္လိုက္ဖို႕ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ကို အေရာင္တင္ဖို႔
ေရၾကည္ရာမ်က္ႏုရာငါစီးဆင္းလာခဲ့တယ္
ခံစားခ်က္ကိုေမ့ေလ်ာ့လိုက္အနာဂါတ္ကိုေမွ်ာ္ၾကည့္လိုက္ဖို႕
ခ်စ္ျခင္းေမတၱာ႐ိွရာ ႏွလံုးသား႐ိွရာ ငါစီးဆင္းလာခဲ့တယ္
အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းေငြေၾကးေစၫႊန္ရာလိုက္ပါဖို႔
ကြန္ကရစ္အျမန္လမ္းမႀကီးေတြ႐ိွရာ ငါစီးဆင္းလာခဲ့တယ္
ျမန္ႏႈန္းကိုႃမွင့္တင္လိုက္ဖို႔ ဘေလာ့စာမ်က္ႏွာေတြဆီခုန္တက္လိုက္ဖို႔
အင္တာနက္ဆိုက္ဘာကဖီးေတြ႐ိွရာ ငါစီးဆင္းလာခဲ့တယ္
ဆယ္ႏွစ္ဆယ္မိုးယံုၾကည္ရာကို ယံုၾကည္ေၾကာင္းခဲရာခဲဆစ္ေျပာဖို႔
ေရဆန္လမ္းအခ်ိဳးအေကြ႕ေတြ႐ိွရာငါစီးဆင္းလာခဲ့တယ္
တစ္ေန႔ျပန္ဆံုမယ္ေျပာၿပီးဘယ္ေတာ့မွျပန္မလာေတာ့တဲ့လူတစ္ေယာက္အတြက္
ေၾကကြဲစိမ္းလန္းေသာ အမွန္တရား႐ိွရာ ငါစီးဆင္းလာခဲ့တယ္
အႏုပညာ၊ဘာသာစကား၊အတက္ပညာ အခ်ိဳးညီေရာစပ္ဖို႔
မက္ေနက်အိပ္မက္အေသေတြ႐ိွရာ ငါစီးဆင္းလာခဲ့တယ္
ပင္မွဲ႔လား၊ဖြဲ႕စပ္လား တိတိက်က်မေျပာႏိုင္သူလူ႔အႏၶေတြအတြက္
ဒုကၡေပးယံုသက္သက္ကမၻာႀကီး႐ိွရာ ငါစီးဆင္းလာခဲ့တယ္
တစ္ေန႔လံုးဖုန္းမေျပာျဖစ္ဘူး၊အင္တာနက္မသံုးျဖစ္ဘူးဆိုေပမယ့္
ဖိုက္ဘာေအာ့ပ္တစ္ဆက္ေၾကာင္းေတြ႐ိွရာ ငါစီးဆင္းလာခဲ့တယ္
တစ္ေန႔ၿပီးေနာက္ထပ္မနက္ျဖန္ ကဗ်ာအေၾကာင္းအတိအက်ေျပာဖို႔
အလယ္႐ိုးမ အလယ္တည့္တည့္ ငါစီးဆင္းလာခဲ့တယ္
အစဥ္အဆက္ေျပာလာရတဲ့ ကတိစကားေတြကို ခလုတ္ပိတ္ပစ္ဖို႔
အခန္းဆက္ျပသေနတဲ့ အဓိပၸါယ္မဲ့ျပဇာတ္ေဟာင္းေတြကိုေမ့ပစ္ဖို႔
လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္ကာလ အေဟာင္းႀကီး႐ိွရာ ငါျပန္စီးလာခဲ့ရင္း
ေကာ္ဖီခြက္ကိုေ႐ွ႕မွာခ် စီးကရက္ေသာက္ရင္းေရးတဲ့ အထက္တန္းစားကဗ်ာ
ဒီကဗ်ာရဲ႕ေနာက္မွာ ငါကြယ္ရပ္ေနတယ္ဆိုတဲ့ အေၾကာင္း။

ေအာင္ပိုင္စိုး
၁၇၊ႏို၀င္ဘာ၊၂၀၁၀

ညိွဳ႕ဆြတဲ့ ၿမိဳ႕ျပ

2010-11-28T02:37:00.001-08:00

တစ္ေလာက သတင္းတစ္ပုဒ္မွာ ဖတ္လိုက္ရတယ္။ ပီကင္းၿမိဳ႕ေတာ္ကို ေျပာင္းေရႊ႕ေနထိုင္တဲ့ (ေက်းလက္ ေတာရြာက)လူမ်ား သက္ဆိုင္ရာအား အေမရိကန္ေငြ ေသာင္းဂဏန္းခ်ီၿပီး ဒဏ္ေငြေပးေဆာင္ရမည္ ဟူလို။ ေက်းလက္ေတာရြာေတြမွာ အခြန္အတုပ္ အႏႈတ္အသိမ္းကလည္း မ်ားျပားလွတယ္ ဆိုပါတယ္။ တရုတ္ လယ္သမားဦးေရ သန္းတစ္ရာေလာက္မွာ တစ္ပတ္ပ်မ္းမွ် တစ္ေဒၚလာပင္ ၀င္ေငြ ရွိၾကတာမ ဟုတ္ၾက။ လယ္သမား မိသားစုလံုးရဲ႕ ႏွစ္ပတ္လည္၀င္ေငြကလည္း Testarossa အမ်ိဳးအစား ဇိမ္ခံကား အတြက္ အရန္ကားတာယာတစ္ကြင္း ၀ယ္ေလာက္ေအာင္ပင္ မရွိပါ။ ဒါေၾကာင့္ ၿမိဳ႕ျပစက္ရံု အလုပ္သမား တစ္ေယာက္ ရဲ႕ ၀င္ေငြမွာ သူတို႕အဖို႔ သြားရည္က်ေလာက္စရာပင္။ တရုတ္လယ္သမားေတြ ေရၾကည္ရာ ျမက္ႏုရာကို ေျပာင္းေရႊ႕လိုၾကတာလည္း အမွန္။ တကယ္ေတာ့ သဘာ၀က်လွပါတယ္။ ဒီျပႆနာဟာ တ ရုတ္အာဏာပိုင္ေတြအဖို႔ ေနာက္ေစ့ကိုက္စရာ ျဖစ္ေနပါၿပီ။ ၁၉၉၀ခုႏွစ္ ကိန္းဂဏန္းအညႊန္းေတြ အဆို အရ ပီကင္းနဲ႕ ရွန္ဟိုင္းၿမိဳ႕ေတြမွာေတာင္ ေလာေလာဆယ္ မွီတင္းေနထိုင္သူေတြ လူဦးေရ ဆယ္သန္း ေက်ာ္ေနၿပီတဲ့။

ကၽြန္ေတာ္တို႕ႏိုင္ငံက လူငယ္တစ္ခ်ိဳ႕ ဂ်ပန္၊ ထိုင္း၊ စကၤာပူ၊ မေလးရွားနဲ႕ ေတာင္ကိုရီးယားတို႕မွာ shore job သြားလုပ္ၾကတာကို ဒီျဖစ္ရပ္နဲ႕ ႏိႈင္းယွဥ္ၾကည့္မယ္ဆိုဆိုရင္ ခံစားနားလည္ႏိုင္မယ္ ထင္ပါတယ္။ ပညာတတ္ဆိုသူမ်ားကိုေတာင္ အဲဒိႏိုင္ငံေတြမွာ 3D လို႔ေခၚတဲ့ dirty၊ difficult၊ dangerous လုပ္ငန္းေတြမွာ အလုအယက္ လုပ္ကိုင္ေနၾကရ။

လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္၄၀အတြင္း အိႏၵိယ၊ ဘံုေဘၿမိဳ႕မွာ လူဦးေရ ေလးဆေလာက္ ပြားလာခဲ့ပါတယ္။ ေက်း လက္ျပည္သူ မိသားစု၃၀၀ေလာက္ဟာ ဘံုေဘကို အလုပ္အကိုင္ ရွာေဖြဖို႕ နိစၥဓူ၀ ေျပာင္း ေရႊ႕၀င္ေရာက္ေနပါ တယ္။ ဒီလူအမ်ားစုဟာ အာရွတိုက္ရဲ႕ အႀကီးမားဆံုး က်ဴးေက်ာ္ရပ္ကြက္ “ဒါရ၀ီ”မွာ အစုတ္အျပတ္ ေကာက္သူေတြအျဖစ္ ဘ၀ဆံုးခန္းတိုင္သြားၾက။ မိန္းမပ်ိဳေတြကေတာ့ ဘံုေဘရဲ႕ ျပည့္တန္ဆာ ၁၂,၀၀၀ (ခန္႕မွန္းတြက္ ကိန္းဂဏန္း) မွာ အေပါင္းလကၡဏာအျဖစ္။ ဒီလိုမ်ိဳး အနိဌာရံုေတြကို ဆရာျမသန္းတင့္ ဘာသာျပန္တဲ့ သုခၿမိဳ႕ေတာ္ (City of Joy) မွာ ဖတ္ရႈဖူးမွာပါ။ “ကၽြန္ေတာ္တို႔ၿမိဳ႕က ေနာက္ထပ္၀င္လာ မယ့္ လူေတြကို ဆက္ၿပီး လက္ခံမထားႏိုင္ေတာ့ဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံကလည္း ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို က်င့္ သံုးေလေတာ့ ဒီလိုေျပာင္းေရႊ႕ေနထိုင္တာေတြကို တားဆီးဖို႔ ခက္ပါတယ္။” လို႔ဆိုတဲ့ ဘံုေဘၿမိဳ႕ေတာ္၀န္ ေဟာင္း မာလီ ေဒၚရာရဲ႕ ညည္းညူသံကို ၾကားေယာင္မိရဲ႕။

တစ္ခ်ိဳ႕ႏိုင္ငံေတြကေတာ့ လယ္သမားေတြ ေက်းလက္မွာပဲ ပိုေနၿမဲ က်ားေနၿမဲ ဆက္လက္ေနထိုင္သာ ေအာင္ အထူးအခြင့္အေရး မက္လံုးမ်ားနဲ႕ ေခ်ာ့ျမွဴလံုးပန္းေနၾကၿပီ။ ေျမယာ ေ၀ငွျခင္း၊ ဘဏ္တိုးႏႈန္း သက္ သက္သာသာနဲ႕ ေငြေခ်းျခင္း၊ လယ္ယာသံုး စက္ကိရိယာေတြကို အရစ္က် ေငြေခ်စနစ္နဲ႕ ေရာင္းခ်ျခင္း၊ ကမၻာ့ ေကာက္ပဲသီးႏွံေစ်း က်ေနလွ်င္ပင္ လယ္သမားမ်ား အက်ိဳးစီးပြား မထိခိုက္ေစေရးအတြက္ အစိုးရ က ေစ်းျမွင့္၀ယ္ယူျခင္း စသည္ျဖင့္...။ ဥပမာ- ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ။

ယေန႕ကမၻာမွာ လူဦးေရဆယ္သန္းအထက္ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား ၁၃ၿမိဳ႕အနက္ ခုနစ္ၿမိဴ႕က အာရွတိုက္မွာ။ ကၽြန္ ေတာ္တို႕ရဲ႕ ၿမိဳ႕ေတာ္ ရန္ကုန္မွာေတာင္ ၂၀၁၉၀ခုႏွစ္မွာ လူဦၚေရ ငါးသန္းအထက္ ရွိေပလိမ့္မယ္လို႔ demography ကၽြမ္းက်င္သူေတြက မွန္းဆတြက္ဆေနၾကၿပီ။ ၿမိဳျပလူဦးေရ ပိုလွ်ံ့မႈဆိုတာကလည္း ဘယ္ရႈ ေထာင့္က ၾကည့္ၾကည့္ တစ္ကယ္ေတာ့ ရင္ေမာစရာ။ ေလထုညစ္ညမ္းမႈ၊ ျပည္သူကက်န္းမာေရး၊ ရာဇ ၀တ္မႈ၊ အိမ္ရာျပႆနာ၊ ယာဥ္ေၾကာပိတ္ဆို႔ျခင္း၊ အလုပ္လက္မဲ့ ျပႆနာ၊ ဆင္းရဲငတ္မြတ္မႈနဲ႕ အျခားအ ျခား ျပႆနာေပါင္း ေသာင္းေျခာက္ေထာင္။

* * *
ကၽြန္ေတာ့္ဇနီးမွာ သူ႕ေအာက္ အသက္၂၀ေလာက္ ငယ္တဲ့ ေမာင္ႏွစ္ေယာက္ ရွိပါတယ္။ မိဘေတြက ကိုး ေတာင္ျမစ္ကမ္းမွာ ဆားလုပ္ငန္း (ယခုအခါေတာ့ လယ္လုပ္ငန္း) လုပ္ကိုင္ေနၾကလို႔ ျမစ္၀ကၽြန္းေပၚ ၿမိဳ႕ ငယ္တစ္ၿမိဳ႕မွာ ကၽြန္ေတာ္နဲ႔အတူ ေနထိုင္ၾကတာ သူတို႔သက္တမ္းတစ္ေလွ်ာက္။ ဆယ္တန္းမွာ ညီအကို ႏွစ္ေယာက္ အၿပိဳင္အဆိုင္ပဲ တစ္ဖုန္းဖုန္းက်ရံႈးေနလို႔ ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ သူတို႔ကို မိဘမ်ားနဲ႔ လက္ရည္ တစ္ျပင္တည္း လုပ္တိုင္စားေသာက္ေစလိုလွပါတယ္။ သူတို႔မိဘေတြကလည္း အသက္အရြယ္ အိုမင္းလွ ၿပီမို႔ သူတို႔ရဲ႕ အကူအညီကို ေမွ်ာ္လင့္ေနတာကလည္း သဘာ၀က်ပါတယ္။

ကၽြန္ေတာ္က ဆူပူႀကိမ္းေမာင္းလိုက္။ မိဘေတြက ေခ်ာ့ေမာ့ ေခၚယူသြားလိုက္။ သူတို႔ညီအကို ေတာကို ခဏေလာက္ ျပန္သြားၾကၿမဲ။ ဒါေပမယ့္ ပြင့္လင္းရာသီျဖစ္တဲ့ သီတင္းကၽြတ္လမွာ ဆယ္တန္းျပန္ေျဖဖို႔၊ က်ဴ ရွင္တက္ဖို႔ ဆင္ေျခေတြနဲ႕ ကၽြန္ေတာ့္ဆီ ျပန္ေရာက္ေနက်။ ကၽြန္ေတာ္တို႔မိသားစုကလည္း သူတို႔မိဘေတြ ပိုင္တဲ့အိမ္မွာ “ကပ္ေန”ရတာမို႔ သူတို႔ကိုမာမာထန္ထန္ မေျပာသာ။ တစ္ခါတစ္ခါ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္ကို “အ လုပ္အကိုင္= ေက်ာင္းသား”လို႔ ရိသဲ့သဲ့ေျပာတိုင္း သူတို႔ ၿပံဳးေစ့ေစ့။ စာလည္းမက်က္။ စာေမးပြဲကိုလည္း တစ္ႏွစ္မွ် ဆံုးခန္းတိုင္ေအာင္ မေျဖၾက။ ဒီလိုနဲ႔ သူတို႔လည္း ၿမိဳ႕မွာပဲ အိမ္ေထာင္က်သြားၾက။

မိဘေတြရဲ႕ရြာမွာ သူတို႔ ဘာလို႔ မေပ်ာ္ပိုက္ၾကတာလဲ။ ၿမိဳ႕ျပကလည္း သူတို႔အေပၚ ဘယ္လို ဆြဲငင္ ဓာတ္မ်ား သက္ေရာက္ေနၾကသလဲ။ ကၽြန္ေတာ္လည္း မေျပာတတ္ပါ။ အမွန္အတိုင္း ၀န္ခံရရင္ ကၽြန္ေတာ္ကိုယ္ တိုင္ကပင္ ၿမိဳ႕နီးခ်ဳပ္စပ္ ေတ်းရြာေတြကို တစ္ႏွစ္လွ်င္ တစ္ေခါက္ေတာင္ အလည္အပတ္ ေရာက္ဖူးတာမဟုတ္။ ဒါေၾကာင့္ (သူတို႔ျဖစ္ရပ္ရဲ႕)အေျဖကို ရွာေဖြရန္ ခက္လွပါတယ္။

ဒီလိုနဲ႕ ၿမိဳ႕ျပရဲ႕ ညိွဳ႕ဓာတ္ကို စိတ္၀င္စားလာမိျပန္တယ္။ ၿမိဳ႕ျပနဲ႔ ေက်းလက္တို႔ ဘယ္ေလာက္ ကြာဟေန ၾကပါသလဲ။ ယခုအခ်ိန္မွာ ကမၻာႀကီးကိုေတာင္ က်ဥ္းေျမာင္းလွၿပီလို႔ ပညာရွင္ေတြ အမ်ား အျပားက ညည္းညူေျပာဆိုၾကရဲ႕။ Global village ဆိုလား။ ဘာကိုတင္စားတာလဲ။ လမ္းပန္း ဆက္ သြယ္ေရးအရလား။ သတင္းစားသံုးမႈ အႏိႈင္းအရလား။ ကၽြန္ေတာ္ကိုယ္တိုင္လည္း ေ၀၀ါး၀ါးပင္။ ၿမိဳ႕ျပ ရဲ႕ ညိွဳ႕ဓာတ္ဆိုတာ ရွိ ေကာင္းပါသလား။

You've just been Told

to move to
Wolfe island:
a rounded island in a wide
river at the edge of a wide, dark lake.
You've been told
to move to Wolfe Island. What
will you find there?
Wolves?
Traps for wolves?
You've
been told to move to Wolfe Island.
What can you take along when you go?
All the kitchenware.
All the hammers and saws.
This book and that book.
Whatever your choice was.
You'll take a free ferry
to Wolfe Island. The car
has its brake set and won't roll.
The ferry clanked into the dock
of the island.
What do you find there?
A small town. A red stop sign.
Island of squared-off fields
in a pond of trees.
Little-box houses in square
yards. Clouds spread over the trees,
as flat as icing. Fences,
green wheat. A second shore.
A road with a name like
Button Edge Road?
Can't we go back and look?
Later. Don't worry.
Now we live here.

Elizabeth Macklin

* * * *

အေမရိကန္ ေခတ္ေပၚကဗ်ာက ခတ္ရိုးရုိးေလးပါ။ ၀တ္လ္ဖ္ကၽြန္းကို ေျပာင္းေနၾကမလားလို႔ ခ်စ္သူက က ဗ်ာဆရာမကို တိုက္တြန္းေနတာ။ ၀တ္လ္ဖ္ကၽြန္းဆိုတာ ညိုေမွာင္ ကန္ျပင္က်ယ္အစြန္း ျမစ္ျပင္က်ယ္ထဲက ကၽြန္း၀ိုင္းေလး။

“လယ္ကြင္းကိုျဖတ္၊ ရိုးျပတ္ကိုေက်ာ္...ျပည္သူေခၚေသာ ဘ၀လမ္း...စိန္ပန္းကတၱရာ ေျမမွခြာ...ျပည္သူ႕ သစၥာ ရင္ခြင္မွာ...”ဆိုတဲ့ အသံုးလံုးလႈပ္ရွားမႈကာလက ကၽြန္ေတာ္တို႔ရင္ကို လႈပ္ခါေစခဲ့တဲ့ သီခ်င္းတစ္ပိုင္း တစ္စကိုေတာင္ ျပန္လည္ၾကားေယာင္မိပါရဲ႕။ ေမာ္စီတံုးေခတ္ “ေက်းလက္မွာ သင္ယူၾက”ဆိုတဲ့ ေဆာင္ ပုဒ္နဲ႔ေခတ္ၿပိဳင္။ အဲဒိေနာက္ပိုင္းမွာ ကေမၻာဒီးယား ကြန္ျမဴနစ္ေခါင္းေဆာင္ ပိုေပါ့က ဓနရွင္ ဘူဇြာ အေတြး အေခၚေတြကို ေခၽြးနဲ႔ေဆးေၾကာဖို႔ ပညာတတ္ေတြကို ေက်းလက္ေမာင္းပို႔ခဲ့တာ မွတ္မိၾကေသးရဲ႕လား။

အဲဒိကၽြန္းမွာ ဘာေတြေတြ႕ရမလဲ။ ၀ံပုေလြေထာင္ေခ်ာက္ေတြလား။ ခ်စ္သူက သူမကို ဘာေတြယူသြားမွာ လဲလို႔ ေမးလိုက္တယ္။ မရွိမျဖစ္ မီးဖိုေခ်ာင္သံုး ပစၥည္းမ်ား။ တူနဲ႕ လႊမ်ား။ သူမစိတ္ႀကိဳက္ ဟိုစာအုပ္၊ ဒီစာအုပ္။ ၿမိဳ႕ေနလူတန္းစားလည္းျဖစ္၊ ကဗ်ာဆရာမလည္းျဖစ္ေတာ့ ေက်းလက္ေဒသမွာ ဖတ္စရာမရွိရင္ ဒုကၡ။

ေက်းလက္မွာ ေက်းလက္ရနံ႕ကို ရွဴရိႈက္ရမွာ။ ေတာၿမိဳ႕ကေလး တစ္ၿမိဳ႕။ သစ္ပင္ေတြ ၀ိုင္းရံေနတဲ့ ေရကန္ တစ္ကန္။ ေလးေထာင့္စပ္စပ္ ဂ်ံဳခင္းမ်ား။ သစ္ပင္ေတြေပၚမွာ ျပန္႔ႀကဲအံု႔မိႈင္းေနတဲ့ တိမ္မ်ား။အဲဒိေတာၿမိဳ႕ က ဘတ္ထင္အဲ့ဂ်္ လမ္းကေလး။ ကဗ်ာဖတ္သူေတာင္ ေက်းလက္အလွအပကို စိတ္ကူးယဥ္ စီးေျမာလို႔။ သူတို႕နဲ႔ပဲ လိုက္ပါသြားခ်င္ေလာက္ေအာင္ ဆြဲငင္အားေကာင္းေပရဲ႕။

အဲဒိမွာ အဇၥ်တၱအတြင္းစိတ္က ကၽြန္ေတာ္ရဲ႕ လွပတဲ့ အိပ္မက္ကို ဇက္ခြံ႕ေပးလိုက္ျပန္ေကာ။ “ဒီၿမိဳ႕ျပကို ျပန္လာၿပီး အလြမ္းေျပ ၾကည့္လို႔မရဘူးလား။”တဲ့။ ဒီေမးခြန္းဟာ ကဗ်ာဖတ္သူ (ကဗ်ာဖတ္သူ ေခတ္ၿပိဳင္ လူငယ္ေတြအားလံုး)ကို ႏိႈးဆြလိုက္တာပါ။ ဒါကဗ်ာရဲ႕ ဇာတ္ထြတ္(climax)။

ခ်စ္သူက သူမရဲ႕ ညိွဳးငယ္မ်က္ႏွာကို ေထာက္လွမ္းမိပံုရရဲ႕။ ခ်က္ခ်င္းဆိုသလိုပဲ မ်က္ေျဖစကားတစ္ ခြန္းကို တစ္ဆက္ထည္း တံု႔ျပန္လိုက္ပါတယ္။ မၾကာပါဘူး။ မပူပါနဲ႕။ ငါတို႔ ဒီမွာ (ဒီၿမိဳ႕ျပမွာ) ပဲ ေနၾကမွာပါတဲ့။

ဟုတ္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကို ဒီၿမိဳ႕ျပက ဘယ္ေလာက္ေတာင္ ႏိႈးဆြေနမွာလဲ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကေကာ ဒီ ၿမိဳ႕ျပရဲ႕ ညိွဳ႕ခ်က္က ရုန္းထြက္ခြင့္ရၾကမွာလား။ အေျဖရွာၾကည့္ၾကပါစို႔။

* * * *

ေၿပာၿပီးသား

၀တ္လ္ဖ္ကၽြန္းကို
ေျပာင္းဖို႔။
ညိုေမွာင္ကန္ျပင္က်ယ္စြန္း၊ ျမစ္
က်ယ္ထဲက ကၽြန္း၀ိုင္း။
ေျပာၿပီးသား
၀တ္လ္ဖ္ကၽြန္းကို ေျပာင္းဖို႔။ မင္း
ဟိုမွာ ဘာေတြ႕ရမလဲ။
၀ံပုေလြေတြလား။
၀ံပုေလြေထာင္ေခ်ာက္ေတြလား။
၀တ္လ္ဖ္ကၽြန္းကို
ေျပာင္းဖို႔ေျပာၿပီးသား။
မင္းဘာေတြ ယူသြားမွာလဲ။
မီးဖိုေခ်ာင္သံုးပစၥည္းေတြ။
တူနဲ႕လႊေတြအားလံုး။
မင္းစိတ္တိုင္းက်
ဒီစာအုပ္နဲ႕ ဟိုစာအုပ္။
၀တ္လ္ဖ္ကၽြန္း ကူးတို႔ႀကံဳ
စီးရမယ္။ အိမ္ကကား
ဘရိတ္ၾကပ္ေနလို႔ မလိမ့္ႏိုင္ဘူး။
ကူးတို႔က ကၽြန္းရဲ႕ ဆိပ္ခံတံတားကို
ဒုတ္ခနဲ ၀င္တိုက္ေပါ့။
မင္းဟိုမွာ ဘာေတြ႕မလဲ။
ေတာၿမိဳ႕တစ္ၿမိဳ႕။ အနီေရာင္မွတ္တိုင္ တစ္တိုင္။
ေလးေထာင့္စပ္စပ္ ဂ်ံဳခင္းမ်ားရွိရာကၽြန္း
အံု႕ဆိုင္းသစ္ပင္မ်ားနဲ႕ ကန္ထဲက။
စတုရန္းပံု ၿခံ၀န္းထဲက ေသတၱာလို
အိမ္ကေလးမ်ား။ သစ္ပင္ေတြေပၚက ျပန္႔ႀကဲ တိမ္မ်ား။
ေရခဲေနသလို ျပားခ်ပ္လို႔။ ၿခံစည္းရိုးမ်ား၊
ဂ်ံဳပင္စိမ္းစိမ္း။ ဒုတိယ ကမ္းေျခ။
ဘတ္ထင္အဲ့ဂ်္လို
နာမည္မ်ိဳးနဲ႕ လမ္းတစ္လမ္းဆိုလား။
ငါတို႔ ျပန္လွည့္ၾကည့္လို႔ မရႏိုင္ေတာ့ဘူးလား။
မၾကာဘူး။ မပူပါနဲ႕။
ငါတို႔ ဒီမွာပဲ ေနၾကမွာ။

-အဲလဇၨဘက္သ္ မကၠလင္းန္

Ref: Newsweek May 9, 1994.

The New Yorker June 14, 1993.

သစ္စိုး

ရနံ႕သစ္မဂၢဇင္း ၊ အမွတ္ ၃၉

ႏို၀င္ဘာလ ၊ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္ ။

လြန္ခဲ့တဲ့(၁၅)ႏွစ္ေလာက္က ဆရာသစ္စိုးဘာသာျပန္ထားတဲ့ ကဗ်ာေရးရာ ေဆာင္းပါးေလးတစ္ပုဒ္ပါ။အဆင္သင့္တာနဲ႔ျပန္တင္ေပးျဖစ္တယ္။လက္႐ိွျမန္မာကဗ်ာ႐ႈခင္းနဲ႔ ကိုက္ညီ/မကိုက္ညီ ဖတ္႐ႈဆင္ျခင္သင့္ေၾကာင္းပါ။

ေမာ့၀္ဇဲ့တုန္းနဲ႕ စကားစျမည္

2010-10-20T08:17:00.001-07:00

က်ဳပ္ကို ကြယ္လြန္သြားၿပီျဖစ္တဲ့ ဘိုးေဘးဘီဘင္ တစ္ေယာက္လို ဆက္ဆံတာ မႀကိဳက္ဘူး။
_ ေမာ့၀္၊ ၁၉၆၆ခုႏွစ္။
ကၽြန္မတို႕ရဲ႕ ေလးစားျမတ္ႏိုးစရာ ဥကၠဌႀကီး ေမာ့၀္ ရွင့္၊
ေခတ္ေကာင္းတဲ့ အခ်ိန္တုန္းက ကၽြန္မ ရွင္ ေျပာတာ ၾကားမိတယ္ ထင္ရဲ႕
အရုဏ္တက္ခ်ိန္ နန္းေတာ္ ေခါင္မိုးေပၚက
ေကာင္းကင္ကို လက္ယမ္းရင္း စကားလံုးေတြ မိန္႕ေျခြ
တပ္နီေတြ ေသြးရူးေသြးတမ္း ေအာ္ဟစ္သံ ပဲ့တင္လို႔။

ရွင့္ရဲ႕ အခံရဆိုးတဲ့ အနိစၥဟာ အခ်ိန္မတိုင္မီ ျဖစ္ခဲ့
ငလွ်င္နဲ႕ ေနၾကတ္ခ်ိန္ၾကား ကာလမွာ
ေနမင္းႀကီး ကြယ္ေပ်ာက္ေပါ့။ “ေခြးတစ္ေကာင္ စားပစ္လိုက္တာ။”
ရွင့္ အေတြးအေခၚေတြ လမ္းေပၚ ခ်ီတက္ခဲ့
စာအုပ္ အနီေလးေတြ စစ္ျပင္ေနၾက။

ရွင့္ဇနီးက သူဟာ ရွင့္ေခြးတဲ့၊
ဘယ္သူ႕ကိုပဲ ရွူးတိုက္တိုက္ ျပတ္သြားေအာင္ ကိုက္ထည့္လိုက္မတဲ့။
ဂေယာင္ေျခာက္ျခားနဲ႕ ေဟာင္ေနရင္း၊ လက္နဲ႕
ဒူးရိုးေတြ သူကိုက္၀ါးပစ္ခဲ့။ ခံုရံုး အတင္ခံရမွ
သူ႕လွ်ာက လြဲလို႕ ဘာမ်ား ကိုက္၀ါးခဲ့ျဖစ္သလဲ။

ေၾကြးေၾကာ္သံေတြ ဘာလဲလို႔ ကၽြန္မကို ရွင္းျပပါလား၊
စာသား အနက္က ဘာလဲ၊ ဒါေတြက ဘာျဖစ္လို႕
၀ိဥာဥ္နဲ႕ စိတ္ဓာတ္ေတြကို အဆိပ္ခတ္ရတာလဲ။ ရွင္ကေတာ့
စာအုပ္ေတြနဲ႕ အဲဒိ စာအုပ္ေတြ ျမဳတ္ေနတဲ့ တုိင္းျပည္နဲ႕အတူ အိပ္ေပ်ာ္ေနခဲ့ေပမယ့္။

ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ျပန္ေမးၾကည့္လိုက္မိရဲ႕၊ ဘာျဖစ္လို႕ ရွင့္ကို
စကားေျပာျဖစ္ေနရသလဲ သြားေလသူႀကီးေရ။
ပါရီက ၾကက္ၿမီးပါတီမွာ ရွင္ကေတာ့ ေခသူမဟုတ္
ဆြီဒင္ ဂ်ာနယ္လစ္က ရွင့္ကဗ်ာကို ရြတ္တယ္
ရွင္ ဘာျဖစ္လို႕ သူရဲေကာင္းေတြကို ခ်ီးေျမွာက္တာလဲတဲ့။

သမိုင္းမွာ ပြဲသိမ္း ေ၀ါဟာရ မရွိတာ ရွင္းေလာက္ရဲ႕
မိတ္ေဆြနဲ႕ ရန္သူ အခ်ိန္အဆက အဆံုးအျဖတ္ေပးလိုက္ေပါ့။
ရွင္ တိုင္းျပည္ကို အနီေရာင္ ဆိုးခဲ့တာ ေထာက္မျပၾကေပမယ့္
တိုးရစ္ေတြ မဟာရံ တံတိုင္းမွာ အသြားအလာ ရပ္မသြားေအာင္ ျဖစ္ခဲ့။
ငိုညည္းတဲ့ ႏိုင္ငံကို ကၽြန္မ မယံုဘူး၊
ငိုေၾကြးတဲ့ လူေတြကို ကၽြန္မ မယံုဘူး။
၀တ္ရံုျဖဴေတြနဲ႕ ထြက္ရပ္ေပါက္ ပုဂၢိဳလ္ေတြ ရွင္ျမင္မိရဲ႕လား။

ေသေနတဲ့ ေလာကဘံုကို ရွင္အိပ္မက္ မက္ျဖစ္သလား။

ဖ်ဴနာ ဇဲ့ ေလာရိန္း
Cha: An Asian Literary Journal /
September 2010 (Issue 12)
Fiona Sze-Lorrain သည္ တရုတ္လူမ်ိဳး ဂီတ ပညာရွင္၊ စာေရးဆရာမႏွင့္ စာေပ
ဘာသာျပန္သူ။ Water the Moon (Marick Press, 2010) ကဗ်ာစာအုပ္ ေရးသားခဲ့။
အဂၤလိပ္၊ ျပင္သစ္ႏွင့္ တရုတ္ ဘာသာမ်ားျဖင့္ ကိုယ္တိုင္ ေရးသား၊ ဘာသာျပန္။
သူမ၏ ဂီတလက္ရာ စီဒီခ်ပ္ In One Take အား လာမည့္ ရြက္ေၾကြရာသီ၌
တစ္ကမၻာလံုးသို႕ ျဖန္႕ခ်ီရန္ စီစဥ္လွ်က္ရွိ။ Cerise Press က အယ္ဒီတာ
အဖြဲ႕၀င္ တစ္ဦး။ ပါရီၿမိဳ႕ရွိ Vif E'ditions စာအုပ္တိုက္၌ လက္ရွိ
တာ၀န္ထမ္းေဆာင္လွ်က္ရွိ။

A Talk with Mao Tze-tung

by Fiona Sze-Lorrain

I don’t like being treated as a
dead ancestor
— Mao, 1966
Our most esteemed Chairman Mao,
there are days when I thought I heard you
on the rooftop of a palace at dawn
waving to the sky and mouthing some words
echoed by Red Guards in hysterical chants.

Your painful death was not timely,
between an earthquake and an eclipse,
when the sun disappeared — "a dog ate it up!"
Your thoughts marched in the streets,
little red books going to war.

Your wife said she was your dog,
whoever you asked her to bite, she bit hard.
Fevered and barking, she devoured hands
and knees. Brought to trial, what
did she bite except her own tongue?

What are slogans, tell me the answer, what
are words and why do they poison
spirits and minds, though you slept with
books and the nation buried them?

I ask myself, why am I talking to you, dead man?
At a cocktail party in Paris, you are nowhere
till a Swedish journalist recites your poetry
and wonders why you praise heroes.

Clearly history has no last word,
they sweep it away by weighing pros and cons.
No one refutes you made the nation red, for
tourists never cease to swarm the Great Wall.
I do not believe in a weeping nation,
I do not believe in her mourning people.
Do you see immortals in white robes?

Do you dream of dead kingdoms?

--from Water the Moon.

--
သစ္စိုး

အဓိပၸါယ္ေဖာ္ျပရန္ ခက္ခဲေသာ ကဗ်ာ ဘေလာ့တစ္ႏွစ္ျပည့္ေျမာက္ျခင္းအမွတ္တရစကား

2010-10-10T07:26:00.001-07:00

အခ်ိန္ကာလေတြကေတာ့တစ္ေနရာၿပီးတစ္ေနရာ ေရြ႕လ်ားေျပာင္းလဲေနတက္တာဟာဓမၼတာပါပဲ။
ေနာက္ကိုလွည့္ၾကည့္လိုက္ရင္ေတာ့ ျမင္ကြင္းတစ္ခ်ိဳ႕ဟာ မပီျပင္၊မျပတ္သား၊မထင္မရွားျဖစ္ေနတက္ပါတယ္။
တစ္ခ်ိဳ႕အျဖစ္အပ်က္ေတြကေတာ့ စိတ္ထဲမွာ စြဲထင္ေနက်န္ရစ္ေလာက္ေအာင္ပင္ ျပတ္ျပတ္ထင္ထင္ျမင္ေနမိျပန္ပါတယ္။
ဒါဟာဘာေၾကာင့္လဲဆိုတာကေတာ့ ထင္ရွားခိုင္လံုတဲ့သက္ေသအေထာက္အထားေတြနဲ႔ ေျပာဆိုလို႔မရႏိုင္ေအာင္
ထူးဆန္းေနျခင္းျဖစ္စဥ္တစ္ခုခုေၾကာင့္လို႔ေျပာဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ကဗ်ာ ဆိုတဲ့ဘာသာေဗဒ၊စကားလံုးမ်ားနဲ႔
ျပဳလုပ္တည္ေဆာက္ထားတဲ့အေၾကာင္းအရာတစ္ခုဟာ ဘာေၾကာင့္လူ႕ယဥ္ေက်းမႈအဖြဲ႕
အစည္းတစ္ခုထဲမွာေနရာတစ္ေနရာမရခဲ့တာလဲ?ကၽြန္ေတာ္တို႔ ကဗ်ာဖန္တီးေရးသားေနတဲ့
ကဗ်ာဆရာဆိုသူေတြေရာ၊ကဗ်ာခ်စ္သူ လူတန္းစားအားလံုးကေရာ ႀကိဳးစားအေျဖရွာဖို႔လိုေနတဲ့
အခ်ိန္အခါကိုေရာက္ရိွေနပါၿပီ။တစ္ခ်ိဳ႕ကလည္း အေဟာင္းကိုစြဲလန္းတဲ့ စိတ္ေရာဂါအခံေတြနဲ႔
ကဗ်ာ၊ကဗ်ာ၊ကဗ်ာ ဆိုၿပီး အသစ္တင္သြင္းလာတဲ့ ကဗ်ာနည္းနာနိသယေတြကိုအေၾကာက္အကန္ျငင္း
ဆန္ေတာ္လွန္ေနတာကိုေတြ႔ျမင္ေနရပါတယ္။ဆိုလိုတာကေတာ့ အယူအဆ၊၀ါဒေရးရာေတြတိုင္းမွာခိုင္မာတဲ့
သက္ေသ၊အကိုးအကားေတြတည္ရိွေနပါတယ္။ေရရွည္တည္တံ့ခိုင္ၿမဲတဲ့ ေျပာင္းလဲျခင္းဆိုင္ရာ၀ါဒေတြကိုလည္း
မႏွစ္သက္တဲ့သူေတြလဲရိွေနႏိုင္ပါတယ္။ဒါေပမယ့္ ဝါဒတစ္ခုကိုမႏွစ္သက္၊အျမင္မၾကည္လင္ဖူးဆိုလ်င္ေတာင္
အဲဒီဝါဒကိုေတာ့ မႀကိဳက္ႏွစ္သက္ေၾကာင္းအကိုးအကားျပသႏိုင္ဖို႔ ဒီဝါဒကို ျပန္လည္ေခ်ပႏိုင္ဖို႔ ေလ့လာသင့္တာေတာ့အမွန္ပါပဲ။
မိတ္ေဆြကဗ်ာဆရာတစ္ဦးကေတာ့ စစ္ေအးကာလေရာက္ေနတဲ့ ကဗ်ာဆိုင္ရာ အေနအထားလို႔ေျပာေနတာကို
လက္ခံခ်င္ေနပါတယ္။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ေစကာမူကၽြန္ေတာ္တို႔ကေတာ့ ကဗ်ာကိုစြဲလန္းႏွစ္သက္တဲ့စိတ္အခံေတြနဲ႔
ကဗ်ာေတြကိုဆက္လက္ေရးသားေနမွာ အမွန္ပါပဲ။ ပရင့္ေဖာ္ျပခြင့္ရရိွေနၾကတဲ့ ကဗ်ာဆရာေတြေရာ၊ဘေလာ့ေပၚက
ကဗ်ာဆရာေတြပါ ဘယ္သူဘယ္ဝါကေတာ့ ဘာျဖစ္တယ္ဆိုၿပီးအျငင္းပြားေနၾကတဲ့အခ်ိန္ကာလတစ္ခုကိုလည္း
ကၽြန္ေတာ္တို႕ အေတာ္အသင့္ေက်ာ္ျဖတ္ၿပီးၿပီလို႔လည္း ယံုၾကည္ေနမိပါတယ္။
ကၽြန္ေတာ္တို႔ကလည္း (အဓိပၸါယ္ေဖာ္ျပရန္ခက္ခဲေသာ ကဗ်ာ)ကဗ်ာဘေလာ့ေလးတစ္ခုကို လႊင့္တင္ျဖစ္ခဲ့တာ
ဒီOctober 16 ရက္ေန႔ဆို ဒီကဗ်ာဘေလာ့ေလး တစ္ႏွစ္တင္းတင္းျပည့္ေျမာက္ခဲ့ပါၿပီ။
ဒီကဗ်ာဘေလာ့ေလးတစ္ႏွစ္ျပည့္ေျမာက္တဲ့ အမွတ္တရအေနနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ရဲ႕ ေနာင္ေတာ္ကဗ်ာဆရာ(ကို)ခင္ေအာင္ေအးရဲ႕
ကဗ်ာထဲက ကဗ်ာေဗဒ ဆိုတဲ့ ကဗ်ာဆိုင္ရာ သေဘာထားတခုနဲ႕ သူ႕ကဗ်ာ ၂ ပုဒ္ကိုတင္ဆက္လိုက္ပါတယ္

အမွားေျပာသူမ်ားေရာ၊အမွန္ျမင္သူမ်ားပါမက်န္ ေက်းဇူးတင္ထိုက္သူမ်ားအားလံုးကို ဒီစာမ်က္ႏွာေလးကေန အထူးေက်းဇူးတင္ရိွေၾကာင္း တစ္ဆက္တည္းေျပာၾကားလိုပါတယ္။

သူရနီ၊ေအာင္ပိုင္စိုး
(အဓိပၸါယ္ေဖာ္ျပရန္ ခက္ခဲေသာကဗ်ာ)

ကဗ်ာထဲက ကဗ်ာေဗဒ

2010-10-10T07:10:00.001-07:00

ဒီဘက္ပိုင္းမွာ ကဗ်ာျပန္ေရးျဖစ္ေတာ့ အရသာေကာ ကဗ်ာကိုကိုင္တြယ္ပံုေကာ သိသိသာသာ ေျပာင္းလာခဲ့တယ္။ သိသိသာသာဆိုတာ ခုမွ ျပန္ၾကည့္ျပီးေျပာရတာပါ။ ေျပာင္းေနတုန္းကေတာ့
ေျပာင္းမွန္းမသိ တအိအိေလး ေျပာင္းလာတာ။ အဲ ခုေနာက္ပိုင္း ကဗ်ာေရးတဲ့ အခါ (ကဗ်ာေရးတယ္
ေျပာေျပာ ကဗ်ာတပုဒ္ ဖန္တီးထုတ္္လုပ္တယ ္ေျပာေျပာ making a poem ပဲေျပာေျပာ စိတ္မဆတ္
ေတာ့ပါဘူး) စကားလံုးေတြ ေဝါဟာရေတြ စာေၾကာင္းေတြအေပၚမွာ အမ်ားဆံုးအားျပဳတာမို႕ ကိုယ္႔္
အဖို႕ကေတာ့ ကဗ်ာေရးတယ္ ဆိုတာကိုပဲ အာေတြ႕တယ္။ခု ေနာက္ပိုင္း သံုးတဲ့ နည္းအသစ္တခ်ိဳ႕ကို ေဇယ်ာလင္းရဲ႕ ေမးခြန္း ၃ ခု ကိုေျဖတုန္းက ေခါင္းထဲ အျမန္ေရာက္လာတာေတြ ေျပာခဲ့ဖူးတယ္။

အရင္က မလုပ္ဖူးပဲ ခုမွ အရသာေတြ႕တဲ့ ေနာက္တနည္းကေတာ့ ကဗ်ာေဗဒ ကို ကိုယ္ေရးတဲ့ကဗ်ာထဲ ထည့္ေရးတယ္ ဆိုတဲ့ သေဘာတရားကို အေျခခံထားတဲ့ နည္းတနည္းပါပဲ။ ကိုယ့္ အမူအက်င့္အတိုင္းပဲ
ဘယ္နည္းကိုမွ သိသိသာသာ ထူထူထဲထဲ မသံုးခ်င္တာေၾကာင့္ အရသာေတြ႕ရံုကေလးပဲ ဆြဲသံုးလိုက္
တယ္။ တျခားနည္းေတြလည္း ေရာေႏွာပါေနမွာပဲ။ ယုတ္စြ အဆံုး ေမာ္ဒန္တုန္းက ေကာင္းခဲ့တာေလး
ေတြလဲ အကြက္ၾကံဳရင္ ၾကံဳသလို ထည့္သံုးလိုက္တာပဲ။ ကဗ်ာအသစ္နဲ႕ ပတ္သက္လို႕ အဂၤလိပ္လို တိုက္ရိုက္ေလ့လာႏိုင္စြမ္း မရွိပါဘူး။ တာဝန္သိတတ္သူေတြ ဘာသာျပန္တဲ့ အထဲက (ေဇယ်ာလင္း
အမ်ားဆံုး) ကိုယ့္စိတ္အခံနဲ႕ ကိုက္တာေတြကို လကံၡရယူ သံုးစြဲပါတယ္။ ကိုယ္ပိုင္တီထြင္မွဳ နည္းနည္း
ကို အဲဒီထဲ ေလာင္းထည့္လိုက္တာပါပဲ။

ခင္ေအာင္ေအး

ခုကဗ်ာ ၂ ပုဒ္ကို နမူနာအျဖစ္ ေအာင္ပိုင္စိုးရဲ႕ ဘေလာက္မွာ post လုပ္လိုက္ပါတယ္။
(ကဗ်ာအေၾကာင္း ကဗ်ာထဲထည့္ေရးတယ္ဆိုတာ ထင္ရွားေစခ်င္လို႕ကို ကဗ်ာ ဆိုတဲ့ စကားလံုးကို
ေခါင္းစဥ္မွာ ပါေအာင္ တမင္္ထည့္ထားတာ)

ကဗ်ာ မေကာင္း ေကာင္းေအာင္ ေရးနည္း နိႆရည္း

2010-10-10T07:02:00.001-07:00

ေထာပတ္န႔ံ နည္းနည္းရတယ္ အဲဒီဟင္းလ်ာက ေစ်းအၾကီးဆံုးဟင္းပြဲ ဂုဏ္ျပဳအစီအစဥ္
အကယ္ဒမီ ပြဲေလာက္နဲ႕ တန္းညွိလို႕ရတယ္ ကန္စြန္းပလိ္န္းဆိုပိုေကာင္းမယ္ အဲဒါဆို ကြန္ပလိန္း
တက္လို႕လဲရတာမို႕ ခ်စ္သူရဲ႕စိမ္းကားစကားေၾကာင့္ ပင္လယ္သြားမယ္ ဒါပဲ မပိုခ်င္ မလိုခ်င္ ဒီ ခြက်က်
ဆႏၵ ရည္မွန္းခ်က္ အလိုမတူပဲ ေပါင္းရတဲ့ လင္သားလို မင္းဆက္ဆံေရး ဒီထက္ပိုေရးလဲ ဒီထက္
မပိုေတာ့ပါဘူး ရွင္သန္ေရး နည္းဗ်ဴဟာ လူအုပ္ထဲ က်ည္ဆံေတြ ေမႊ႕ယမ္း ပစ္သြင္းလိုက္ရံုနဲ႕ အႏွစ္
ႏွစ္ဆယ္ သံုးဆယ္ ဒီလိုလဲ အဓမၼေတြ မိုးေကာင္းခြင့္ရပံု မွဳိပြင့္ေတြလို ေနာက္ထပ္ အမ်ိဳးအမည္မသိ
မွဳိေတြ အထပ္ထပ္ပြင့္ မညီတာေတြ disorder ပံုပ်က္ပန္းပ်က္ မဟန္ေတာ့တဲ့ ဟန္ခ်က္ ဖ်စ္ဖ်စ္ျမည္
ေနတဲ့ လဲမက်သြားေအာင္ ထိန္းထားရမွဳေတြ ကုန္ပါျပီ လက္က်န္ကို ကြက္က်န္နဲ႕တည္းျဖတျ္ပီး
ခြက္က်န္္ ကိုပါ တရွိန္ထိုးေမာ့ခ်လိုက္ျပီ ရုပ္ဝါဒီက်က် ဘလက္ေကာ္ဖီက်က် အေပၚယံအေရျပားက်က်
ဒီေန႕တိတိက်က်မွာ သင့္အယူ မွန္ကန္ဘို႕ သတင္းစာအေဟာင္းေတြ ပလတ္စတစ္ အိမ္သံုးပစၥည္းနဲ႕
လဲလွယ္ေရး အစီအစဥ္ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးေကာ ဇီးကြက္စီးပြားေရးေကာ ဇီးကပ္စီးပြားေရးပါမက်န္
တိုရန္တို မက္ဆိုပိုေတးမီးယန္း သင့္လွ်ာေတြ႕ရာ အာေတြ႕ရာ အမည္နာမ ဘာကမွ ဘာကိုမွ ဘာေတြ
ျဖစ္ေစ ဘာေတြရေစ ေစလိုရာေစႏိုင္ တန္ခိုး ဒါေၾကာင့္ ေညးမူ သဇင္ပန္းေရာင္းရတယ္ ေခါင္ရည္ေရာင္း
ရတယ္ အဲဒီမွာ ကဗ်ာက ပိုေကာင္းသြားပါတယ္။ ။

ခင္ေအာင္ေအး

၁၁၊ ဧျပီ၊ ၂၀၁၀ ဘန္ေကာက္စံေတာ္ခ်ိန္ ၂၁း၃၈ နာရီ

ကဗ်ာအေၾကာင္း ေရးၾကီးခြင္က်ယ္လုပ္ျပီး ေရးလိုက္တဲ့ ကဗ်ာ

2010-10-10T06:23:00.001-07:00

ဘာမွမပါဘူး က်ီးကန္း ဆက္ရက္နဲ႕ သာလိကာ ဇာတ္ေကာင္သံုးေကာင္ထဲ
ဘေလာ့ဂ္ ဖိုးအိုႏိုင္း တင္းန္ပနီးဇ္ စထရိ ေဖာ္တီဝမ္း အိတ္တင္းန္ ဖစ္ဖ္တီတူး
သဲျပင္ အခက္အခဲေက်ာ္ ကစားကြင္း ေဆးေရာင္စံု သန္႕ရွင္းေရးသမား တဒီဒီ
စက္ေမာင္းလ်က္ ငါ ဖံုးဆက္လိုက္တိုင္း အျပင္မွာ ခ်ည့္ပဲ ဖိလစ္ပိုင္ ေရြးေကာက္ပြဲ
နယူးေယာက္ ဗံုးေပါက္ကြဲ ဘာမွမပါဘူး ဇာတ္ေကာင္ ဘယ္ႏွစ္ေကာင္လဲ ခရစ္စတင္း
အြန္းဂ္ ဆိုင္ကယ္ေမာ္ဒယ္ႏွင့္ ၾကံ့ခိုင္မွဳ ပံုစံ ၁၇၅၉ ခုႏွစ္ ပဲခူးတြင္ မြန္တို႕ ပုန္ကန္ထၾကြ
ေသာအခါ မုန္လာဥဝါလိုလား ၾကက္ဥလိုလား အေမွာင္ထဲမွာ ပိုေမွာင္ေနျပန္ျပီ ကမၻာလိပ္
မၾကီးပံုျပင္ မအိပ္ႏိုင္ေသာညမ်ား ဘာမွ မပါဘူး ကံႏွစ္မ်ိဳးစလံုးေကာင္းသည္ စားပြဲေပၚမွာ
ၾကည့္ အတိုးအဆုတ္ ျငင္သာ ညက္ေညာ သူ႕ပါးျပင္္ သနပ္ခါးညိုညက္္ ေတာပိုင္းက်က်
မ်က္ေစ့သူငယ္အိမ္ မိုး တေဖ်ာက္ေဖ်ာက္ ရြာေနတာကို ေတြ႕လိုက္ေတာ့ ဘာမွ မပါဘူး
လိုင္းေတြကိုလည္း မညီ ညီေအာင္ညွိရေသးတာ လက္ဝင္တယ္ စင္ျမင့္ေပၚသူ႕ကိုေတြ႔တာ
ဘာမွမဆန္း အိမ္ျဖဴေတာ္မွ အိမ္ျဖဴေတာ္မွ အပ္ေၾကာင္းထပ္ ျမစ္လား ေရစီးေၾကာင္းလား
ပင္မေရစီးလား အပ္ေၾကာင္းထပ္ ေရြ႕ေအာင္တြန္းေနရင္း ေခၽြးတဒီးဒီး တဒီဒီ သန္႔ရွင္းေရး
သမား စက္ေမာင္းလ်က္ ေဆးေရာင္စံု ဆိုင္ကယ္ေမာ္ဒယ္ႏွင့္ ပံုစံ ၾကံ့ခိုင္မွဳ ဘာမွ မပါဘူး
ဇာတ္ေကာင္ ခရစ္စတင္း အြန္းဂ္ မုန္လာဥအဝါလိုလို ၾကက္ဥလိုလို ကံႏွစ္မ်ိဳးစလံုးေကာင္း
တိုင္းစကြဲ ဗံုးကြဲနဲ႕ ဖိလစ္ပိုင္ ေရြးေကာက္ပြဲ ရဟတ္လို လည္ေနတာ မႊတ္မႊတ္ သူ႕ကိုယံုလို႕
ေနာက္တေယာက္ဆီ ပံုလိုက္တာေပါ့့ အီရတ္မွာေတာ့ မဲေတြ ျပန္ေရသတ့ဲ ကဲ ဘယ္မွာလဲ
ကဗ်ာအေၾကာင္း ဘာမွလဲမပါဘူး ။ ။

ခင္ေအာင္ေအး
၄၊ ေမ၊ ၂၀၁၀ စကၤာပူစံေတာ္ခ်ိန္ ၁၁း၁၆ နာရီ

သမိုင္းတစ္ကြက္၊ လွ်ပ္တစ္ျပက္ ဓာတ္ပံု၊ ကဗ်ာတစ္ပုဒ္။

2010-09-10T12:22:00.001-07:00

The Photo

[After the infamous 1968 photograph of a Viet Cong officer executed
by South Vietnam's national police chief.]

What hurts the most
is not how death
is made permanent
by the camera's flash
the irony of sunlight
on gunmetal
but the hand gripping the pistol
is a yellow hand,
and the face squinting
behind the barrel
a yellow face.

Like all photographs
this one fails
to reveal the picture.
Like where the bullet
entered his skull
the phantom of a rose
leapt into light, or how
after smoke cleared
from behind the fool
with blood on his cheek
and the dead dog by his feet

a white man
was lighting a cigarette.

Ocean Vuong
Vol. 16, Summer 2010 ASIA LITERARY REVIEW

ဇာတ္ရည္လည္ေစရန္ ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံ အမ်ိဳးသား လြတ္ေျမာက္ေရး
ပင္မစစ္ပြဲၾကီးအတြင္း အေရးပါေသာ စစ္ပြဲငယ္မ်ားအနက္ တစ္ပြဲျဖစ္ခဲ့ သည့္
Tet Offensive (ေမ်ာက္ ႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္ ထိုးစစ္) အေၾကာင္း ရွင္းျပရန္
လိုမည္ ထင္ပါသည္။

တက္ထိုးစစ္ကို ၁၉၆၈ခုႏွစ္၊ ဇႏၷ၀ါရီလ ၃၁ရက္ေန႕တြင္ စတင္ခဲ့သည္။
ေတာင္ဗီယက္နမ္ အမ်ိဳးသား လြတ္ ေျမာက္ေရးတပ္ဦး (ဗီယက္ ေကာင္း)ႏွင့္
ဗီယက္နမ္ ျပည္သူ႕တပ္မေတာ္ (ေျမာက္ဗီယက္နမ္ တပ္မေတာ္) တို႔က ဗီယက္နမ္
သမၼတႏိုင္ငံ (ေတာင္ဗီယက္နမ္ ရုပ္ေသးအစိုးရ)၊ အေမရိကန္ႏွင့္ မဟာမိတ္
တပ္ဖြဲ႕မ်ား အား လက္ဦးမႈရယူလ်က္ အလစ္အငိုက္ ၀င္ေရာက္တိုက္ခိုက္ၾကေသာ
စစ္ဆင္ေရး။ အမွန္မွာ ေျမာက္ႏွင့္ ေတာင္ ႏွစ္ဖက္စလံုးက ႏွစ္သစ္ကူးသမယ
ေပ်ာ္ပြဲရႊင္ပြဲ ကာလအတြင္း ႏွစ္ရက္ၾကာေအာင္ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲထားၾကရန္ ေရဒီ
ယိုအသံလႊင့္ခ်က္မ်ား ေၾက ျငာထုတ္လႊင့္ၿပီး ျဖစ္ၾကသည္။

ထိုးစစ္ ရည္ရြယ္ခ်က္မွာ ေတာင္ဗီယက္နမ္ တစ္၀ွမ္းလံုးရွိ ဗ်ဴဟာက်သည့္
စစ္ဖက္ႏွင့္ အရပ္ဖက္ အခ်က္အ ခ်ာ ေနရာမ်ားအား တိုက္ခိုက္ ရန္ႏွင့္
ဆိုင္ဂံု ရုပ္ေသးအစိုးရအား ျဖဳတ္ခ်ႏိုင္ေရးအတြက္ အေထြေထြ လူထု
အံုၾကြမႈတစ္ရပ္ စတင္ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္ေရးတို႔ ျဖစ္သည္။ ကြန္ျမဴ နစ္
တပ္အင္အား ၈၀,၀၀၀ေက်ာ္က စီရင္စု ၿမိဳ႕ႀကီး ၄၄ၿမိဳ႕အနက္ ၃၆ၿမိဳ႕၊
ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရၿမိဳ႕ ေျခာက္ၿမိဳ႕အနက္ ငါးၿမိဳ႕၊ ခရိုင္အဆင့္
၂၄၅ၿမိဳ႕အ နက္ ၇၂ၿမိဳ႕ ႏွင့္ ၿမိဳ႕ ေတာ္ဆိုင္ဂံုတို႔ အပါအ၀င္
ၿမိဳ႕၁၀၀ေက်ာ္အား ၀င္ေရာက္တိုက္ခိုက္ခဲ့ၾက၏။

တက္ထိုးစစ္ ဒုတိယေန႕တြင္ ငုယင္ ဗန္လင္း ဆိုသူ ဗီယက္ေကာင္းတစ္ဦးအား
ျပင္းထန္လွေသာ လမ္းေပၚ တိုက္ပြဲ တစ္ပြဲ၌ အရွင္ လက္ရ ဖမ္းဆီး ရမိခဲ့သည္။
ေတာင္ဗီယက္နမ္ သတင္းဇစ္ျမစ္မ်ား အဆိုအရမူ ငု ယင္ ဗန္လင္းသည္
ေတာင္ဗီယက္နမ္ ရဲတပ္ဖြဲ႕ အရာရွိမ်ားကို ပစ္ မွတ္ထား တိုက္ခိုက္ခဲ့သည့္
ဗီယက္ ေကာင္း ပါးကြက္သားတပ္ဖြဲ႕အား ဦးေဆာင္ခဲ့သူဟု အဆိုရွိခဲ့သည္။
တိုက္ပြဲ၌ ရဲအရာရွိ မိသားစု အ ေျမာက္ အမ်ား တိုက္ခိုက္ သုတ္သင္ခံၾကရသည္။
ပစ္သတ္ျခင္းခံခဲ့ရသူမ်ားတြင္ ကေလးငယ္ ေျခာက္ဦးတို႔ ပါ၀င္ခဲ့ ၾကသည္
ဟူ၍လည္း ဆို ၾကျပန္သည္။ ငုယင္ ဗန္လင္းကို လူေသေကာင္မ်ား စြန္႕ပစ္ထားရာ
ေျမာင္းတစ္ ေျမာင္း အနီးမွာ ဖမ္းဆီးရမိသည္ဟု ေတာင္ဗီယက္နမ္ သ တင္းဌာနက
ထုတ္ ျပန္ေၾကျငာခဲ့၏။

ထိုစဥ္က ဗီယက္နမ္ သမၼတႏိုင္ငံ အမ်ိဳးသား ရဲတပ္ဖြဲ႕ ရဲခ်ဳပ္ျဖစ္သူ
ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ငုယင္ ေငါ့လုန္း ေရွ႕ ေမွာက္သို႕ အက်ဥ္းသားအား ေနာက္ ျပန္
လက္ထိပ္ခတ္လ်က္ ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္သြားၾက၏။ ေငါ့လုန္းက ခါးတြင္ထိုးထားေသာ
ပစၥတိုတစ္လက္ကို ဆြဲထုတ္ကာ အက်ဥ္းသား နားထင္သို႔ ေတ့ၿပီး ေသနတ္ေမာင္း အား
ျဖဳတ္ခ်လိုက္၏။ ထိုအက်ဥ္းနည္း ေသဒဏ္စီရင္မႈအား အင္န္ဘီစီ ရုပ္ျမင္သံၾကား
သတင္းေထာက္ ဗိုဆူး (Vo Suu)ႏွင့္ ေအဖီ ဓာတ္ပံုသတင္းေထာက္ အက္ဒီ အဒမ္စ္
(Eddie Adams)တို႔က မွတ္တမ္းတင္ ထားႏိုင္ခဲ့ၾကသည္။ "ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ငုယင္
ေငါ့လုန္း ဗီယက္ေကာင္း အက်ဥ္းသားတစ္ေယာက္အား အဆံုးစီရင္ ေနပံု"
စာတန္းထိုးထားေသာ ဓာတ္ပံုႏွင့္ မွတ္တမ္းရုပ္ရွင္ ႏွစ္မ်ိဳးစ လံုးမွာ
ႏိုင္ငံတကာ သတင္းေလာက၌ အထင္ရွားဆံုး ပံုရိပ္မ်ား ျဖစ္သြားၾကၿပီး
ဗီယက္နမ္စစ္ပြဲႏွင့္ ပတ္သက္၍ အေမရိကန္ လူထု ဆႏၵသ ေဘာ ထားမ်ား စတင္
ေျပာင္းလဲသြားေစခဲ့၏။

အက္ဒီ အဒမ္စ္ ရိုက္ကူးေသာ ဓာတ္ပံုမွာ အသက္၀င္လွသည္။ ဗီယက္နမ္ စစ္ပြဲ
အနိဌာရံုအား ဓာတ္ပံုတစ္ ခ်ပ္တည္းျဖင့္ ထဲထဲ၀င္၀င္ သရုပ္ ေဖာ္
တင္ျပႏိုင္ခဲ့သည္။ ေသနတ္ ေမာင္းခလုတ္အား ညွစ္ႏွိပ္ ဆြဲျဖဳတ္ေန သူ တစ္ဦး။
အမည္းေရာင္ ေဘာင္းဘီတိုႏွင့္ ရွပ္အကၤ် ီအနက္ကြက္ ၀တ္ဆင္ထားလ်က္
မ်က္ႏွာထားမဲ့မဲ့ အမူအရာျဖင့္ က်ည္ဆံထိမွန္ခံရသူ အက်ဥ္းသား တစ္ေယာက္။
မတ္မတ္ရပ္ လဲမက်ေသးမီ အေနအ ထား။ က်ည္ဆံက သူ႔ဦးေဏွာက္ကို ေဖာက္ထြက္သြား၏။
၁၉၆၉ခုႏွစ္ ပူလစ္ဇာဆုရ ဤဓာတ္ပံုအား အနီးကပ္ ၾကည့္ရႈစစ္ေဆးၾကေသာအခါ က်ည္ဆံ
ထိပ္ဖူး တစ္ဖက္ နားထင္မွ ေဖာက္ထြက္သြားသည္ကို ျမင္ၾကရ သည္ဟု ေလ့လာသူမ်ားက
၀န္ခံေျပာဆိုၾကသည္။

သံုးလအၾကာ ဗီယက္ေကာင္း လွ်ိဳ႕၀ွက္စခန္း တစ္ခုအား စီးနင္း တိုက္ခိုက္
ေခ်မွဳန္းစဥ္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ လုန္း တစ္ေယာက္ စက္ေသနတ္မွန္ၿပီး အျပင္းအထန္
ဒဏ္ရာ ရခဲ့သည္။ ေဆးကုသရန္ ၾသစေၾတးလွ်ႏိုင္ငံသို႔ ေခၚေဆာင္သြားေသာ္လည္း
သူ႔အား ဆန္႕က်င္ဆႏၵျပ ကန္႕ကြက္ခံရ သ ျဖင့္ ၀ါရွင္တန္ၿမိဳ႕ရွိ ေ၀ၚလ္ထာ
ရီးဒ္ ၾကည္းတပ္ေဆးရံုသို႔ ေျပာင္းေရႊ႕ေဆးကုသခံခဲ့ရသည္ဟု သတင္းမ်ားတြင္
ေရးသားေဖာ္ျပၾကသည္။
ညာဘက္ ေျခတစ္ေခ်ာင္း ျဖတ္ေတာက္ခံရၿပီး ဆိုင္ဂံုသို႔ ျပန္ေရာက္လာသူ မစၥတာ
လုန္းသည္ စိတ္သစ္လူ သစ္ ဘ၀သို႔ ေျပာင္းလဲသြားဟန္ တူသည္။ ရာထူးမွ
အနားယူလိုက္ၿပီး မိဘမဲ့ ကေလးမ်ား ထိန္းသိမ္းေစာင့္ ေရွာက္ေရး လူမႈ၀န္ထမ္း
လုပ္ငန္း၌ စိတ္အာရံုကို ႏွစ္ထားလ်က္ အားသြန္ခြန္စိုက္ လုပ္ေဆာင္လာခဲ့၏။
ဆိုင္ဂံုၿမိဳ႕အား ကြန္ျမဴနစ္တို႔ တိုက္ခိုက္ သိမ္းပိုက္လိုက္ေသာအခါ
ထြက္ေျပးလြတ္ေျမာက္ရန္ အေမရိ ကန္ တပ္မ်ားထံ ေမတၱာရပ္ခံသည္ကို
လစ္လ်ဴရႈခံခဲ့ရေသာ္လည္း ေတာင္ဗီယက္နမ္ အစိုးရပိုင္ ေလယာဥ္တစ္ စင္းျဖင့္
ထြက္ေျပးလြတ္ ေျမာက္သြားခဲ့သည္။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုတြင္ အေျခစိုက္ ေနထိုင္စဥ္ ကာလအတြင္း
စစ္ရာဇ၀တ္မႈျဖင့္ တိုင္းျပည္မွ ႏွင္ ထုတ္ခံရလုနီး ကံၾကမၼာဆိုးႏွင့္
တည့္တည့္တိုးရျပန္သည္။ ထို႔ေနာက္ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ အျပစ္ဒဏ္မွ ကင္း
လြတ္ခံခဲ့ရၿပီး ေျမာက္ပိုင္း ဗာဂ်ီးနီးယျပည္နယ္၊ Burke ၿမိဳ႔၌ ပီဇာမုန္႕
ဆိုင္ ဖြင့္လွစ္ေရာင္းခ် အသက္ေမြး ၀မ္းေက်ာင္းကာ
ဇာတ္ျမွဳတ္ေနထိုင္ခဲ့ရသည္။ ၁၉၉၁ခုႏွစ္မွစ၍ သူ႕ေနာက္ေၾကာင္းသမိုင္းအား
လူအမ်ား က်ယ္က်ယ္ျပန္႕ျပန္႕ သိရွိလာၾကျပန္သျဖင့္ ဆိုင္၏ ေရာင္းအား
သိသိသာသာ က်ဆင္းထိခိုက္လာခဲ့သည္။ ေနာက္ဆံုး ၁၉၉၈ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္
၁၄ရက္ေန႕တြင္ မစၥတာ ငုယင္ေငါ့ လုန္း တစ္ေယာက္ ကင္ဆာေရာဂါျဖင့္
ကြယ္လြန္သြားခဲ့သည္။

၁၉၉၈ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္ ၂၇ရက္ေန႕က ပံုႏွိပ္ျဖန္႕ခ်ိသည့္ Time မဂၢဇင္း၌ အက္ဒီ
အဒမ္စ္ ေရးသားေသာ ငုယင္ ေငါ့လုန္းအတြက္ နာေရးဂုဏ္ျပဳ မွတ္တမ္းမွာ
စိတ္၀င္စားဖြယ္ေကာင္းလွ၏။ "ကၽြန္ေတာ္သည္ လူသားတစ္ ဦးက
အျခားလူသားတစ္ေယာက္အား ပစ္သတ္ေနသည့္ မွတ္ တမ္းတင္ ဓာတ္ပံုတစ္ပံုအတြက္
၁၉၆၉ခုႏွစ္ ပူလစ္ဇာဆု ရရွိခဲ့သည္။ ထိုဓာတ္ပံုထဲက ပစ္သတ္ခံရသူႏွင့္
ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ငုယင္ ေငါ့လုန္းတို႔ ႏွစ္ ေယာက္စလံုး တို႔မွာ
ကြယ္လြန္သြားၾကရွာေလၿပီ။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္က ဗိယက္ေကာင္းကို ပစ္သတ္ခဲ့သည္။
ကၽြန္ေတာ္က ဗိုလ္ခ်ဳပ္ အား ကင္မရာျဖင့္ အဆံုးစီရင္လိုက္မိသည္။
ဓာတ္ပံုမ်ားသည္ ကမၻာ့ အစြမ္းအထက္ဆံုး လက္နက္တစ္ရပ္ ျဖစ္ေနၾကဆဲ။
အမ်ားျပည္သူတို႔အေနျဖင့္ ဓာတ္ပံု မ်ားအား ယံုၾကည္ကိုးစားတတ္ၾက၏။ ျပန္လည္
ျပဳျပင္ မြမ္းမံ မထားေသာ ဓာတ္ပံုမ်ားေတာင္မွ လိမ္ညာတတ္ၾကသည္။
ဓာတ္ပံုမ်ားသည္ တစ္စိတ္တစ္ပိုင္း အမွန္ တရားမွ်သာ...။"စသည္ျဖင့္
ဖြဲ႕ဖြဲ႕ႏြဲ႕ႏြဲ႕ ေရးသားေဖာ္ျပထား၏။

ပိုမို စိတ္၀င္စားဖြယ္ ေကာင္းသည္မွာေတာ့ ၂၀၁၀ခုႏွစ္၊ ေႏြရာသီထုတ္ Asia
Literary Review တြင္ ပံုႏွိပ္ ေဖာ္ျပထားေသာ ဗီယက္နမ္ ကဗ်ာဆရာ Ocean
Vuong ေရးသားစပ္ဆိုသည့္ The Photo ကဗ်ာ။ အမွန္မွာ ကဗ်ာဆရာ အိုရွင္
ေဗာင္းသည္ ၁၉၈၈ခုႏွစ္ဖြား။ ေမ်ာက္ ႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္ ထိုးစစ္
ျဖစ္ပြားၿပီး ႏွစ္ေပါင္း ႏွစ္ဆယ္ၾကာမွ လူ႕ေလာကထဲသို႔ ေရာက္ရွိလာခဲ့သူ။
သို႔ေသာ္ ထိုကဗ်ာဆရာသည္ ေႏွာင္း ေခတ္ က ေသြးစြန္းခဲ့ေသာ သမိုင္းအား
ကိုယ္ပိုင္ ဆင္ျခင္သိျဖင့္ သံုးသပ္ႏိုင္စြမ္းရွိသည္။ ယေန႕ေခတ္ ကဗ်ာဆ
ရာတစ္ဦး၏ ရိုးသားပြင့္လင္းေသာ အယူအေကာက္ကို ခံစားေလ့လာႏိုင္ေစရန္
သူ႕ကဗ်ာအား ဘာသာျပန္ တင္ဆက္လိုက္ရပါသည္။

ဓာတ္ပံု

[ေတာင္ဗီယက္နမ္ အမ်ိဳးသား ရဲတပ္ဖြဲ႕၊ ရဲခ်ဳပ္ အဆံုးစီရင္
ကြပ္မ်က္လိုက္ေသာ ဗီယက္ေကာင္း
အရာရွိ တစ္ဦး၏ ၁၉၆၈ခုႏွစ္က မဖြယ္မရာ ဓာတ္ပံုအား ေျခရာေကာက္ျခင္း။]

အခံရ အခက္ဆံုးကေတာ့
ေသနတ္ သတၳဳသားေပၚက
ေနေရာင္ျခည္ရဲ႕ လွည့္စားခ်က္
ကင္မရာ လ်ပ္တစ္ျပက္ မီးေရာင္
ဘယ္လို မရဏကို
ေမာ္ကြန္းတင္လိုက္တာ မဟုတ္
ဒါေပမယ့္ ပစၥတို ဆုတ္ထားတာ
လူ၀ါတစ္ေယာက္ရဲ႕ လက္၊
ေသနတ္ေျပာင္း ေနာက္က
မ်က္လံုး ေပလကတ္ ရႈံ႕မဲ့မဲ့နဲ႕
လူ၀ါတစ္ေယာက္ရဲ႕ မ်က္ႏွာ။

ဓာတ္ပံုအားလံုးလိုပဲ
ဒီပံုက ပ်က္ကြက္
ဇာတ္ေၾကာင္းကို လွစ္ျပဖို႔။
ေခါင္းခြံရိုးထဲ
က်ည္ဆံ၀င္သြားတဲ့ေနရာက
ႏွင္းဆီတေစၦ
အလင္းထဲ ခုန္ထြက္၊ မဟုတ္ရင္
ပါးေပၚ ေသြးေပေနတဲ့
လူ႕အႏၶေနာက္က
မီးခိုးေငြ႕ ျပယ္အသြား
သူ႕ေျခေထာက္ရင္းမွာ ေခြးအေသတစ္ေကာင္

လူျဖဴတစ္ေယာက္
စီးကရက္ မီးညွိေနအခိုက္။
အိုရွင္ ေဗာင္း

သစ္စိုး

စက္တင္ဘာ ၁၊ ၂၀၁၀ခုႏွစ္။

ကဗ်ာက ေျပာေျပာေနတယ္ ကဗ်ာဆရာမရပ္နဲ႔တဲ့

2010-09-05T01:00:00.001-07:00

တယ္လီဖုန္းေပၚက နံပါတ္ေတြလက္နဲ႔ဖိရင္း
ျပကၡဒိန္ေပၚက ေန႔စြဲေအာ္ျမည္သံကို ေစာင့္ေနရတာ
ပ်ံပ်ံလြင့္လာတဲ့ ကဗ်ာငယ္ဘဝရဲ ႔ (အလ်ားx အနံ )ရနံ႔အစစ္အမွန္
ကဗ်ာခံစားခ်က္ကို အပိုအလိုမ႐ိွ ဖ်က္ဆီးခံလိုက္ရတဲ့မနက္ျဖန္
စီးကရက္ကိုလက္ၾကားၫွပ္ၿပီးစိတ္ကိုေျဖေလ်ာ့ထားလိုက္တယ္
ကဗ်ာသံုးစြဲသူမ်ားနဲ႔ ထိေတြ႔မႈလြန္ကဲတဲ့ ကဗ်ာရဲ ႔ သ႐ုပ္သ႑ာန္
အေနာ္ရထာလမ္းကေန(၃၈)လမ္းထဲ လွ်ံက်လာေနတဲ့
လစဥ္ထုတ္မဂၢဇင္းေတြထဲ ကဗ်ာမိႈနံ႔စြဲေရာဂါ စြဲကပ္ပါေနတာ
/ကပ္ညိတြယ္လာတာ လြန္ကုန္ၿပီလား
အမႈန္အမႊားမကင္းစင္ပဲ ေသြးထဲသားထဲစိမ့္ဝင္လာေနတာ
ခံစားခ်က္မပါပဲ တည္ေနရာ၊နယ္နိမိတ္ေတြေက်ာ္ျဖတ္လာရတာ
ၾကမ္းျပင္နဲ႔ေက်ာ၊ ကဗ်ာနဲ႔စကားလံုး သံမိႈနဲ႔အေသစြဲကပ္ထားတယ္
ေစ်းကြက္ထဲထိုးေဖာက္လာဖြယ္႐ိွတဲ့ ကဗ်ာေမာ္ဒယ္အမ်ိဳးအစား
ကဗ်ာအင္တာဗ်ဴးေတြကလည္း ကိုယ့္ေ႐ွ ႔ခ်ထားတဲ့ေကာ္ဖီခြက္လို
ေတာ္ေတာ္နဲ႔မေသာက္ျဖစ္ျပန္ဘူး
ကဗ်ာအရည္အေသြး၊ကဗ်ာအႏွစ္သာရ က
တက္မလာေတာ့ ေစ်းကြက္ကိုထိုးေဖာက္ရခက္ေနတာေလ
ကဗ်ာေစ်းကြက္အတြင္းမွာ႐ိွတဲ့ ကဗ်ာစက္မႈဇံုထုတ္ ကဗ်ာမ်ားမွာ
ျပည္ပ/ျပည္တြင္း ကဗ်ာေျပာင္းလဲမႈေပၚမူတည္၍
ကဗ်ာေစ်းအတက္အက် ထပ္မံျဖစ္ေပၚႏိုင္တယ္လို႔ သိ႐ိွရပါတယ္။

ေအာင္ပိုင္စိုး
၂၊ စက္တင္ဘာ၊ ၂၀၁၀

ညလံုးေပါက္ကေဖး( Night Cafe )

2010-09-01T02:01:00.001-07:00

ညလံုးေပါက္ကေဖး

ရင္ဘတ္ၾကယ္သီး
ျပဳတ္ထြက္သြားေအာင္ေၿပာလုိ႔
မစၥတာကုိလက္ထပ္ခဲ႕
ညစ္ေပေနတဲ႔ ဘြတ္ဖိနပ္အေၾကာင္းေၿပာၿပီး
မစၥစ္ကုိ လမ္းခြဲခဲ႔
ဘုရားေက်ာင္းနဲ႔ မလုံေလာက္လုိ႔
ညလုံးေပါက္ကေဖးေတြ
ဖြင္႔ခဲ႔ရတယ္.....။

Night Cafe

In his proposal with
a breast-button detached off,
she got married a Mr.
Fussing about these dirty boots,
he divorced the Mrs.
Churches are there not that enough;
night cafes have been run.

THURA NE

Translated by ; T.S

ဆႏၵအေလ်ာက္ျဖစ္လာေသာ မ်က္ရည္မ်ားျဖင့္သာ

2010-08-30T01:16:00.001-07:00

အခန္းအျပင္ဖက္မွာ မိုးကသည္းသည္းမဲမဲ႐ြာေနသည္
ဒီအေျဖပဲဆက္တိုက္ထြက္ေနတဲ့ ကမၻာႀကီးကို ရပ္လိုက္သည္
ညတစ္နာရီဆယ့္ငါးမိနစ္ စေပါ့ခ်န္နယ္ကလာမယ့္ မန္စီးတီး Vs လီဗာပူး
ျပဴတင္းတံခါးေပါက္ကို ခုပဲပိတ္လိုက္ေတာ့ တစ္ကယ္ပဲဖ်ားေနၿပီ
တစ္ကိုယ္လံုးကိုက္ခဲေနတဲ့ ပိန္းၾကာ႐ြက္ေပၚေရမတင္ေသာ ဒီကိုဂ်င္
နာက်င္ဖ်င္းစပ္ေနျခင္းမွာဒီမ်က္ႏွာႀကီးကိုထပ္မံျဖည့္စြက္လိုက္သည္
လူႀကီးမင္းေခၚဆိုေသာဖုန္းမွာ စက္ပိတ္ထားပါသျဖင့္ ေခၚဆို၍မရႏိုင္ပါ
စာေတြ႔ဗဟုသုတအျပင္ ကဗ်ာ, ဖတ္က်င့္ကိုပါ ျပင္ဆင္ထားသင့္သည္
ထြက္သြားစမ္းကြာ၊ တံစက္ၿမိတ္ကေန ေရေတြစီးက်ေနသည္
အေဝးတစ္ေနရာကေန တကူးတက လာလာေနရတာ မေမာဘူးလား
တယ္လီဖုန္းေကဘယ္ႀကိဳးေတြဆီ တြားတက္ခဲ့မိသည္
ကဗ်ာေရးသူသာမက ကဗ်ာဖတ္သူပါ ပါဝင္ပတ္သက္ခြင့္႐ိွေသာ
ေပ်ာ္စရာမေကာင္းဘူးလား၊ အေပ်ာ္ဖတ္ဝတၳဳမ်ားကိုႀကိဳဆိုပါ
ပံုသ႑ာန္မပ်က္ ပါးစပ္မွာ အၿပံဳးပြင့္ေလးကပ္ထားသည္
အခ်ိန္ကုန္ျမန္ဆန္လြယ္ကူေသာ နံရံကပ္နာရီမ်ား ေရာင္းရန္႐ိွသည္
အမ်ားႀကိဳက္ DVD ကားထဲကဇာတ္လိုက္ကိုလက္ျပန္ျဖတ္႐ိုက္လိုက္သည္
ေမးခြန္းေတြထဲပိတ္မိေနေသာ အမွန္ေျဖဆိုလိုမႈကို ကေလာ္ထုတ္လိုက္မိသည္
တစ္စံုတရာ တန္ဖိုးသတ္မွတ္မထားေသာေမွ်ာ္လင့္ျခင္းမ်ားစြာျဖင့္
ဒီစာမ်က္ႏွာေလးကို ဂတ္စ္မီးျခစ္ေလးနဲ႔ မီးကူးစက္လိုက္တယ္။

ေအာင္ပိုင္စိုး
၂၅၊ ၾသဂတ္စ္၊ ၂၀၁၀

ဒါေၾကာင့္ေျပာတာ မင္းက, ကေလးေလးပဲလို႔

2010-08-28T04:57:00.001-07:00

ေျပာမယ့္ စကားအသံုးအႏႈန္းကအစ ေ႐ြးခ်ယ္ယူငင္သံုးစြဲတယ္
ဒီေန႔ကစၿပီး ေနာက္ထပ္(၃)ရက္တိတိမေခၚေတာ့ဘူး
စကားေျပာလို႔မႏိုင္တာနဲ႔ စကားကိုအတင္းရပ္ပစ္တာ
ေျပာေနာ္၊ ဆက္ေျပာ၊ အခုေျပာ၊ ႐ွင္းေအာင္ေျပာ၊ လာမရစ္နဲ႔ေနာ္
ဒါေၾကာင့္ေျပာတာ မင္းက, ကေလးေလးပဲလို႔ ...
႐ို႐ိုေသေသႀကီးေျပာရတာ အက်င့္မပါေသးဘူး
အသက္ေလးနဲနဲႀကီးတယ္ဆိုၿပီး ဆရာမလုပ္နဲ႔ေနာ္
စိတ္ဆိုးေနလား၊ နည္းနည္းလြန္သြားတယ္၊ ေဆာရီး
ဒါပဲေျပာေနတာပဲ၊ ကေလးပဲ ကေလးစိတ္႐ိွတာဆန္းလား
ဒါေၾကာင့္ေျပာတာ မင္းက, ကေလးေလးပဲလို႔ ...
အဆင္ေျပသလို ကတိေတြ ခဏခဏမေပးတက္ဘူး
ေပးၿပီးရင္လည္းတည္တယ္၊ လုပ္ႏိုင္မွပဲေပးတယ္
ခင္းထားတဲ့ ပရိယာယ္လမ္းအတိုင္း ေလွ်ာက္ဝင္လာတယ္
ေတာ္ၿပီထပ္မေျပာေတာ့ဘူး၊ ထပ္ေျပာရင္ရန္ျဖစ္ရေတာ့မယ္
ဒါေၾကာင့္ေျပာတာ မင္းက, ကေလးေလးပဲလို႔ ...
အဆံုးသတ္ေပးတာလား၊ေက်းဇူးတင္တယ္ေျပာဦးေလ
ဘယ္လိုလူလည္း ဆက္ဆံေရးကမေကာင္းလိုက္တာ
ကေလးမဟုတ္ဘူးေနာ္၊ အတည္ေျပာတာ ကေလးမဟုတ္ဘူး
ဟာ ၊ေတာ္ၿပီ၊ ဘယ္လိုျဖစ္ေနလည္း၊ သည္းမခံႏိုင္ရင္မေခၚနဲ႔
ဒါေၾကာင့္မို႔ ေျပာတာ မင္းက, ကေလးေလးပဲလို႔ ။

ရည္ၫႊန္း -Gtalk မွစာသားမ်ား

ေအာင္ပိုင္စိုး
၂၄၊ ၾသဂတ္စ္၊၂၀၁၀

Poet's Choice By NAETHIT( ေန႔သစ္ )

2010-08-24T02:18:00.001-07:00

ဒီက႑ေလးရဲ႕ ေနာက္ထပ္စာမူ႐ွင္ကေတာ့ လက္႐ိွ ကဗ်ာေတြေရးသားေနတဲ့လူငယ္ကဗ်ာဆရာ
ေလး ေန႔သစ္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ေနာက္ထပ္ ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ ထေနာင္းပင္မ်ားဆိုတဲ့ ကဗ်ာဘေလာ့ေလးကို
ေရးသားဖန္တီးတည္ေဆာက္ထားတဲ့
ေက်ာက္ပန္းေတာင္းနယ္သား(အညာသား)လူငယ္ကဗ်ာဆရာေလး ျဖစ္ပါတယ္။ ကဗ်ာဆရာ
ေန႔သစ္ က ဒီဘက္ေခတ္ လူငယ္တစ္ေယာက္ရဲ႕ စိတၱဇကိုအထူးျပဳထားတဲ့
လူငယ္တစ္ေယာက္ရဲ႔ အခ်စ္အေၾကာင္းဖြဲ႔ဆိုျခင္း ကဗ်ာတစ္ပုဒ္၊ဒီကဗ်ာထဲမွာ ...
မာနကို ခုခံကာကြယ္ထားတဲ့ကဗ်ာဆရာရဲ႕ အတၱ နဲ႔တစ္ဖက္ကလည္း အဲ့ဒီ့မာနေၾကာင့္
ခံစားရတဲ့က်ဆံုးမႈေတြကို
တုန္လႈပ္ပ်ံ႕လြင့္ခံစားေနရတဲ့ဲ့ကဗ်ာေလးတစ္ပုဒ္ကို ကဗ်ာဆရာ ေန႔သစ္ က
ဘယ္လိုအခ်ိန္၊ဘယ္လိုပတ္၀န္းက်င္၊ဘယ္လိုခံစားခ်က္ေတြနဲ႔ေရးဖြဲ႕ဖန္တီးျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္းကို
အျပည့္အစံုမဟုတ္ေတာင္
အနီးစပ္ဆံုး ခ်ဥ္းကပ္ခံစားဖတ္႐ႈႏိုင္ေစရန္ ရည္ရြယ္တင္ဆက္ျခင္းမွ်သာ
ျဖစ္ပါတယ္။ Poet's Choice က႑အတြက္ ကဗ်ာဆရာမ်ားေရြးခ်ယ္ျခင္းကေတာ့
ဒီဘေလာ့ေလးကို ေရးသားတင္ဆက္ေသာ ကၽြန္ေတာ္ ေအာင္ပိုင္စိုး၏
တစ္ကိုယ္ရည္စိတ္ခံစားခ်က္သာျဖစ္ပါေၾကာင္း ေျပာၾကားလိုပါတယ္။
ေနာက္ထပ္ ကဗ်ာဆရာမ်ားရဲ႕ ေရြးခ်ယ္ႀကိဳက္ႏွစ္သက္ေသာ စာမူမ်ားကိုလည္း
ဆက္ကာဆက္ကာ ေဖာ္ျပေပးသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း
ဘေလာ့ဂါမ်ား၊ကဗ်ာဆရာမ်ား၊ ဘေလာ့စာဖတ္ပရိသတ္မ်ားအားအသိေပးအပ္ပါသည္ခင္ဗ်ား...။
သည္ကဗ်ာဆရာအႀကိဳက္(Poet's Choice)က႑ေလးျဖစ္ေပၚလာေစရန္ စာမူေပးပို႕ေပးေသာ
ကဗ်ာဆရာ ေန႔သစ္ အားေက်းဇူးအထူးတင္႐ိွပါေၾကာင္း
သည္ဘေလာ့စာမ်က္ႏွာေလးမွတစ္ဆင့္ေျပာၾကားအပ္ပါသည္။

အိပ္မက္ဟာ ပါရီျမိဳ ့ၾကီးဆီ ခရီးထြက္သြားခဲ့ျပီ

2010-08-24T01:48:00.001-07:00

မ်က္နွာက်က္က ပန္ကာအိုၾကီးဟာ တ၀ီ၀ီလည္လို ့
လူေတြက ကားမွတ္တိုင္မွာ တစ္စံုတစ္ရာကို ေငးေမာေစာင့္ဆိုင္းလို ့
တိက်တဲ့ခ်ိန္းဆိုမႈတစ္ခုရဲ ့၊ေန၀င္ခ်ိန္၊ေဆးရံုအပ်က္၊
ကြ်န္ေတာ့္စိတ္ဟာ လက္နွိပ္စက္ရိုက္သံေတြလို
အေမွာင္ထဲကေနမိုက္မိုက္မဲမဲထြက္ေပၚလာခဲ့တယ္။
ကြ်န္ေတာ့္ သူငယ္ခ်င္းေတြ၊ကြ်န္ေတာ့္မိတ္ေဆြေတြ
သက္တမ္းရွည္အေဆာက္အအံုေဟာင္းေတြ၊ခိုအေသေတြ
ဇီးကြက္တစ္ေကာင္ရဲ ့ေအာ္သံက ညကိုလွန္ ့နွိုးသြားတယ္
အရာခပ္သိမ္းဟာ ေဆးလိပ္ေငြ ့လို ေမ့လြယ္ေပ်ာက္လြယ္၊
တစ္ခ်က္တစ္ခ်က္ တိုး၀င္လာတဲ့ဂစ္တာသံသဲ့သဲ့က
နားစည္အေမွးပါးကို တဆစ္ဆစ္ကုတ္ဖဲ့
ေမာ္ေတာ္ကားေတြ တစ္စီးျပီးတစ္စီး၊
ေၾကြက်လာတဲ့သစ္ရြက္ေျခာက္ေတြက မီးခိုးက်ိန္စာေတြလို
ျပကၡဒိန္အေဟာင္း၊ပင္လယ္အေဟာင္း၊မိုးရာသီအေဟာင္း
ရထားဟာ ကာလတရားကို တရိပ္ရိပ္ျဖတ္ေက်ာ္လာခဲ့ျပီ၊
ေလျပင္းတစ္ခ်က္အေ၀့မွာ လြင့္ထြက္သြားတဲ့ကြ်န္ေတာ့္တည္ျငိမ္မႈက
လက္ဖ်ံရိုးထဲကို ၾကမၼာဆိုးေတြ ရိုက္သြင္းထည့္လိုက္တယ္၊
မဂၢဇင္းစာမ်က္နွာေတြ၊အေပါစားမိန္းမေတြ၊ေအာင္ျမင္ေက်ာ္္ၾကားမႈေတြ
မ်က္နွာျပင္ေပၚလိမ့္ဆင္းလာတဲ့ ေခ်ာ္ရည္ပူေတြ
"နင္ အဆင္ေျပရဲ ့လား ေအာင္မ်ဳိးသန္ ့"
ညဟာ ကတၱရာလမ္းမေပၚကို လွပေသသပ္စြာထိုးဆင္းသြားတယ္
ကြ်န္ေတာ့္ တိတ္ဆိတ္မႈေပၚမွာ လမ္းေလွ်ာက္ေနတာက အနက္ေရာင္လူငယ္တစ္ေယာက္၊
ရန္ကုန္ျမိဳ ့ရဲ ့ဆိတ္ျငိမ္ေျခာက္ျခားမႈက ေၾကာက္ခမန္းလိလိ
နာရီစင္အိုၾကီး ဓာတ္တိုင္ထိပ္ဖ်ားမွာ ျငိေနခဲ့တယ္၊
"ငါ သိပ္အဆင္ေျပတာေပါ့ တည္ၾကည္ခင္
နင္သိပါတယ္၊ ငါက အလိုလိုေနရင္းကို အဆင္ေျပေနတဲ့ေကာင္"
အိပ္မက္ထဲမွာ နွင္းဆီပြင့္ေတြ ေသြးသံရဲရဲနဲ ့ပြင့္လို ့၊
ရပ္(ပ္)သီခ်င္းေတြ၊နာေရးေၾကာ္ျငာေတြ၊ေနာင္တနဲ ့မိုက္မဲမႈေတြ
ကြ်န္ေတာ့္ခႏၶာကိုယ္ေပၚ ဒလေဟာျပိဳဆင္းလာတယ္
မိန္းမတစ္ေယာက္အတြက္နဲ ့
ေသနတ္ခ်င္းယွဥ္ပစ္ခဲ့တဲ့ ကဗ်ာဆရာပြတ္ရွ္ကင္အေၾကာင္းကိုေတြးရင္း
နာနာက်ည္းက်ည္း ေအာ္ရယ္ပစ္မိတယ္၊
သံဆူးၾကိဳးနဲ ့တူတဲ့စရိုက္က
ကိုယ့္ယဥ္ေက်းမႈနဲ ့ကိုယ္မိုက္လို ့ေကာင္းတုန္း၊
"ငါ ဟိုကို ဧပရယ္လဆန္းပိုင္းေလာက္ သြားျဖစ္မယ္ထင္တယ္"
ဘာကိုမွ ဂရုမစိုက္ဘဲ ကြ်န္ေတာ္ အခမ္းနားဆံုး က်ရံႈးခဲ့တယ္
ေရႊတိဂံုေျမာက္ဘက္မုခ္ ဓာတ္ေလွကားထဲ၊
ဘယ္ေတာ့မွ အိပ္ေရးမ၀တဲ့အစ္ကိုတစ္ေယာက္ရဲ ့မခ်ဳိမခ်ဥ္အျပံဳးထဲ၊
ကြ်န္ေတာ့္ေနာက္ဆံုးေတြ ့ရွိမႈက ေနာင္တရဲ ့နာနာက်င္က်င္ရႈိက္ငင္သံ
ေငြစကၠဴေတြ တစ္ရြက္ျပီးတစ္ရြက္၊
ဆီးနွင့္မိုးစက္ေတြက တဖြဲဖြဲက်ဆင္းလ်က္၊
လက္နဲ ့စမ္းၾကည့္မိလိုက္တဲ့ ကြ်န္ေတာ့္အသိစိတ္က
ေအးစက္စိုစြတ္ေနတဲ့ကတၱရာလမ္းကို အၾကိမ္ၾကိမ္ျဖတ္ကူးလို ့၊
"အစစ အရာရာ အဆင္ေျပပါေစ တည္ၾကည္ခင္
က်န္းမာေရးလည္း ဂရုစိုက္ပါ"
ေသသပ္လွပစြာထြက္ခြါသြားတဲ့ေ၀းကြာျခင္းက မီးခိုးေတြ အူထြက္လာတယ္
ဟန္ေဆာင္၀တ္ဆင္ထားတဲ့ မာေက်ာျခင္းဟာ
ကိုယ့္ကိုယ္ကိုအဆံုးစီရင္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ကြ်န္ေတာ္သိခဲ့ရတယ္၊
ပင့္ကူမွ်င္ေတြ၊၀ါယာၾကိဳးေတြ၊ေလထဲမွာ ပ်ံ၀ဲေနတဲ့ျပာမႈန္ေတြ
ေနာက္ဆံုးေတာ့ အရာအားလံုးဟာ မီးသျဂိဳဟ္စက္ထဲမွာ၊
မီးရထားေတြ တစ္စီးျပီၤးတစ္စီး၊
လူေတြက တစ္ေယာက္ျပီးတစ္ေယာက္၊
ဒီလိုနဲ ့ မာရီယာနာေခ်ာက္နက္ၾကီးဟာ
သူ ့နက္ရႈိင္းမႈသူ ျပန္လည္တိုင္းတာလို ့ေနခဲ့တယ္။

-ေန ့သစ္

လသာညေတြ၊ယိမ္းထိုးေနတဲ့ အုန္းလက္မဲမဲေတြ၊ေငြေၾကးရဲ ့အေရးပါပံုေတြ၊စိတ္တိုင္းက်
ေရြးခ်ယ္ေလွ်ာက္ခဲ့တဲ့ လမ္းေတြ၊ လူငယ္ဘ၀မွာ အရာအားလံုးဟာ နူးညံ့ညင္သာစြာ လွပေနခဲ့တယ္။
ျဖစ္ခ်င္တာနဲ ့ျဖစ္ေနတာေတြ ထပ္တူမက်တဲ့ဘ၀မွာ နႈတ္ခမ္းတြန္ ့ရံုေလး ျပံဳးလိုက္ျခင္းအားျဖင့္
ကြ်န္ေတာ္က ကိုယ့္ကိုယ္ကို နွစ္သိမ့္ေက်နပ္နိုင္ခဲ့ပါတယ္။ သီခ်င္းတစ္ပုဒ္ကုိ တိုးတိုးညည္းဖို ့ရန္
လံုေလာက္ေသာ အေၾကာင္းျပခ်က္ ရွိသင့္သည္ဟု ကြ်န္ေတာ္က ယူဆ၏။
မလိုအပ္ေသာ စကားလံုးမ်ားကို ျပံဳးျပနႈတ္ဆက္လိုက္ျခင္းအားျဖင့္ ထိုသူမ်ားကို
ကြ်န္ေတာ္ အရႈံးေပးလိုက္ပါသည္။ထိုနည္းျဖင့္ ၾကယ္ေတြ ျပံဳးေနေၾကာင္းကို
ကြ်န္ေတာ္ သတိျပဳမိလာခဲ့သည္။ယံုၾကည္ခ်က္နွင့္ လြတ္လပ္ခြင့္အား က်ဴးေက်ာ္၀င္ေရာက္လာေသာ
စကားလံုးမ်ားကို ျပတင္းတံခါးပိတ္၍ မတားဆီးေတာ့ပါ။ၾကိဳးၾကာငွက္ေတြ ပ်ံပံုက အလြန္လွပါသည္။
ဘ၀ဟာ တိုေတာင္းလွေၾကာင္း ခင္ဗ်ားတို ့ကို သိေစခ်င္မိ၏။

ကြ်န္ေတာ္ ေလွ်ာက္ေနေသာ ျမက္ခင္းျပင္ၾကီး၏အဆံုး၌ ဘာေတြ ရွိနိုင္သလဲ။
လက္ပတ္နာရီမပတ္တတ္ေသးေသာ အေလ့အက်င့္က ကြ်န္ေတာ့္ ဘယ္ဘက္လက္ေပၚမွာ
တည္ျမဲလ်က္ ရွိဆဲပင္။ဘ၀တစ္ေလွ်ာက္လံုး ဖိနပ္ပါးပါးကိုပဲ စီးခ်င္မိသည္။လူတစ္ေယာက္ဟာ
တစ္သက္မွာ တစ္ခါေတာ့ ရူးသြပ္ခဲ့ဖူးေၾကာင္း ကြ်န္ေတာ္က မာယာေကာ့ဖ္စကီးကို
အၾကြင္းမဲ့ ေထာက္ခံပါသည္။ေကာင္းကင္ၾကီးအား မည္သူမွ မပိုင္ဆိုင္ေၾကာင္း ကြ်န္ေတာ္ေျပာလွ်င္
ခင္ဗ်ားတို ့ လက္ခံရပါလိမ့္မည္။ကဗ်ာတစ္ပုဒ္၏ လြတ္လပ္ျခင္းထဲ၌ ကြ်န္ေတာ္က တိုး၀င္ပ်ံသန္းသည္။
၀ူးခနဲ ျဖတ္ေမာင္းသြားေသာ ဗင္ကားအျဖဴေလးကို ၾကည့္ျပီး တစ္စံုတစ္ေယာက္အား
တစ္စံုတစ္ခုေသာ တိုက္ဆိုင္မႈျဖင့္ သတိရမိသည္။မီးပြိဳင့္နီသြားေသာေၾကာင့္ လမ္းေလွ်ာက္ျခင္းကို
ကြ်န္ေတာ္ ရပ္လိုက္သည္။နက္(စ္)ေကာ္ဖီတစ္ခြက္၏ ခါးသက္ျခင္းက ညေနခင္းကို မလႊမ္းျခံဳနိုင္ေတာ့ေပ။
ကြ်န္ေတာက္ စည္းကမ္းတက် ယံုၾကည္လြတ္လပ္ခ်င္မိသည္။အဆိုပါအတၱေၾကာင့္
မည္သူတစ္ဦးတစ္ေယာက္ကိုမွ မထိခိုက္ေအာင္လည္း ကြ်န္ေတာ္အစြမ္းကုန္ ၾကိဳးစားရပါမည္။
ကြ်န္ေတာ့္တစ္ေယာက္တည္းအတြက္ေတာ့ ကဗ်ာဆိုတာ တိမ္လိပ္ကင္းစင္ေသာ
ညခ်မ္းေအးေအးတစ္ခုပင္ျဖစ္သည္။ထို ့ေနာက္ စိတ္၏ေစစားမႈေၾကာင့္ကဗ်ာတစ္ပုဒ္ကို
ကြ်န္ေတာ္ ေရးဖြဲ ့မိပါသည္။လူငယ္ဘ၀ရဲ ့ဟိုင္းေ၀းလမ္းမၾကီးေပၚမွာ ထင္က်န္ခဲ့ေသာ ေျခရာမ်ားက
ဆန္းၾကယ္လွပ၏။အခြင့္ၾကံဳလွ်င္ ေခ်ေဂြဗားရား၏ အထုပတၱိကို ေနာက္တစ္ၾကိမ္ ဖတ္ခ်င္ပါေသးသည္။
ကြ်န္ေတာ့္ မာနထဲမွ ထြက္က်လာေသာ မာနတရားကိုလည္း တည္တံ့ေအာင္ထိမ္းသိမ္းဖို ့ရန္
ကြ်န္ေတာ္ ေလ့က်င့္ရပါဦးမည္။ ေနာင္နွစ္မ်ားစြာ ၾကာသည့္တိုင္ နိူင္းျမစ္ဟာ အီဂ်စ္ျပည္ၾကီးထဲ၌
လွပစြာစီးဆင္းေနဦးမည္မွာ အေသအခ်ာပင္။ကြ်န္ေတာ္က ျမစ္တစ္ျမစ္ထဲတြင္ ေရနွစ္ခါခ်ဳိးခ်င္ေသာ
လူမိုက္တစ္ေယာက္ျဖစ္ေၾကာင္း ကိုယ့္ကိုယ္ကို ဂုဏ္ယူမိသည္။ အခ်စ္အတြက္ အသက္ေပးရဲခဲ့ေသာ
ကဗ်ာဆရာတစ္ေယာက္အေၾကာင္းကို ေတြးရင္း ကြ်န္ေတာ္ဆံပင္ေတြကို လက္နွင့္ထိုးဖြပစ္လိုက္သည္။
မ်က္လံုးေတြက ခပ္ဟဟရယ္လ်က္။
တိမ္ေတြ အေနာက္ဖက္သို ့ဦးတည္ေရြ ့လ်ားေနၾကသည္။
ျမက္ခင္းျပင္ၾကီး၏ စိမ္းလန္းမႈကိုကြ်န္ေတာ္ အျပည့္အ၀ ဆြဲကိုင္လိုက္သည္။
ခင္ဗ်ားတို ့အားလံုးလည္း စိမ္းလန္းၾကပါေစ။

-ေန ့သစ္
(၁၆.၈.၂၀၁၀)

မ်က္မွန္ႏွစ္လက္

2010-08-12T04:28:00.001-07:00

ကၽြန္ေတာ့္မွာမ်က္မွန္ႏွစ္လက္ထားတယ္

တစ္လက္က ခ်စ္သူကို ၾကည့္ဖို႔
တစ္လက္က ရန္သူကုိ ၾကည့္ဖုိ႕
ခ်စ္သူၾကည္႕မ်က္မွန္နဲ႔ ရန္သူကုိၾကည္႕မိေတာ႕
ဓားေကာက္ၾကီးက သက္တန္႔ကိုင္းျဖစ္သြား
အျပစ္ဒဏ္က ပုံေတာ္ဖိနပ္ကေလးျဖစ္သြား
ေက်ာ့ကြင္းက က်စ္ဆံၿမီးေလးျဖစ္သြား....။

ရန္သူၾကည့္မ်က္မွန္နဲ႕ ခ်စ္သူကုိၾကည္႕မိေတာ့
သက္တန္႔ကိုင္းက ဓားေကာက္ၾကီးၿဖစ္သြား
ပုံေတာ္ဖိနပ္ကေလးက အၿပစ္ဒဏ္ၿဖစ္သြား
က်စ္ဆံၿမီးေလးက ေက်ာ့ကြင္းျဖစ္သြား.......။

အခုေတာ့
ခ်စ္သူၾကည့္မ်က္မွန္တစ္လက္ပဲထားေတာ႕တယ္
ရန္သူေတြက ေရပုိက္ျပင္ၿပီး ထြက္သြားတဲ့အခါ
ခ်စ္သူက...
သဲေပေနတဲ႕ေျခေထာက္နဲ႔အိပ္ယာေပၚတက္လာတယ္...။

သူရနီ

ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ေသေၾကာင္းႀကံစည္သူတစ္ေယာက္ရဲ႕ မွာတမ္းစာ

2010-08-07T09:32:00.001-07:00

ဖိနပ္ခ်ြတ္မွာ တစ္ညလံုး ဟစ္ေအာ္ေနတဲ့ ဖားအတြက္
ညလံုးေပါက္ မိုးတစ္လင္းေနျပီး အရုဏ္တက္ခ်ိန္မွာ အိပ္စက္ဖို႔ ပ်က္ကြက္တဲ့
ပုစဥ္းရင္ကြဲေတြအတြက္
ပြင့္အံထြက္လာတဲ့အထိ ေအာင့္အီးထားခဲ့တဲ့ မိုးတိမ္ေတြအတြက္
ဒီႏွစ္ ေစာေစာစီးစီး ဖူးပြင့္တဲ့ အရိုင္းစံပယ္ ပန္းၿခံဳေတြအတြက္
ငါ့ကို လိုသေလာက္ မီးေရာင္ေပးတဲ့ ပိုးစုန္းႀကဴးေတြအတြက္

ပိုးဖလံေတာင္ပံနဲ႕ လိပ္ျပာအခ်စ္ အနံ႕စြဲေနတဲ့ ေရရႊဲရႊဲ ျမက္ဖုတ္ေတြအတြက္
ငါ့ျပဴတင္းေပါက္ လက္တစ္ကမ္းအလိုမွာ ရစ္သီရစ္သီလုပ္ေနတဲ့ ေရႊသမင္ေလးအတြက္
ငါ့စိတ္ၾကည္ႏူးဖို႔ ကျပေနတဲ့ ခန္းဆီးျဖဴျဖဴေတြအတြက္
ဒီေန႕ထူးရဲ႕ လက္က်န္ ဆူဆူညံညံ အသံပလံေတြအတြက္
အနားကလူေတြရဲ႕ ေျပာင္လက္လက္ မီးျခစ္ေတြနဲ႕ ေနာက္ဆံုးပိတ္ ျပာက်သြားတဲ့
စီးကရက္ေတြအတြက္

သူစိမ္းေတြသြားတဲ့ လမ္းကို ညႊန္းျပမယ့္ မွန္ကြဲစ စြပ္ေၾကာင္းေတြအတြက္
ငါ့အံ့ဖြယ္ ႏွလံုးရဲ႕ တိုးညွင္းညွင္း ခုန္သံအတြက္
ငါ့တုန္ယင္ယင္ လက္ႏွစ္ဘက္အတြက္
ေပ်ာက္ခ်င္ေပ်ာက္မယ္္ မေပ်ာက္ခ်င္လည္းေနမယ့္ အညိုအမည္းေတြနဲ႕ ျခစ္ရွရာေတြအတြက္
ဖူးဖူးေယာင္လာမယ့္ ျမစ္ေတြနဲ႕ ေရြ႕ေတာ့မယ့္ ကုန္းေျမတိုက္ေတြအတြက္
ေႏြေတြ၊ မုတ္သုန္ေတြနဲ႕ စိတ္ဆႏၵကို ပစ္ခ်မယ့္ အျပင္းတကာ့ထိပ္ေခါင္
မိုးႀကိဳးသြားေတြအတြက္

တစ္ရက္ပဲ အသက္ရွင္တဲ့ ပုစဥ္းရင္ကြဲေတြနဲ႕ ဖိနပ္ခၽြတ္မွာ ပိုးစိုးပက္စက္
အိပ္ေမာက်ေနတဲ့ ဖားကေလးအတြက္

အႏုရုဒၶါ ၀ိဇယခရစ္ရွနန္
 Cha ၊ “အာရွ စာေပဂ်ာနယ္”
 ေဖေဖာ္၀ါရီ ၂၀၁၀ (စာေစာင္အမွတ္ ၁၀)

Suicide Note

by Anuradha Vijayakrishnan

To the frog at my doorstep that sang all night
To the cicadas that held unbroken vigil and would not sleep at dawn
To the rain clouds that held back till they burst
To gardens of wild jasmine that bloomed early this year
To glow worms that gave me fire for as long
as it was needed

To the drenched clumps of grass that smell of moth wings
and butterfly love
To the golden deer that lingered just beyond
my window
To the white curtains that danced for my pleasure
To the leftover noisiness of this marvellous day
To the shining lights of the neighbours and their last
ashen cigarettes

To broken glass trails that will show the way to strangers
To the quiet beating of my amazing heart
To my shaking hands
To blue ink and black and bruises that may or may not heal
To rivers that will swell and continents that will shift
To summers and monsoons and climactic
thunderbolts that will strike at will

To cicadas that live for a day and to the frog at my doorstep
that sleeps now exhausted

Cha: An Asian Literary Journal
Feburary 2010 (Issue 10)

အႏုရုဒၶါ ၀ိဇယခရစ္ရွနန္သည္ အိႏၵိယႏိုင္ငံ ကိုခ်င္ၿမိဳ႕ဇာတိ။ ကာလီကပ္
တကၠသိုလ္မွ ဓာတုအင္ဂ်င္နီယာဘြဲ႕ရ။ အိႏၵိယႏွင့္ ယူေအ အီးႏိုင္ငံတို႔မွာ
ေကာ္ပိုရိတ္ ၀န္ထမ္းအျဖစ္ အမႈထမ္းရင္း ၀တၳဳႏွင့္ ကဗ်ာမ်ားေရးသားလ်က္ရွိ။
TS
ၾသဂုတ္လ ၀၂၊ ၂၀၁၀ခုႏွစ္။

Poet's Choice By Pi Min Swe

2010-08-05T05:08:00.001-07:00

Poet's Choice ကဗ်ာက႑ေလးအဆက္ျပတ္ေနတာေတာ့ ၾကာေနခဲ့ပါၿပီ။ကဗ်ာဆရာေတြကလည္း
အဆင္မသင့္တဲ့အတြက္ စာမူမ်ားေတာင္းေသာ္လည္း ကဗ်ာဆရာမ်ားမအားမလပ္႐ိွေနတာေၾကာင့္
ဒီက႑ေလးေခတၱရပ္တန္႔သြားရျခင္းကို နားလည္ေပးေစႏိုင္ေၾကာင္းနဲ႔
ဆက္တိုက္ Poet's Choice က႑ေလးႏွင့္အတူ ကဗ်ာေရးရာ၊ အာ႐ွကဗ်ာ ကဗ်ာခံစားမႈ၊
ကဗ်ာဆရာသူရနီ၏ ကဗ်ာခံစားမႈမ်ားကို ဆက္လက္တင္ဆက္သြားႏိုင္
ေအာင္ႀကိဳးစားေနေၾကာင္းေျပာၾကားလိုပါတယ္။

ဒီက႑ေလးရဲ႕ ေနာက္ထပ္စာမူ႐ွင္ကေတာ့ လက္႐ိွဘေလာ့စာမ်က္ႏွာမ်ားေပၚမွာ
ေမာ္ဒန္ကဗ်ာမ်ားအား အစဥ္တစ္စိုက္ေရးဖြဲ႕ေနသူ၊မဂၢဇင္းစာမ်က္ႏွာမ်ားေပၚမွာလည္း
ကဗ်ာမ်ားအစဥ္တစိုက္ေရးဖြဲ႔ေနသူ ကဗ်ာဆရာဘေလာ့ဂါ ပိုင္မင္းေဆြ ျဖစ္ပါတယ္။
“ေခတ္ေပၚကဗ်ာလမ္း” ဘေလာ့ေလးကိုေရးသားဖန္တီးေနတဲ့
ဘေလာ့ဖန္တီး႐ွင္လည္းျဖစ္ပါတယ္။ကဗ်ာဆရာ ပိုင္မင္းေဆြ ေရးၿပီး
ကဗ်ာဆရာအႀကိဳက္ျဖစ္တဲ့ကဗ်ာေလးတစ္ပုဒ္ကို ကဗ်ာဆရာပိုင္မင္းေဆြ က
ဘယ္လိုအခ်ိန္၊ဘယ္လိုပတ္၀န္းက်င္၊ဘယ္လိုခံစားခ်က္ေတြနဲ႔ေရးဖြဲ႕ဖန္တီးျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္းကို
အျပည့္အစံုမဟုတ္ေတာင္အနီးစပ္ဆံုး ခ်ဥ္းကပ္ခံစားဖတ္႐ႈႏိုင္ေစရန္
ရည္ရြယ္တင္ဆက္ျခင္းမွ်သာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကဗ်ာဆရာမ်ားကိုေရြးခ်ယ္ျခင္းကေတာ့
ဒီဘေလာ့ေလးကို ေရးသားတင္ဆက္ေနေသာ ကၽြန္ေတာ္ ေအာင္ပိုင္စိုး၏
တစ္ကိုယ္ရည္တစ္ကာယစိတ္ခံစားခ်က္သာျဖစ္ပါေၾကာင္း ေျပာၾကားလိုပါတယ္။
ေနာက္ထပ္ ကဗ်ာဆရာမ်ားရဲ႕ ေရြးခ်ယ္ႀကိဳက္ႏွစ္သက္ေသာ စာမူမ်ားကိုလည္း
ဆက္ကာဆက္ကာ ေဖာ္ျပေပးသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း
ဘေလာ့ဂါမ်ား၊ကဗ်ာဆရာမ်ား၊ ဘေလာ့စာဖတ္ပရိသတ္မ်ားအားအသိေပးအပ္ပါသည္ခင္ဗ်ား...။
သည္ကဗ်ာဆရာအႀကိဳက္(Poet's Choice)က႑ေလးျဖစ္ေပၚလာေစရန္ စာမူေပးပို႕ေပးေသာ
ကဗ်ာဆရာ ပိုင္မင္းေဆြအား ေက်းဇူးအထူးတင္႐ိွပါေၾကာင္း
သည္ဘေလာ့စာမ်က္ႏွာေလးမွတစ္ဆင့္ေျပာၾကားအပ္ပါသည္။

ငါ့ရဲ႕အခင္းအက်င္း

2010-08-05T05:01:00.001-07:00

ငါ့အရိုးေတြအေၾကာင္း ငါမေျပာနိုင္
ငါ စိတ္လိုလက္ရရိွတုန္းကေတာ့
ငါ့ကိုယ္ထဲ ငါစမ္းၾကည့္
ငါ့ေသြးေၾကာထဲမွာ ေခ်ာက္နက္နက္တစ္ခုရိွတယ္
အဲဒီေခ်ာက္ထဲသို႔ ငါလႊတ္လိုက္တဲ့ စာပို႔ခိုေတြ
ငါ့ဆီတစ္ေကာင္မွ ျပန္ေရာက္မလာဖူးဘူး
တကယ္ေတာ့ ငါ့အေၾကာင္းဟာ ပ်င္းရိဖြယ္ပါ
ငါ့စိုက္ခင္းမွာ ထူးဆန္းတာဘာမွမရိွ
ငါ့မသိမႈေတြသာ ကိုင္းဆက္ အသီးျမန္ခဲ့ရ
မ်က္လံုး၀င္း၀င္းမ်ားနဲ႔ မင္းကိုငါခ်စ္တယ္ဆိုျပီး
ၾကာသပေတးညေတြမွာ ငါ ထထေယာင္မယ္
ေခတ္နဲ႔ ရင္းရင္းႏွီးနွီးရိွတဲ့ ငါ့မီးေတြ
ျမန္ႏႈန္းျမင့္ျမင့္ ထထေလာင္မယ္
ဘီယာဆိုင္သြားရင္း ေကတီဗြီထိုင္ရင္း
ငါ လွလွပပ အရြယ္ေရာက္လာတာဟာ
ငါ့ကိုဖမ္းမယ့္ ငါ့ေထာင္ေခ်ာက္ ပိရိေသသပ္တာလို႔ေခၚတယ္
ဘြဲ႕ေတြရ လခေတြရ ဘယ္ေလာက္ေသသပ္သလဲ
ဟိုဟာေတြငါပိုင္ ဒီဟာေတြငါဆိုင္
ငါ့ျဖတ္ေလွ်ာက္ဇာတ္၀င္ခန္းဟာ ေၾကးၾကီးလာခဲ့
ငါဟာမိန္းေမာ ငါဟာေမ်ာ ဒီလိုဆို
မျဖစ္ေသးဘူး ငါအခ်ီၾကီးခုတ္ပိုင္းမိေတာ့မယ္
ငါ့ေၾကာက္စိတ္တစ္ပတ္ျပန္လည္ ငါ့ေၾကးစည္သံငါၾကားမိ
ငါ့ေမြးေန႔မွာ ငါ့ကိုယ္ငါ ေသြးေအးေအး ျဖဳတ္ပစ္တယ္
ငါဟာ ငါ့ျပဳတ္ထြက္လက္နွစ္ဖက္ကို ၾကည့္ျပီး ရယ္တယ္
ငါ့့ပဲ့ကြာေျခေထာက္နွစ္ေခ်ာင္းကို ၾကည့္ျပီး ေမာတယ္
အခု ငါ့ကိုယ္ေကာင္ဟာ ငါ့ညစာ
ငါ့ဦးေခါင္းက ၀ါးလံုးကြဲဟာသပဲ
ငါ့မ်က္လံုးနဲ႔ငါ့နားရြက္ေတြကို ကိုင္ၾကည့္ေနတဲ့
ငါ သို႔မဟုတ္ ငါး
(ယေန႔ထိ) ငါ့ကိုဘာနဲ႔မွ်ားမွ်ား
ငါတို႔ မိျမဲမိတယ္။

ပိုင္မင္းေဆြ
( ၂၀ ဂ်ဴလိုင္ ၂၀၁၀)
၄း၁၁-၅း၀၀-၅း၂၄ မနက္။

လူ႕အျဖစ္ဟာ ထိလြယ္ ခိုက္လြယ္ပါပဲ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ငါးနွစ္ေက်ာ္ေလာက္က လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး အဆင္ေျပၾကီးမဟုတ္တဲ့ နယ္ျမိဳ႕ေလးတစ္ျမိဳ႕ရဲ႕ညတစ္ညမွာ
လက္ေကာက္၀တ္ေသြးလႊတ္ေၾကာ ျပတ္ေတာက္ဒဏ္ရာနဲ႕ ေဆးရံုေပၚေ၇ာက္ခဲ့တယ္။ ေ၀ဒနာကိုအန္တုရင္း လက္ဖ်ံကိုျဖတ္စီးျပီး ပြက္ပြက္ထလာေနတဲ့
ေသြးေတြကိုအနံ႕ခံရင္း.....ကဗ်ာတစ္ပုဒ္အတြက္ အခ်က္အလက္ေတြလည္း ျမစ္ဖ်ားခံရင္းေပါ့။ ေမ့လြယ္ေပ်ာက္လြယ္ကမၻာၾကီးေပၚက ေမ့လြယ္ေပ်ာက္လြယ္
လူတစ္ေယာက္... ေနာက္ေတာ့လည္း ဘီယာပုလင္းေတြေဖာက္ေသာက္လိုက္... အေမႊးနံ႕သာေတြ ဆြတ္ဖ်န္းလိုက္နဲ႕... လူ႕အျဖစ္ဟာ နာေပ်ာ္ဖြယ္ရာ။
က်ည္အေနေသာ ေျမျဖဴေတာင့္ေတြထည့္ပစ္ရတဲ့ေသနတ္တစ္လက္.... အိပ္ေနရင္းလမ္းထေလွ်ာက္သူ.... ေခတ္ရဲ႕ ေခ်ာင္းေရေျမာင္းေရေတြၾကား လူငယ္ပီပီ
ေတာက္စားဆန္တက္ခဲ့။ ၂၀၀၈ သၾကၤန္တြင္းေရာက္ေတာ့ သကၤန္းစည္းျဖစ္ ၇-ရက္ တရားစခန္း၀င္ျဖစ္ခဲ့တယ္။ေပါင္းလိုက္ေတာ့ အစြန္းထြက္ျဖစ္ပ်က္ခဲ့မႈမ်ားနဲ႕
တရားဓမၼဆီသို႕ အမွတ္ရခ်က္မ်ားပါပဲ။ တကယ္ခ်ေရးျဖစ္တဲ့အခါမွာ တစ္စံုတစ္ေယာက္ရဲ႕ ပုဂၢလိကခံစားခ်က္အားေဖာ့ေျပာျပီး အမ်ားဆိုင္နာမ္တစ္ခုအျဖစ္
ရည္ရြယ္ရင္းရိွခဲ့မိပါတယ္။

ပိုင္မင္းေဆြ
(၃၁ ဂ်ဴလိုင္ ၂၀၁၀)

...........................................................................

2010-08-01T21:56:00.001-07:00

ခင္ဗ်ားဘာကို႐ွာေနတာလဲ။ ဘယ္အရာေပ်ာက္႐ွသြားလို႔လဲ။ ျပဴးတူးၿပဲတဲ။
ခင္ဗ်ားကိုကၽြန္ေတာ္ကေမးေနတာေလ။ ဘာေတြ ေဝေနတာလဲ။
ဧကႏၱ ကဗ်ာေခါင္းစဥ္ေပ်ာက္ေနလို႔လား။ ထင္ပါတယ္။
မေတြ႔ရင္လည္းမပါလို႔ေနမွာပါ။ ခင္ဗ်ားထင္တာတစ္ခုခု ႐ွာထည့္လိုက္ေပါ့။
ဧကႏၱ ကဗ်ာဆရာေမ့သြားလို႔လား။ ဒါမွမဟုတ္။ တမင္ခ်န္ထားခဲ့တာလား။
တကူတကန္႔ေတာ့ ႐ွာမေနပါနဲ႔။
ကဗ်ာအေၾကာင္းအရာေပ်ာက္ေနျပန္ၿပီလား။ ခက္ၿပီ ... မိသိန္းၾကည္ ... ခက္ၿပီ။
ခင္ဗ်ားအခုဖတ္ေနတဲ့ ဘာသာစကားထဲမွာ ေမႊေႏွာက္႐ွာၾကည့္ပါဦး။ မေတြ႔ဘူးလား။
အမွန္တရားဆိုတာကလည္း ... အမွားတရံပဲေလ။ ကဗ်ာကင္းစင္နယ္ေျမဆိုတာ႐ိွလို႔လား။
ဘာကိုျမည္တြန္ေတာက္တီးေနျပန္တာလဲ။ခံစားမႈမပါဘူးထင္လို႔လား။
ခက္ျပန္ၿပီ ... မိသိန္းၾကည္ ... ခက္ျပန္ၿပီ။
ခင္ဗ်ားအခုဖတ္ေနတာ ကဗ်ာမဟုတ္ျပန္ဘူးတဲ့လား။
ကဗ်ာဆိုတာ ရင္သားလို တြဲက်ဖို႔လိုလို႔လား?
စံပယ္ပန္းလို ျဖဴစင္ဖို႔လိုလို႔လား?
နားဝင္ပီယံျဖစ္ဖို႔လိုလို႔လား?
ဟိုးေ႐ွးေ႐ွးတုန္းကလိုလို႔လား?
တံတားတစ္စင္းျဖစ္ဖို႔လိုလို႔လား?
အဆိပ္အေတာက္ကင္းစင္ဖို႔လိုလို႔လား?
စိတ္ဒုကၡက်ဥ္းၾကပ္မႈ၊ ေလးလံဖိစီးမႈ၊ ပဋိပကၡ၊ ထိန္းခ်ဳပ္မႈသက္သက္၊
ထံုးတမ္းဓေလ့၊ မြန္းၾကပ္အေနခက္မႈေတြၾကားထဲက ထြက္ေျပးျခင္းပဲ။
အခု က်ဳပ္နဲ႔အတူ ခင္ဗ်ားထြက္ေျပးေနတာပဲေလ။
ဗုေဒၶါ ! ကဗ်ာေရးသူအမည္လည္း မေတြ႔ျပန္ဘူးတဲ့လား။ ေသခ်ာလို႔လား။
ေဖၚျပပါလိုင္းေတြထဲမွာ႐ွာႀကံၾကည့္ပါဦး။ စာမ်က္ႏွာတစ္ေနရာရာမွာေတာ့႐ိွမွာပါ။
႐ွာေဖြေလေပ်ာက္ဆံုးေလလား။သတင္းစာထဲမွာ“ကဗ်ာဆရာအျမန္ျပန္လာပါ။စိတ္ပူေနသည္”
ေၾကာ္ျငာထည့္လိုက္ပါလား။ အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေတာ့႐ိွမွာပါ။
ကဗ်ာဆိုတာကလည္းနားမလည္ျခင္းအႏုပညာတစ္ရပ္ပဲ။ကဗ်ာေရးသူဆိုတာလည္း
ကဗ်ာေလာက္အေရးမႀကီးဘူးထင္တာပဲေလ။ခင္ဗ်ားသိပ္ၿပီးဘဝင္မက်ျဖစ္ေနရင္လည္း
အမည္မသိေနာက္စာဆိုလို႔ ထည့္ရင္ထည့္လိုက္ပါ။ ... သေဘာပဲ ...။
ခင္ဗ်ားအဆင္ေျပရင္ၿပီးတာပဲေလ။

..............................................

၂၊ၾသဂုတ္၊၂၀၁၀

ေအာက္ေျခမွတ္စု
ကဗ်ာအမည္ - အမည္မဲ့
ကဗ်ာေရးသူအမည္ - သူရနီ